Gezinspedagogiek samenvatting 2023
Literatuur uit weken 1 t/m 8
Bachelor Pedagogische Wetenschappen
Universiteit Leiden
Voorwoord
Beste student pedagogische wetenschappen,
Voor je ligt een samenvatting van het vak ‘gezinspedagogiek’/ Ik heb de belangrijkste
studiestof voor je samengevat. Zo kun jij zo prettig mogelijk studeren. Ik wens je alvast veel
succes met studeren en natuurlijk met het behalen van al jouw studiepunten!
Samen studeren werkt natuurlijk goed. Wijs jouw vrienden daarom ook vooral op mijn
samenvattingen. Nadruk en het delen van de samenvatting met derden is uiteraard
verboden. Als je wilt dat ik in staat blijf de samenvattingen en oefentoetsen aan te bieden,
geef deze samenvatting dan niet aan derden en laat jouw studiegenoten zelf een exemplaar
aanschaffen. Groetjes, Luna.
P.S. De samenvatting is geschreven naar eigen inzicht van de auteur. Het is en blijft een
samenvatting, die als aanvulling op de verplichte literatuur gezien moet worden en geen
vervanging is van de verplichte lesstof.
, Week 1:
Hrdy (2007): Evolutionairy context of human development: p39-68
Cooperative Breeding Hypothesis
Allomaternal assistentie is essentieel voor het overleven van een kind in het Pleistoceen.
Hierdoor konden vrouwen:
- kinderen krijgen zonder de tijd tussen de geboortes (het geboorteinterval) te vergroten.
- Konden mensen naar andere omgevingen verhuizen.
Moederlijke toewijding werd meer afhankelijk van de perceptie van de moeder of er allomaternal
support was. Moederlijke toewijding bestond uit: pasgeborenen die aandacht nodig hadden, en oudere
zuigelingen en jongeren die nog lange periode afhankelijk zijn en zorg ontlokken van een reeks
verzorgers (cooperative breeders).
Hoe hebben selectiedruk van onze voorouders (EEA = environment of evolutionary adaptedness) in
het Pleistoceen de ontwikkeling van menselijke baby’s gevormd?
Bowlby : moeder was de primaire en meestal exclusieve verzorger in het Pleistoceen. In latere versies
van zijn boek noemt Bowlby de mogelijkheid van meerdere verzorgers, maar toch was het centrum
van zijn model de victoriaanse scheiding van werk binnen een paar, waarin de seksuele monogame
moeder de kinderen opvoedt, en de vader zorgt voor de voorzieningen (eten etc.)
Afgelopen kwart eeuw is er meer bewijs van mensen die rondtrekken voor voedsel, die het sex
contract als de fundamentele economische unit voor opvoeden uitdagen. (sex contract = het voedsel
waar vader mee terug kwam kreeg de vrouw alleen als ze monogaam bleef). De aandacht werd nu
gefocust op assistentie van groepsleden die niet de genetische ouders waren. = cooperative breeding
Definitie cooperative breeding: een foksysteem waarbij groepsleden, anders dan de genetische
ouders (alloparents), een of beide ouders helpen bij het grootbrengen van hun nakomelingen.
Theoretische verklaringen
Op een algemeen niveau wordt het altruïsme van alloparents verklaard door de regel van Hamilton: de
kosten van het helpen moeten lager zijn dan de voordelen voor nakomelingen die zijn gekalibreerd in
overeenstemming met de mate waarin de alloparent verband houdt/ verwant is met zijn of haar lading.
Tegenwoordig erkennen de meeste theoretici dat verwantschap de evolutie van coöperatief fokken
vergemakkelijkt, zelfs als het niet noodzakelijkerwijs noodzakelijk is om helpgedrag in alle contexten
te handhaven.
Emlen (1997) heeft een belangrijke rol gespeeld en benadrukte ecologische beperkingen
(zoals verzadigde habitats of predatie) die familieleden ontmoedigen om zich te
verspreiden.
Coöperatief fokken zal vooral evolueren waar geërfde hulpbronnen cruciaal zijn voor de
voortplanting, omdat volwassen dieren in de rij moeten staan. Anderen benadrukken de voordelen van
filopatrie (= terugkeren of blijven in het geboortegebied). Cockburn (1998) biedt de meest uitgebreide,
indien aviocentrische, beoordeling van hoe helpers kunnen profiteren van:
- Verbeterde productie van niet-verwante verwanten (kin)
- Betaling van "huur = dus helpen met zorg" die toegang geeft tot het grondgebied of andere
groepsvoordelen in ruil voor het mogen blijven;
- Opportunistische toegang tot paringsmogelijkheden
Literatuur uit weken 1 t/m 8
Bachelor Pedagogische Wetenschappen
Universiteit Leiden
Voorwoord
Beste student pedagogische wetenschappen,
Voor je ligt een samenvatting van het vak ‘gezinspedagogiek’/ Ik heb de belangrijkste
studiestof voor je samengevat. Zo kun jij zo prettig mogelijk studeren. Ik wens je alvast veel
succes met studeren en natuurlijk met het behalen van al jouw studiepunten!
Samen studeren werkt natuurlijk goed. Wijs jouw vrienden daarom ook vooral op mijn
samenvattingen. Nadruk en het delen van de samenvatting met derden is uiteraard
verboden. Als je wilt dat ik in staat blijf de samenvattingen en oefentoetsen aan te bieden,
geef deze samenvatting dan niet aan derden en laat jouw studiegenoten zelf een exemplaar
aanschaffen. Groetjes, Luna.
P.S. De samenvatting is geschreven naar eigen inzicht van de auteur. Het is en blijft een
samenvatting, die als aanvulling op de verplichte literatuur gezien moet worden en geen
vervanging is van de verplichte lesstof.
, Week 1:
Hrdy (2007): Evolutionairy context of human development: p39-68
Cooperative Breeding Hypothesis
Allomaternal assistentie is essentieel voor het overleven van een kind in het Pleistoceen.
Hierdoor konden vrouwen:
- kinderen krijgen zonder de tijd tussen de geboortes (het geboorteinterval) te vergroten.
- Konden mensen naar andere omgevingen verhuizen.
Moederlijke toewijding werd meer afhankelijk van de perceptie van de moeder of er allomaternal
support was. Moederlijke toewijding bestond uit: pasgeborenen die aandacht nodig hadden, en oudere
zuigelingen en jongeren die nog lange periode afhankelijk zijn en zorg ontlokken van een reeks
verzorgers (cooperative breeders).
Hoe hebben selectiedruk van onze voorouders (EEA = environment of evolutionary adaptedness) in
het Pleistoceen de ontwikkeling van menselijke baby’s gevormd?
Bowlby : moeder was de primaire en meestal exclusieve verzorger in het Pleistoceen. In latere versies
van zijn boek noemt Bowlby de mogelijkheid van meerdere verzorgers, maar toch was het centrum
van zijn model de victoriaanse scheiding van werk binnen een paar, waarin de seksuele monogame
moeder de kinderen opvoedt, en de vader zorgt voor de voorzieningen (eten etc.)
Afgelopen kwart eeuw is er meer bewijs van mensen die rondtrekken voor voedsel, die het sex
contract als de fundamentele economische unit voor opvoeden uitdagen. (sex contract = het voedsel
waar vader mee terug kwam kreeg de vrouw alleen als ze monogaam bleef). De aandacht werd nu
gefocust op assistentie van groepsleden die niet de genetische ouders waren. = cooperative breeding
Definitie cooperative breeding: een foksysteem waarbij groepsleden, anders dan de genetische
ouders (alloparents), een of beide ouders helpen bij het grootbrengen van hun nakomelingen.
Theoretische verklaringen
Op een algemeen niveau wordt het altruïsme van alloparents verklaard door de regel van Hamilton: de
kosten van het helpen moeten lager zijn dan de voordelen voor nakomelingen die zijn gekalibreerd in
overeenstemming met de mate waarin de alloparent verband houdt/ verwant is met zijn of haar lading.
Tegenwoordig erkennen de meeste theoretici dat verwantschap de evolutie van coöperatief fokken
vergemakkelijkt, zelfs als het niet noodzakelijkerwijs noodzakelijk is om helpgedrag in alle contexten
te handhaven.
Emlen (1997) heeft een belangrijke rol gespeeld en benadrukte ecologische beperkingen
(zoals verzadigde habitats of predatie) die familieleden ontmoedigen om zich te
verspreiden.
Coöperatief fokken zal vooral evolueren waar geërfde hulpbronnen cruciaal zijn voor de
voortplanting, omdat volwassen dieren in de rij moeten staan. Anderen benadrukken de voordelen van
filopatrie (= terugkeren of blijven in het geboortegebied). Cockburn (1998) biedt de meest uitgebreide,
indien aviocentrische, beoordeling van hoe helpers kunnen profiteren van:
- Verbeterde productie van niet-verwante verwanten (kin)
- Betaling van "huur = dus helpen met zorg" die toegang geeft tot het grondgebied of andere
groepsvoordelen in ruil voor het mogen blijven;
- Opportunistische toegang tot paringsmogelijkheden
