Hoofdlijnen nederlands recht
1. Terreinverkenning
1.1 Is recht saai?
1.2 Waarom recht?
1.3 Waar vinden we recht?
1.3.1 Wet
1.3.2 Verdrag
1.3.3 Jurisprudentie
1.3.4 Gewoonte
1.4 Enkele onderscheidingen binnen het recht
1.4.1 Materieel en formeel recht
1.4.2 Dwingend en aanvullend recht
1.4.3 Objectief en subjectief recht
1.4.4 Privaatrecht en publiekrecht
10. Bestuursrecht en bestuursprocesrecht
10.1 Relatie overheid - burger
10.2 Overheidshandelingen
10.3 Besluit
10.4 Beschikking
10.5 Beleidsregels
10.6 Plan
10.7 Attributie, delegatie en mandaat
10.8 Gelede normstelling
10.9 Algemene beginselen van behoorlijk bestuur
10.10 Bestuursrechtelijke sancties
10.11 Rechtsbescherming in het bestuursrecht
10.12 Administratief beroep
10.13 Bestuursrechtspraak
10.14 Bestuursrechtspraak krachtens de Awb
10.15 procesrecht en de Awb
10.16 Onrechtmatige overheidsdaad
12. Europees recht
12.1 Invloed vanuit Europa
12.2 Het verdrag
12.3 Verdrag en internationale organisatie
12.4 Dualisme en monisme
12.5 EEG, EG en EU
12.6 Doelstellingen van de EU
12.6.1 Totstandkoming van één interne markt
12.6.2 Totstandkoming van één monetaire unie
12.6.3 Totstandkoming van vrede en welzijn
12.6.4 Totstandkoming van vrijheid en veiligheid
12.7 Inrichting van de EU
12.7.1 Europese raad
12.7.2 Europese commissie
12.7.3 Raad van Europese Unie
12.7.4 Europees parlement
12.8 Richtlijnen en verordeningen
,12.9 Hof van Justitie van de EU
12.10 Enkele andere bij verdrag opgerichte Europese organisaties
12.10.1 Benelux
12.10.2 Raad van Europa
, Hoofdstuk 1 Terreinverkenning
1.1 Is recht saai?
Recht vormt een centraal onderdeel van het maatschappelijk leven, is even dynamisch maar vaak ook even
complex als het leven zelf. Recht is van belang voor zeer veel handelingen die we in het dagelijks leven
verrichten.
1.2 Waarom recht?
Recht heeft vier functies:
- Normatieve functie
Het recht beslaat gedragsregels waarvan het grootste gedeelte van de samenleving vindt dat deze opgevolgd
moeten worden. De regels, ook wel normen genoemd, worden zo belangrijk gevonden dat er straf staat op het
overtreden van deze regels.
- Geschiloplossende functie
Oplossen van problemen tussen burgers onderling of tussen burgers en de overheid. Alleen
de rechterlijke organisatie oordeelt of iemand moet worden gestraft.
- Additionele functie
Wanneer burgers vergeten zijn op sommige punten afspraken te maken, geeft het recht aan welke regel geldt.
- instrumentele functie
Geeft een richtlijn aan waar iedereen zich aan moet houden. Zo blijft er orden in onze samenleving.
Een rechtsnorm is in het recht een bepaling met bindende werking.
Wanneer mensen zelf het heft in handen nemen noemen we dit eigenrichting.
1.3 Waar vinden we het recht?
Als recht zo veel met het maatschappelijk leven te maken heeft, is het van groot belang te weten waar we dat
recht kunnen vinden. We spreken in dit verband ook wel van Rechtsbronnen. Het Nederlandse recht kent vier
rechtsbronnen:
1. De wet
2. Het verdrag
3. De jurisprudentie
4. De gewoonte
1.3.1 Wet
Er zijn wetten op het terrein van Privaatrecht en op het terrein van Publiekrecht.
Het privaatrecht (ook wel civiele recht of burgerlijk recht genoemd) omvat in totaal:
- Personen- en familierecht
Regelt zaken als geboorte, huwelijk, geregistreerd partnerschap en de regeling van het vermogen tussen
echtgenoten. Dit recht treffen we aan in het Burgerlijk Wetboek en wel in Boek 1.
- Vermogensrecht
Hieronder vallen alle op geld waardeerbare handelingen tussen burgers onderling waaraan juridische gevolgen
verbonden zijn.
- Ondernemingsrecht
Deze wet regelt alles wat ondernemingen en bedrijven betreft.
- Burgerlijk procesrecht
Het geheel van rechtsregels die het verloop van een procedure voor de burgerlijke rechter regelen.
1. Terreinverkenning
1.1 Is recht saai?
1.2 Waarom recht?
1.3 Waar vinden we recht?
1.3.1 Wet
1.3.2 Verdrag
1.3.3 Jurisprudentie
1.3.4 Gewoonte
1.4 Enkele onderscheidingen binnen het recht
1.4.1 Materieel en formeel recht
1.4.2 Dwingend en aanvullend recht
1.4.3 Objectief en subjectief recht
1.4.4 Privaatrecht en publiekrecht
10. Bestuursrecht en bestuursprocesrecht
10.1 Relatie overheid - burger
10.2 Overheidshandelingen
10.3 Besluit
10.4 Beschikking
10.5 Beleidsregels
10.6 Plan
10.7 Attributie, delegatie en mandaat
10.8 Gelede normstelling
10.9 Algemene beginselen van behoorlijk bestuur
10.10 Bestuursrechtelijke sancties
10.11 Rechtsbescherming in het bestuursrecht
10.12 Administratief beroep
10.13 Bestuursrechtspraak
10.14 Bestuursrechtspraak krachtens de Awb
10.15 procesrecht en de Awb
10.16 Onrechtmatige overheidsdaad
12. Europees recht
12.1 Invloed vanuit Europa
12.2 Het verdrag
12.3 Verdrag en internationale organisatie
12.4 Dualisme en monisme
12.5 EEG, EG en EU
12.6 Doelstellingen van de EU
12.6.1 Totstandkoming van één interne markt
12.6.2 Totstandkoming van één monetaire unie
12.6.3 Totstandkoming van vrede en welzijn
12.6.4 Totstandkoming van vrijheid en veiligheid
12.7 Inrichting van de EU
12.7.1 Europese raad
12.7.2 Europese commissie
12.7.3 Raad van Europese Unie
12.7.4 Europees parlement
12.8 Richtlijnen en verordeningen
,12.9 Hof van Justitie van de EU
12.10 Enkele andere bij verdrag opgerichte Europese organisaties
12.10.1 Benelux
12.10.2 Raad van Europa
, Hoofdstuk 1 Terreinverkenning
1.1 Is recht saai?
Recht vormt een centraal onderdeel van het maatschappelijk leven, is even dynamisch maar vaak ook even
complex als het leven zelf. Recht is van belang voor zeer veel handelingen die we in het dagelijks leven
verrichten.
1.2 Waarom recht?
Recht heeft vier functies:
- Normatieve functie
Het recht beslaat gedragsregels waarvan het grootste gedeelte van de samenleving vindt dat deze opgevolgd
moeten worden. De regels, ook wel normen genoemd, worden zo belangrijk gevonden dat er straf staat op het
overtreden van deze regels.
- Geschiloplossende functie
Oplossen van problemen tussen burgers onderling of tussen burgers en de overheid. Alleen
de rechterlijke organisatie oordeelt of iemand moet worden gestraft.
- Additionele functie
Wanneer burgers vergeten zijn op sommige punten afspraken te maken, geeft het recht aan welke regel geldt.
- instrumentele functie
Geeft een richtlijn aan waar iedereen zich aan moet houden. Zo blijft er orden in onze samenleving.
Een rechtsnorm is in het recht een bepaling met bindende werking.
Wanneer mensen zelf het heft in handen nemen noemen we dit eigenrichting.
1.3 Waar vinden we het recht?
Als recht zo veel met het maatschappelijk leven te maken heeft, is het van groot belang te weten waar we dat
recht kunnen vinden. We spreken in dit verband ook wel van Rechtsbronnen. Het Nederlandse recht kent vier
rechtsbronnen:
1. De wet
2. Het verdrag
3. De jurisprudentie
4. De gewoonte
1.3.1 Wet
Er zijn wetten op het terrein van Privaatrecht en op het terrein van Publiekrecht.
Het privaatrecht (ook wel civiele recht of burgerlijk recht genoemd) omvat in totaal:
- Personen- en familierecht
Regelt zaken als geboorte, huwelijk, geregistreerd partnerschap en de regeling van het vermogen tussen
echtgenoten. Dit recht treffen we aan in het Burgerlijk Wetboek en wel in Boek 1.
- Vermogensrecht
Hieronder vallen alle op geld waardeerbare handelingen tussen burgers onderling waaraan juridische gevolgen
verbonden zijn.
- Ondernemingsrecht
Deze wet regelt alles wat ondernemingen en bedrijven betreft.
- Burgerlijk procesrecht
Het geheel van rechtsregels die het verloop van een procedure voor de burgerlijke rechter regelen.
