Verwantschap – Hoofdstuk 10
Verwantschap: genealogisch systeem van biologische
(bloedverwantschap) en niet-biologische relaties tussen mensen:
- Belangrijk ordenend principe voor organisatie van individuen in
social groepen, rollen en categorieën – “far beyond…”
- Universeel maar…
- Sociaal cultureel geconstrueerd -> Verwantschap is een sociaal
construct, iedereen gaat anders met de biologische gerelateerdheid
om. De manier waarop een mens een verwantschap benoemt is
sociaal geconstrueerd
- Cross-culturele variatie
Janet Carsten: verwantschappen hoeven niet allen via reproductie te
zijn
Afstammingsgroep: een groep gebaseerd op het geloof in gedeelde
voorouders
Family of orientation: de nucleaire familie waarbinnen iemand is geboren
en opgroeit
Family of procreation: de nucleaire familie vastgesteld wanner iemand
trouwt en kinderen heeft
Neolokaliteit: de woonsituatie waar een koppel zich vestigt
Neolocal -> gezinnen die zich vormen kunnen zelf kiezen waar ze zich
vestigen, in andere verwantschapssystemen zijn hier regels
Kottak: extended family households: a household is classified as either:
1. A one-person household, defined as an arrangement in which one
person makes provision for his or her own food or other essentials
for living without combining with any other person
2. A multi-person household, defined as a group of two or more
persons living together who make common provision for food or
other essentials for living
Expanded family household: een huishouden dat een groep omvat van
meer familieleden dan alleen een getrouwd stel en hun kinderen -> drie
vormen:
1. Collaterol family households: omvat siblings en hun echtgenoten en
kinderen
2. Matrifocal households: vrouw aan het hoofd en omvat andere
volwassen verwanten en kinderen
3. Extended family household: een huishouden met meer dan drie
generaties
Unilineal: tracing descent though either the maternal or paternal line only
Unilineaire afstamming: matrilineaire of patrilineaire afstamming
Er wordt 1 lijn gebruikt -> dat van de man of van de vrouw -> zie
hieronder
,Descent groups:
- Lineage: een unilineaire afstammingsgroep op aangetoonde
afstamming
- Clan: een unilineaire afstammingsgroep gebaseerd op een bepaalde
afstamming. Leden van deze afstammingsgroep claimen
afstamming van een gezamenlijke voorouder, maar kunnen dit niet
demonsteren, gaat om een mythische voorouder (die geen mens
hoeft te zijn)
Beiden zijn ascribed
Ambilineale afstamming: een flexibele afstammingsregel, noch patrilineair
noch matrilineair
Individuen kunnen kiezen bij welke afstammingsgroep ze willen horen
en kunnen ook bij
meerdere horen. Verder kunnen ze wisselen van afstammingsgroep
Is achieved
Ego: de positie van waaruit men een egocentrische genealogie bekijkt
Kin terms (verwantschapsvoorwaarden): de woorden die worden gebruikt
voor verschillende familieleden in een bepaalde tal en het systeem van
verwantschapsberekening (kinship calculation).
Kinship calculation: de op verwantschap gebaseerde relaties die mensen
in een bepaalde samenleving erkennen, en hoe zij over die relaties praten
(kottak). hoe antropologen laten zien hoe verwantschapsstructuren laten
zien -> symbolen (rondjes, vierkantjes, =, etc.)
Bilateral kinship calculation: verwantschapsbanden gelijk berekend door
beide geslachten
Kinship terminology: hoe zij ooms en tantes aanpraten
, Native taxonomy(nt): een inheemse/ autochtone
manier van classificatie van verwantschap over
generaties heen in een bepaalde samenlevingen
Lineal kinship terminology(nt): vier termen voor
ouderlijke verwanten(parental kin): F, M, FB=MB en
MZ=FZ
Beide kanten even belangrijk -> bilateraal
Nucleaire familie centraal
Lineale familieleden: ego’s directe
voorouders en nakomelingen
Collateraal familielid: een familielid buiten ego’s directe lijn: bijv. B, Z, FB,
MZ
Affinalen (affinals): familieden door huwelijk
Bifurcate merging kinship terminology (nt): vier termen voor ouderlijke
verwanten: M=MZ, F=FB, MB, en FZ
Bifurcate = gesplitst, samengevoed -> splits naar moeders en vaders
kant
Matri- en patrisamenlevingen
Verwantschap: genealogisch systeem van biologische
(bloedverwantschap) en niet-biologische relaties tussen mensen:
- Belangrijk ordenend principe voor organisatie van individuen in
social groepen, rollen en categorieën – “far beyond…”
- Universeel maar…
- Sociaal cultureel geconstrueerd -> Verwantschap is een sociaal
construct, iedereen gaat anders met de biologische gerelateerdheid
om. De manier waarop een mens een verwantschap benoemt is
sociaal geconstrueerd
- Cross-culturele variatie
Janet Carsten: verwantschappen hoeven niet allen via reproductie te
zijn
Afstammingsgroep: een groep gebaseerd op het geloof in gedeelde
voorouders
Family of orientation: de nucleaire familie waarbinnen iemand is geboren
en opgroeit
Family of procreation: de nucleaire familie vastgesteld wanner iemand
trouwt en kinderen heeft
Neolokaliteit: de woonsituatie waar een koppel zich vestigt
Neolocal -> gezinnen die zich vormen kunnen zelf kiezen waar ze zich
vestigen, in andere verwantschapssystemen zijn hier regels
Kottak: extended family households: a household is classified as either:
1. A one-person household, defined as an arrangement in which one
person makes provision for his or her own food or other essentials
for living without combining with any other person
2. A multi-person household, defined as a group of two or more
persons living together who make common provision for food or
other essentials for living
Expanded family household: een huishouden dat een groep omvat van
meer familieleden dan alleen een getrouwd stel en hun kinderen -> drie
vormen:
1. Collaterol family households: omvat siblings en hun echtgenoten en
kinderen
2. Matrifocal households: vrouw aan het hoofd en omvat andere
volwassen verwanten en kinderen
3. Extended family household: een huishouden met meer dan drie
generaties
Unilineal: tracing descent though either the maternal or paternal line only
Unilineaire afstamming: matrilineaire of patrilineaire afstamming
Er wordt 1 lijn gebruikt -> dat van de man of van de vrouw -> zie
hieronder
,Descent groups:
- Lineage: een unilineaire afstammingsgroep op aangetoonde
afstamming
- Clan: een unilineaire afstammingsgroep gebaseerd op een bepaalde
afstamming. Leden van deze afstammingsgroep claimen
afstamming van een gezamenlijke voorouder, maar kunnen dit niet
demonsteren, gaat om een mythische voorouder (die geen mens
hoeft te zijn)
Beiden zijn ascribed
Ambilineale afstamming: een flexibele afstammingsregel, noch patrilineair
noch matrilineair
Individuen kunnen kiezen bij welke afstammingsgroep ze willen horen
en kunnen ook bij
meerdere horen. Verder kunnen ze wisselen van afstammingsgroep
Is achieved
Ego: de positie van waaruit men een egocentrische genealogie bekijkt
Kin terms (verwantschapsvoorwaarden): de woorden die worden gebruikt
voor verschillende familieleden in een bepaalde tal en het systeem van
verwantschapsberekening (kinship calculation).
Kinship calculation: de op verwantschap gebaseerde relaties die mensen
in een bepaalde samenleving erkennen, en hoe zij over die relaties praten
(kottak). hoe antropologen laten zien hoe verwantschapsstructuren laten
zien -> symbolen (rondjes, vierkantjes, =, etc.)
Bilateral kinship calculation: verwantschapsbanden gelijk berekend door
beide geslachten
Kinship terminology: hoe zij ooms en tantes aanpraten
, Native taxonomy(nt): een inheemse/ autochtone
manier van classificatie van verwantschap over
generaties heen in een bepaalde samenlevingen
Lineal kinship terminology(nt): vier termen voor
ouderlijke verwanten(parental kin): F, M, FB=MB en
MZ=FZ
Beide kanten even belangrijk -> bilateraal
Nucleaire familie centraal
Lineale familieleden: ego’s directe
voorouders en nakomelingen
Collateraal familielid: een familielid buiten ego’s directe lijn: bijv. B, Z, FB,
MZ
Affinalen (affinals): familieden door huwelijk
Bifurcate merging kinship terminology (nt): vier termen voor ouderlijke
verwanten: M=MZ, F=FB, MB, en FZ
Bifurcate = gesplitst, samengevoed -> splits naar moeders en vaders
kant
Matri- en patrisamenlevingen
