ODW1: Autisme (ASS)
1 Historiek
- Autisme (ass) heeft wellicht altijd bestaan.
- Jean – Marc Gaspard Itard
o Grondlegger spreek-en hoorpvoeding kinderen met een auditieve beperking
o Auteur van ‘rapports sur le sauvage de l’aveyron’ (1807) waarin hij zijn
opvoedings- en onderwijsmethode’s van het zogenaamd wolvenkind toelicht
Gedrag van het wolvenkind wordt vandaag de dag bekeken als ASS
- Henry Maudsley (1835, UK)
o Gevalsstudies van psychotische kinderen (vergelijking met psychose omdat je
dan ook waanbeelden hebt en in je eigen wereld zit)
o Oprichter van een hospitaal voor acute psychiatrische aandoeningen
o Auteur van het boek ‘pathology and physiology of the mind (1867)
- Paul Eugen Bleuler (1857, Zwitserland)
o Pionier in de beschrijving van psychiatrische aandoeningen waaronder de
aandoening ‘schizofrenie’ (vergelijking met psychose omdat je dan ook
waanbeelden hebt en in je eigen wereld zit)
o Auteur van het boek ‘lehrbuch der psychiatrie’ (1916)
o Brengt de term ‘autisme’ in de wetenschap verwijzend naar het Griekse woord
‘autos’ = in zichzelf gekeerd zijn
- Leo Kanner (1894, Oostenrijk- Hongarije)
o Emigreert tijdens WOI naar de vs
o Start de afdeling ‘kinderpsychiatrie’ op aan de John Hopkins Hospital in
Baltimore
o Auteur van het artikel ‘Autistic Disturbances of Affective Contact ’(1943)
Hij beschreef zijn 11 kinderen die volgens hem aan een nieuw
syndroom leden
o Introduceert de term ‘infantiel autisme’ (1938) = vroegkinderlijke autisme
o Beschrijft de kinderen uit zijn onderzoek als
Autistisch eenzelvig
Weerstandig tegen verandering
Getalenteerd met piekvaardigheden
- Hans Asperger (1906, oosterijk)
o Introduceert de term ‘autistische psychopathie’ (1938)
o Auteur van het artikel ‘Die ‘Autistischen Psychopathen' im Kindesalter’
o Beschrijving van jongeren als zogenaamd ‘kleine professoren’
Sterke tot gefixeerde belangstelling voor bepaalde thema’s
Sterk verbaal, maar hierbij gericht op bepaalde thema’s
Weinig empathisch vermogen
Vaak motorisch onhandig
1
, o Pas in 1981 wordt door de Britse onderzoekster Lorna Wing het concept
'Syndroom van Asperger’ gelanceerd
Gelijktijdig kwamen ze naar buiten met hun studie, en spraken beide over autisme
2 Etiologie
Wat is de oorzaak van autisme?
Onderzoek wordt beïnvloed door de tijdgeest
- ’40 – ’50 Leo Kanner
o Vroegkinderijke ervaringen
o ‘koelkastmoeder’
o ‘Blaming the parent’ myth: ze staken het op de ‘slechte’ opvoeding van de
ouder
- ’60 – ’70 biologische oorzaken
o Genetische aanleg (men heeft kunnen vaststellen dat er een verschil is bij
volwassenen met en zonder autisme in de hersenactiviteit.
o Neurologische processen (onderzoeken van hersenen, zenuwen, rugenmerg en
de spieren)
- 2000 – 2020 neurobiologische ontwikkelingsstoornis
o Autismespectrumstoornis (ASS)
verwijst naar de diverse
verschijningsvormen en de
verschillende graden van ernst
(Roeyers, 2014).
o Autismespectrumstoornis is een
neurobiologische
ontwikkelingsstoornis.
o Autisme wordt beschouwd als een
grootschalige neurale netwerkstoornis
waarbij er zowel sprake is van onder-
als overconnectiviteit tussen
hersengebieden. De netwerkstoornis
leidt tot een andere manier van
informatieverwerking
(Kwaliteitscentrum Diagnostiek,
2018).
2 Begripsomschrijving terminologie
Voorkeursformulering
o Personen met autisme
Formulering volgens de DSM5 (2013/2014)
o Autismespectrumstoornis
2
1 Historiek
- Autisme (ass) heeft wellicht altijd bestaan.
- Jean – Marc Gaspard Itard
o Grondlegger spreek-en hoorpvoeding kinderen met een auditieve beperking
o Auteur van ‘rapports sur le sauvage de l’aveyron’ (1807) waarin hij zijn
opvoedings- en onderwijsmethode’s van het zogenaamd wolvenkind toelicht
Gedrag van het wolvenkind wordt vandaag de dag bekeken als ASS
- Henry Maudsley (1835, UK)
o Gevalsstudies van psychotische kinderen (vergelijking met psychose omdat je
dan ook waanbeelden hebt en in je eigen wereld zit)
o Oprichter van een hospitaal voor acute psychiatrische aandoeningen
o Auteur van het boek ‘pathology and physiology of the mind (1867)
- Paul Eugen Bleuler (1857, Zwitserland)
o Pionier in de beschrijving van psychiatrische aandoeningen waaronder de
aandoening ‘schizofrenie’ (vergelijking met psychose omdat je dan ook
waanbeelden hebt en in je eigen wereld zit)
o Auteur van het boek ‘lehrbuch der psychiatrie’ (1916)
o Brengt de term ‘autisme’ in de wetenschap verwijzend naar het Griekse woord
‘autos’ = in zichzelf gekeerd zijn
- Leo Kanner (1894, Oostenrijk- Hongarije)
o Emigreert tijdens WOI naar de vs
o Start de afdeling ‘kinderpsychiatrie’ op aan de John Hopkins Hospital in
Baltimore
o Auteur van het artikel ‘Autistic Disturbances of Affective Contact ’(1943)
Hij beschreef zijn 11 kinderen die volgens hem aan een nieuw
syndroom leden
o Introduceert de term ‘infantiel autisme’ (1938) = vroegkinderlijke autisme
o Beschrijft de kinderen uit zijn onderzoek als
Autistisch eenzelvig
Weerstandig tegen verandering
Getalenteerd met piekvaardigheden
- Hans Asperger (1906, oosterijk)
o Introduceert de term ‘autistische psychopathie’ (1938)
o Auteur van het artikel ‘Die ‘Autistischen Psychopathen' im Kindesalter’
o Beschrijving van jongeren als zogenaamd ‘kleine professoren’
Sterke tot gefixeerde belangstelling voor bepaalde thema’s
Sterk verbaal, maar hierbij gericht op bepaalde thema’s
Weinig empathisch vermogen
Vaak motorisch onhandig
1
, o Pas in 1981 wordt door de Britse onderzoekster Lorna Wing het concept
'Syndroom van Asperger’ gelanceerd
Gelijktijdig kwamen ze naar buiten met hun studie, en spraken beide over autisme
2 Etiologie
Wat is de oorzaak van autisme?
Onderzoek wordt beïnvloed door de tijdgeest
- ’40 – ’50 Leo Kanner
o Vroegkinderijke ervaringen
o ‘koelkastmoeder’
o ‘Blaming the parent’ myth: ze staken het op de ‘slechte’ opvoeding van de
ouder
- ’60 – ’70 biologische oorzaken
o Genetische aanleg (men heeft kunnen vaststellen dat er een verschil is bij
volwassenen met en zonder autisme in de hersenactiviteit.
o Neurologische processen (onderzoeken van hersenen, zenuwen, rugenmerg en
de spieren)
- 2000 – 2020 neurobiologische ontwikkelingsstoornis
o Autismespectrumstoornis (ASS)
verwijst naar de diverse
verschijningsvormen en de
verschillende graden van ernst
(Roeyers, 2014).
o Autismespectrumstoornis is een
neurobiologische
ontwikkelingsstoornis.
o Autisme wordt beschouwd als een
grootschalige neurale netwerkstoornis
waarbij er zowel sprake is van onder-
als overconnectiviteit tussen
hersengebieden. De netwerkstoornis
leidt tot een andere manier van
informatieverwerking
(Kwaliteitscentrum Diagnostiek,
2018).
2 Begripsomschrijving terminologie
Voorkeursformulering
o Personen met autisme
Formulering volgens de DSM5 (2013/2014)
o Autismespectrumstoornis
2
