CDM (Cognitive disability model) Claudia Allen, jaren '80
Proces/inhoud Proces
Wie? Problemen bij menselijk handelen door cognitieve problemen
Wat? 6 niveaus
- Procesvaardigheden, invloed dagelijks handelen
Focus - Context
- Analyse activiteit
- Congintive disability: globale incapaciteit om menselijke activiteiten uit te voeren
- Brain conservation: het brein gebruikt alleen de nodige energie om die taak uit te
Belangrijke concepten voeren
- Task equivalence: taken die = fysieke cognitieve eisen hebben als een gewenste
activiteit kunnen worden gebruikt om prestaties te voorspellen
- Just-right-challenge: overeenkomen met de huidige capaciteit van het individu om te
functioneren
Visie Holistisch
Adaptief model helpt - Gedrag client beter begrijpen
om… - Mogelijkheden & beperkingen client juist in schatten/voorspellen
Executieve functies Geheugen informatieverwerking Aandacht
Niveau Planned actions Exploratory actions Goal-directed activity Manual actions Postural actions Automatic actions
Kan excutief functioneren Problemen met excutief Handelingsproblemen - Ernstige problemen excutief - Zeer ernstige cognitief - Bedlegerig
- Kan adequaat handelen, ook in nieuwe, functioneren - Functiestoornissen functioneren - Grof motorische - Basale reacties op
Handelingsbeperkingen complexe situaties - Vertouwde handelingen: OK uitgesproken - Traag werktempo activiteiten prikkels
- Kan consequenties van handelen realistisch - Trage info - Aandachtsproblemen - Zeer korte
voorzien/rekening mee houden - Nieuwe handelingen: verwerking/handelen - Assisentie bij nieuwe zaken aandachtspan
- kan zich inleven in anderen moeilijk - Einddoel duidelijk - Praat niet
- Realistische kijk - Realistisch denken: moeilijk - Veel afgeleid,
- Rekening houden met wat belangrijk is - Minder empathisch conentratie problemen
op lange termijn - Problemen abstract
redeneren, emphatie
Woont zelfstandig - Zelfstandig - Nood aan - 24u/24u toezicht - Volledig zorgbehoevend Volledig zorgbehoevend
Woonomgeving - Ondersteuning bij assistentie/goed zorg- - Aandacht veiligheid - constant begeleiding
nieuwe/complexe zaken netwerk - voorspelbaar omgeving - rustige woonomgeving
- Woonomgeving met - vaste routines - Aandacht veiligheid
extra ondersteuning
- voorspelbare
woonomgeving, vaste
routines
Kan alles Geen te verwachten Goed gekend: zelfstandig - Korte gekende taken = OK Volledig zorgbehoevend
ADL-activiteiten problemen - Veel tijd nodig
- Problemen
aaneenschakelingen
deelhandelingen
- Let niet op resultaat
OK -Nieuwe dingen leren (gissen en - Traag leerproces - Eenvoudige handelingen Nieuw = zéér moeilijk
Leervermogen missen) - Complex = opsplitsen - Veel herhaling, identieke
-Verloopt trager - Weinig / geen manier uitvoeren
generalisatie
Technieken: stappenplan…
Neemt zelf initiatief Afwisseling uitdaging is ok (niet - Nieuw = extra - Starten = begeleiding - Comfortzorg
te complex) begeleiding - Tijd geven - Sensoriche stimulatie
Dagbestedig - Minder initiatief - Vaste routines - Grof motorische
- Trager werktempo - Gekende activiteit activiteit
- Routine taken - 1 ding tegelijk
- Problemen met plannen - Egocentrisch
- Beperkte communicatie
Proces/inhoud Proces
Wie? Problemen bij menselijk handelen door cognitieve problemen
Wat? 6 niveaus
- Procesvaardigheden, invloed dagelijks handelen
Focus - Context
- Analyse activiteit
- Congintive disability: globale incapaciteit om menselijke activiteiten uit te voeren
- Brain conservation: het brein gebruikt alleen de nodige energie om die taak uit te
Belangrijke concepten voeren
- Task equivalence: taken die = fysieke cognitieve eisen hebben als een gewenste
activiteit kunnen worden gebruikt om prestaties te voorspellen
- Just-right-challenge: overeenkomen met de huidige capaciteit van het individu om te
functioneren
Visie Holistisch
Adaptief model helpt - Gedrag client beter begrijpen
om… - Mogelijkheden & beperkingen client juist in schatten/voorspellen
Executieve functies Geheugen informatieverwerking Aandacht
Niveau Planned actions Exploratory actions Goal-directed activity Manual actions Postural actions Automatic actions
Kan excutief functioneren Problemen met excutief Handelingsproblemen - Ernstige problemen excutief - Zeer ernstige cognitief - Bedlegerig
- Kan adequaat handelen, ook in nieuwe, functioneren - Functiestoornissen functioneren - Grof motorische - Basale reacties op
Handelingsbeperkingen complexe situaties - Vertouwde handelingen: OK uitgesproken - Traag werktempo activiteiten prikkels
- Kan consequenties van handelen realistisch - Trage info - Aandachtsproblemen - Zeer korte
voorzien/rekening mee houden - Nieuwe handelingen: verwerking/handelen - Assisentie bij nieuwe zaken aandachtspan
- kan zich inleven in anderen moeilijk - Einddoel duidelijk - Praat niet
- Realistische kijk - Realistisch denken: moeilijk - Veel afgeleid,
- Rekening houden met wat belangrijk is - Minder empathisch conentratie problemen
op lange termijn - Problemen abstract
redeneren, emphatie
Woont zelfstandig - Zelfstandig - Nood aan - 24u/24u toezicht - Volledig zorgbehoevend Volledig zorgbehoevend
Woonomgeving - Ondersteuning bij assistentie/goed zorg- - Aandacht veiligheid - constant begeleiding
nieuwe/complexe zaken netwerk - voorspelbaar omgeving - rustige woonomgeving
- Woonomgeving met - vaste routines - Aandacht veiligheid
extra ondersteuning
- voorspelbare
woonomgeving, vaste
routines
Kan alles Geen te verwachten Goed gekend: zelfstandig - Korte gekende taken = OK Volledig zorgbehoevend
ADL-activiteiten problemen - Veel tijd nodig
- Problemen
aaneenschakelingen
deelhandelingen
- Let niet op resultaat
OK -Nieuwe dingen leren (gissen en - Traag leerproces - Eenvoudige handelingen Nieuw = zéér moeilijk
Leervermogen missen) - Complex = opsplitsen - Veel herhaling, identieke
-Verloopt trager - Weinig / geen manier uitvoeren
generalisatie
Technieken: stappenplan…
Neemt zelf initiatief Afwisseling uitdaging is ok (niet - Nieuw = extra - Starten = begeleiding - Comfortzorg
te complex) begeleiding - Tijd geven - Sensoriche stimulatie
Dagbestedig - Minder initiatief - Vaste routines - Grof motorische
- Trager werktempo - Gekende activiteit activiteit
- Routine taken - 1 ding tegelijk
- Problemen met plannen - Egocentrisch
- Beperkte communicatie
