Strafrecht
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 inleiding strafrecht.........................................................................................................2
Hoofdstuk 2 Wetboek van Strafrecht.................................................................................................6
Hoofdstuk 3 De strafbepaling.............................................................................................................9
Hoofdstuk 5 poging en deelneming..................................................................................................13
Hoofdstuk 6 Vernieling en openlijke geweldpleging.........................................................................15
Hoofdstuk 7 Strafuitsluitingsgronden...............................................................................................16
Hoofdstuk 10 het strafproces...........................................................................................................25
Hoofdstuk 11 De verdachte..............................................................................................................30
Hoofdstuk 12 De opsporingsambtenaar en het Openbaar Ministerie..............................................32
Hoofdstuk 13 De dwangmiddelen....................................................................................................35
Hoofdstuk 14 Het onderzoek ter terechtzitting................................................................................39
Hoofdstuk 15 Wet op de economische delicten...............................................................................46
Hoofdstuk 16 Verkeersrecht.............................................................................................................48
Strafrecht
1 | Strafrecht
,Hoofdstuk 1 inleiding strafrecht
Inhoud en het doel van het strafrecht
In het strafrecht gaat het over verboden gedragingen zoals diefstal, moord, doodslag, verkrachting,
vernieling, belediging, mishandeling en aanranding.
Wie zich schuldig maakt aan dit verboden gedrag is strafbaar.
Heeft de politie aanwijzingen dat een strafbare feit is gepleegd, stelt ze een onderzoek in om de
waarheid over het strafbare feit te achterhalen. Wordt door het politieonderzoek duidelijk wat er
precies is gebeurd en wie het strafbare feit heeft gepleegd, dan wordt de zaak aan de rechter
voorgelegd. Het de taak van de rechter om vast te stellen of de verdachte schuldig is en om hem dan
een straf op te leggen.
Het strafrecht omschrijft:
- De verboden gedragingen
- De bevoegdheden van politie en justitie
- De gang van zaken tijdens de rechtszaak
- De straffen en maatregelen die kunnen worden opgelegd
Het strafrecht bevat verboden en geboden waarop straf staat bij niet- naleving.
Het strafrecht bevat strafbepalingen. Dit zijn geboden en verboden met een straf voor wie zich er
niet aan houdt.
Het strafrecht kent ook een opsporingsapparaat: De politie komt bij een vermoeden van een
strafbaar feit in actie, zodat de strafrechter zich over de schuld van de verdachte kan uitspreken en
hem een straf kan opleggen.
Waarom zijn sommige verboden in het strafrecht opgenomen en de meeste andere niet?
Bepaalde gedragingen vormen een bedreiging voor de orde en de rust in de samenleving dat de
overheid regels heeft gesteld waaraan burgers en bedrijven zich moeten houden.
De gedragingen schenden onze rechtsorde.
Het doel van het strafrecht is om de rechtsorde te beschermen.
Met rechtsorde wordt bedoeld: De veiligheid en de rust in de samenleving.
De bescherming van Art. 1 SR (legaliteitsbeginsel)
Het strafrecht kan veel invloed hebben op het leven van burgers. Vanwege de inbreuk die het
strafrecht op de vrijheid van de burgers kan maken, biedt het strafrecht ook bescherming aan de
burgers.
Een van de belangrijkste vormen van bescherming staat in Art. 16 GW en Art. 1 SR.
De bepaling van Art. 16 GW is ook opgenomen in Art. 1 SR. Het biedt 2 vormen van bescherming.
2 | Strafrecht
,1 Geen terugwerkende kracht
Op de eerste plaats verbiedt Art. 1 SR terugwerkende kracht. Dit wil zeggen dat een bepaalde
gedraging alleen strafbaar kan zijn als deze gedraging op het moment van de daad al strafbaar was.
Gedrag achteraf strafbaar stellen is verboden. Art. 1 SR geeft burgers de garantie dat zij weten waar
ze aan toe zijn.
Hoe moet het nu als de wet verandert?
In principe blijft gelden dat het moment van de daad bepalend is voor de strafbaarheid. Maar als de
wetswijziging in het voordeel is van de verdachte, dan heeft hij geluk. In dit geval moet de rechter de
verdachte de meest gunstige bepaling toepassen.
2 Strafbaarstelling alleen bij de wet
De tweede vorm van bescherming die Art. 1 SR biedt, is dat alleen een wet gedrag strafbaar kan
stellen, het legaliteitsbeginsel. Gedragingen kunnen niet op grond van gewoonte of op grond van
ongeschreven recht strafbaar zijn. De recht kan iemand alleen veroordelen als hij in een wetboek kan
aanwijzen waar het gedrag van de verdachte strafbaar is gesteld.
Materieel en formeel recht
Dit rechtsgebied beschrijft ook de wijze waarop strafbare feiten door politie en justitie opgespoord
mogen worden, de rechten van de verdachte en de gang van zaken tijdens een strafproces.
Al deze regels van strafrecht kunnen worden ingedeeld in materieel en formeel strafrecht.
Materieel recht bevat de strafbepalingen en de straffen en maatregelen die kunnen worden
opgelegd.
Formeel recht beschrijft de bevoegdheden van politie en justitie, de rechten van een verdachte, de
gang van zaken tijdens een terechtzitting en rechtsmiddelen zoals hoger beroep en cassatie.
3 | Strafrecht
, De rechtsbronnen van het strafrecht
Waar zijn de regels van het strafrecht te vinden?
Wetten
De wet is de belangrijkste rechtsbron van het strafrecht, we vinden het strafrecht in verschillende
wetten.
Wetboek van strafrecht (SR)
Het grootste deel van het materieel recht bevindt zich in het Wetboek van strafrecht.
Het boek bestaat uit 3 delen:
1. Algemene bepalingen (Boek 1)
2. Misdrijven (Boek 2)
3. Overtredingen (Boek 3)
Wetboek van strafvordering (SV)
In dit Wetboek bevindt zich het formele deel van het strafrecht.
Hier staat bijvoorbeeld het volgende in:
- Rechten van verdachte
- Positie van raadsman
- Bevoegdheden politie en justitie
- Gang van zaken tijdens terechtzitting
Bijzondere wetten
Een bijzondere wet is een wet die 1 onderwerp speciaal regelt.
Bijzondere wetten bevatten materieel en formeel recht. Het gaat dan ook om extra bevoegdheid die
politie en justitie krijgen voor het onderzoek naar strafbepalingen in de betreffende bijzondere wet.
Deze wetten bevatten ook strafbepalingen.
In de wet wapens en munitie staat bijvoorbeeld dat het verboden is om wapens te dragen, in de
wegenverkeerswet staat dat het verboden is om met alcohol achter het stuur te gaan.
Voorbeelden:
- Wet wapens en munitie
- Wegenverkeerswet
- Opiumwet
Algemene maatregel van bestuur
Algemene maatregelen van het bestuur zijn algemene regels afkomstig van de regering en kunnen
ook strafbepalingen bevatten.
De een algemene maatregel van bestuur mag alleen een straf bevatten als deze straf door de formele
wetgever (Regering, eerste en tweede kamer samen) in een wet is vastgesteld.
Voorbeeld:
Is het wegenverkeersreglement, overtreding van dit reglement met daarin veel verkeersregels is
strafbaar. De concrete straf mag de regering niet zelf bepalen, deze moet vastliggen in een wet,
daarom de wegenverkeerswet.
4 | Strafrecht
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 inleiding strafrecht.........................................................................................................2
Hoofdstuk 2 Wetboek van Strafrecht.................................................................................................6
Hoofdstuk 3 De strafbepaling.............................................................................................................9
Hoofdstuk 5 poging en deelneming..................................................................................................13
Hoofdstuk 6 Vernieling en openlijke geweldpleging.........................................................................15
Hoofdstuk 7 Strafuitsluitingsgronden...............................................................................................16
Hoofdstuk 10 het strafproces...........................................................................................................25
Hoofdstuk 11 De verdachte..............................................................................................................30
Hoofdstuk 12 De opsporingsambtenaar en het Openbaar Ministerie..............................................32
Hoofdstuk 13 De dwangmiddelen....................................................................................................35
Hoofdstuk 14 Het onderzoek ter terechtzitting................................................................................39
Hoofdstuk 15 Wet op de economische delicten...............................................................................46
Hoofdstuk 16 Verkeersrecht.............................................................................................................48
Strafrecht
1 | Strafrecht
,Hoofdstuk 1 inleiding strafrecht
Inhoud en het doel van het strafrecht
In het strafrecht gaat het over verboden gedragingen zoals diefstal, moord, doodslag, verkrachting,
vernieling, belediging, mishandeling en aanranding.
Wie zich schuldig maakt aan dit verboden gedrag is strafbaar.
Heeft de politie aanwijzingen dat een strafbare feit is gepleegd, stelt ze een onderzoek in om de
waarheid over het strafbare feit te achterhalen. Wordt door het politieonderzoek duidelijk wat er
precies is gebeurd en wie het strafbare feit heeft gepleegd, dan wordt de zaak aan de rechter
voorgelegd. Het de taak van de rechter om vast te stellen of de verdachte schuldig is en om hem dan
een straf op te leggen.
Het strafrecht omschrijft:
- De verboden gedragingen
- De bevoegdheden van politie en justitie
- De gang van zaken tijdens de rechtszaak
- De straffen en maatregelen die kunnen worden opgelegd
Het strafrecht bevat verboden en geboden waarop straf staat bij niet- naleving.
Het strafrecht bevat strafbepalingen. Dit zijn geboden en verboden met een straf voor wie zich er
niet aan houdt.
Het strafrecht kent ook een opsporingsapparaat: De politie komt bij een vermoeden van een
strafbaar feit in actie, zodat de strafrechter zich over de schuld van de verdachte kan uitspreken en
hem een straf kan opleggen.
Waarom zijn sommige verboden in het strafrecht opgenomen en de meeste andere niet?
Bepaalde gedragingen vormen een bedreiging voor de orde en de rust in de samenleving dat de
overheid regels heeft gesteld waaraan burgers en bedrijven zich moeten houden.
De gedragingen schenden onze rechtsorde.
Het doel van het strafrecht is om de rechtsorde te beschermen.
Met rechtsorde wordt bedoeld: De veiligheid en de rust in de samenleving.
De bescherming van Art. 1 SR (legaliteitsbeginsel)
Het strafrecht kan veel invloed hebben op het leven van burgers. Vanwege de inbreuk die het
strafrecht op de vrijheid van de burgers kan maken, biedt het strafrecht ook bescherming aan de
burgers.
Een van de belangrijkste vormen van bescherming staat in Art. 16 GW en Art. 1 SR.
De bepaling van Art. 16 GW is ook opgenomen in Art. 1 SR. Het biedt 2 vormen van bescherming.
2 | Strafrecht
,1 Geen terugwerkende kracht
Op de eerste plaats verbiedt Art. 1 SR terugwerkende kracht. Dit wil zeggen dat een bepaalde
gedraging alleen strafbaar kan zijn als deze gedraging op het moment van de daad al strafbaar was.
Gedrag achteraf strafbaar stellen is verboden. Art. 1 SR geeft burgers de garantie dat zij weten waar
ze aan toe zijn.
Hoe moet het nu als de wet verandert?
In principe blijft gelden dat het moment van de daad bepalend is voor de strafbaarheid. Maar als de
wetswijziging in het voordeel is van de verdachte, dan heeft hij geluk. In dit geval moet de rechter de
verdachte de meest gunstige bepaling toepassen.
2 Strafbaarstelling alleen bij de wet
De tweede vorm van bescherming die Art. 1 SR biedt, is dat alleen een wet gedrag strafbaar kan
stellen, het legaliteitsbeginsel. Gedragingen kunnen niet op grond van gewoonte of op grond van
ongeschreven recht strafbaar zijn. De recht kan iemand alleen veroordelen als hij in een wetboek kan
aanwijzen waar het gedrag van de verdachte strafbaar is gesteld.
Materieel en formeel recht
Dit rechtsgebied beschrijft ook de wijze waarop strafbare feiten door politie en justitie opgespoord
mogen worden, de rechten van de verdachte en de gang van zaken tijdens een strafproces.
Al deze regels van strafrecht kunnen worden ingedeeld in materieel en formeel strafrecht.
Materieel recht bevat de strafbepalingen en de straffen en maatregelen die kunnen worden
opgelegd.
Formeel recht beschrijft de bevoegdheden van politie en justitie, de rechten van een verdachte, de
gang van zaken tijdens een terechtzitting en rechtsmiddelen zoals hoger beroep en cassatie.
3 | Strafrecht
, De rechtsbronnen van het strafrecht
Waar zijn de regels van het strafrecht te vinden?
Wetten
De wet is de belangrijkste rechtsbron van het strafrecht, we vinden het strafrecht in verschillende
wetten.
Wetboek van strafrecht (SR)
Het grootste deel van het materieel recht bevindt zich in het Wetboek van strafrecht.
Het boek bestaat uit 3 delen:
1. Algemene bepalingen (Boek 1)
2. Misdrijven (Boek 2)
3. Overtredingen (Boek 3)
Wetboek van strafvordering (SV)
In dit Wetboek bevindt zich het formele deel van het strafrecht.
Hier staat bijvoorbeeld het volgende in:
- Rechten van verdachte
- Positie van raadsman
- Bevoegdheden politie en justitie
- Gang van zaken tijdens terechtzitting
Bijzondere wetten
Een bijzondere wet is een wet die 1 onderwerp speciaal regelt.
Bijzondere wetten bevatten materieel en formeel recht. Het gaat dan ook om extra bevoegdheid die
politie en justitie krijgen voor het onderzoek naar strafbepalingen in de betreffende bijzondere wet.
Deze wetten bevatten ook strafbepalingen.
In de wet wapens en munitie staat bijvoorbeeld dat het verboden is om wapens te dragen, in de
wegenverkeerswet staat dat het verboden is om met alcohol achter het stuur te gaan.
Voorbeelden:
- Wet wapens en munitie
- Wegenverkeerswet
- Opiumwet
Algemene maatregel van bestuur
Algemene maatregelen van het bestuur zijn algemene regels afkomstig van de regering en kunnen
ook strafbepalingen bevatten.
De een algemene maatregel van bestuur mag alleen een straf bevatten als deze straf door de formele
wetgever (Regering, eerste en tweede kamer samen) in een wet is vastgesteld.
Voorbeeld:
Is het wegenverkeersreglement, overtreding van dit reglement met daarin veel verkeersregels is
strafbaar. De concrete straf mag de regering niet zelf bepalen, deze moet vastliggen in een wet,
daarom de wegenverkeerswet.
4 | Strafrecht
