, Hoofdstuk 1: Geest, gedrag en wetenschap
Wat is psychologie?
Psychologie: Betekend letterlijk de studie van de geest.
Psychologie houd zich bezig met geestelijke processen en gedragingen. Het bestaat uit interne
geestelijke processen die we alleen indirect waarnemen. En ook externe, direct waarneembare
gedragingen.
Psychologen vallen in 3 grote groepen uiteen:
- Experimenteel psychologen: Zij voeren onderzoek uit dat nieuwe psychologische kennis
creëert.
- Docenten psychologie: Zij geven les binnen verschillende opleidingen en behandelen soms
ook nog mensen.
- Toegepast psychologen: Deze groep gebruikt de kennis van experimenteel psychologen om
de problemen van mensen mee op te lossen door middel van trainingen, speciale
diagnostische testen of andere psychologische interventies.
Psychologie is GEEN psychiatrie. Psychiatrie is een medisch specialisme en maakt geen deel uit van
de psychologie. Psychiaters hebben een medische opleiding gevolgd, en daarnaast een
gespecialiseerde opleiding in de behandeling van geestelijke en gedragsmatige problemen.
Geneesmiddelen maken deel uit van de behandeling.
De perspectieven van de psychologie:
1. Biologisch perspectief:
Volgens dit standpunt komen zowel onze persoonlijkheid, voorkeuren, gedragingspatronen
als onze vaardigheden voort uit onze lichamelijke eigenschappen. Hierdoor zoeken
psychologen naar de oorzaken van ons gedrag in het zenuwstelsel, het endocriene stelsel
(hormonen) en de genen.
2. Cognitieve perspectief:
Dit is te verklaren door de interne processen te analyseren:
- Waarneming
- Geheugen
- Aandacht
- Taal
- Denken
- Emotie
3. Behaviorisme (Pavlov en Skinner):
Dit gaat over het aangeleerd gedrag.
2 leerprincipes: klassieke conditionering en operatante conditionering.
Hierbij is er geen interesse in gedachten en gevoelens.
4. Humanistische psychologie (Carl Rogers en Abraham):
Dit benadrukt de positieve kant van de menselijke natuur. Het gaat over de
karaktereigenschappen en temperament van de mens.
, 5. Ontwikkelingsperspectief:
Dit is te verklaren door de interne processen te analyseren:
-Waarneming
-Geheugen
-Aandacht
-Taal
-Denken
-Emotie
Richt de aandacht op geestelijke en gedragsmatige veranderingen die voorspelbaar
gedurende het leven plaatsvinden. Zulke veranderingen zijn het gevolg van de interactie van
erfelijkheid en omgeving.
6. Socioculturele perspectief:
Sociale invloeden. Het richt de aandacht op het feit dat elk individu wordt beïnvloed door
andere mensen en door de cultuur waar je in leeft.
7. Psychodynamische psychologie (Freud):
Je persoonlijkheid is ontstaan door de wijze waarop je psychische structuren heb gevormd in
je kinder- en jeugd tijd. Dit gaat over de psychische stoornissen en onbewuste processen.
Correlatie: De mate van samenhang/verband tussen twee variabelen.
Hoe wordt er nieuwe kennis opgedaan binnen de psychologie?
- Experimenten
- Correlatieonderzoek
- Surveys
- Natuurlijke observaties
- Gevalstudie