Diversiteit in de EU en IR
Les 1: Inleiding............................................................................................................................................... 1
Les 2: De EU en de geschiedenis van gendergelijkheid (Debusscher & van der Vleuten; Woodward)...............2
Debusscher & van der Vleuten.............................................................................................................................2
Les 8: Normdiffusie (Singh; Bush)................................................................................................................... 2
Bush......................................................................................................................................................................3
Singh.....................................................................................................................................................................4
Les 9: Van Global naar Local, van South naar South (Levitt et al.; Gottardo & Cyment)....................................6
Levitt et al.............................................................................................................................................................6
Gottardo & Cyment...............................................................................................................................................8
Les 10: Gender, seksualiteit, fundamentalisme en ontwikkeling (Imam, Gokal & Marler; Vaast & Mills)..........9
Imam, Gokal & Marler..........................................................................................................................................9
Vaast en Mills (2018)..........................................................................................................................................11
Les 11: Transnationale Sociale Bewegingen en ‘LGBT Rights’ in Internationale Politiek (Slootmaeckers)........12
VOORAL WAT HIJ IN DE LES ZEI GOED KENNEN, GEEN DETAILS VAN TEKST.....................................................12
Is het mensenrechtenframe altijd nuttig?..........................................................................................................12
NIET KENNEN......................................................................................................................................................14
Transnationaal activisme en verspreiding van activistische methoden.............................................................14
Les 1: Inleiding
Over essentialisme en gender
ESSENTIALISME DETERMINEERT ONS BEELD OVER VROUWEN EN HEEFT DAARDOOR OOK EEN
INVLOED OP HET BELEID, DIT BINAIRE DENKBEELD (MANNEN EN VROUWEN ZIJN FUNDAMENTEEL
BIOLOGISCH VERSCHILLEND) INFORMEERT ONDERZOEK EN BIJGEVOLG WELKE POLITIEKE KEUZES ER
WORDEN GEMAAKT
- Voorbeeld: Canadese Gender Actieplan: “Canada’s plan stands out because of its greater
gender essentialism: its focus on targeting women and vulnerable groups, or women as
vulnerable groups, in need of assistance. The failure to adequately incorporate a gender
analysis (rather than a ‘‘women in development’’ analysis) means that the root causes of
gender inequality are rarely addressed, and efforts to promote women’s active participation
in decision-making, for example, are superficial and lacking in realistic solutions to the
sources of disempowerment that women (and some men) experience.” (Tiessen)
- Door te focussen op vrouwen als slachtoffers, worden de structurele oorzaken van
genderongelijkheid niet aangepakt! Op die manier kan gender essentialisme dus een grote
negatieve rol spelen
1
, - Niet dat vrouwelijke slachtoffers niet geholpen moeten worden, maar dat is niet genoeg om
meer gendergelijkheid te creëren
Les 2: De EU en de geschiedenis van gendergelijkheid
(Debusscher & van der Vleuten; Woodward)
Debusscher & van der Vleuten
Feminist historical institutionalism kan ons helpen begrijpen waarom soms stagnatie – vooruitgang –
(geen) teruggang in gendergelijkheidsbeleid?
Kernbegrippen historical institutionalism: verklaart sociale verandering vanuit instituties
- Institutions matter (vb. veto)
- Path dependency – incremental change (stapje voor stapje): probeert problemen op te
lossen met kleine, systematische stappen die in de loop van de tijd verandering
teweegbrengen
o “Padafhankelijkheid is het proces waarbij gebeurtenissen of keuzes uit het verleden
van invloed zijn op de loop van latere ontwikkelingen, vooral doordat bepaalde
keuzemogelijkheden moeilijk of uitgesloten zijn.”
- Critical juncture (breuk): een breekpunt waarop nieuwe dingen mogelijk worden terwijl
andere voorgaande onmogelijk worden
- Ratchet effect (het ‘veiligheidspalletje’): wijst op wanneer bepaalde verandering
doorgevoerd worden, die niet ongedaan kan gemaakt of teruggeschroefd kan worden, er is
daardoor altijd een basis om op terug te vallen
Hoezo feminist historical institutionalism? Vraagt aandacht voor:
- Gendered karakter van instituties
- Gendered power
- Voice: wie heeft een stem?
Feminisitisch historisch institutionalisme toepassen op de 3 belangrijke momenten rond
gendergelijkheid binnen de EU als critical junctures
Les 8: Normdiffusie (Singh; Bush)
Normdiffusie = verspreiding van normen rond gender en diversiteit
- Een enorme toename van gender quota rond de wereld, er
zijn nu al 132 landen met quota
o Verdubbeling van het aantal vrouwen in nationale
parlementen
- Artikel Bush: hoe gaat dat proces van quota in zijn werk?
- Artikel Singh: wat met andere normen zoals de Women
Peace & Security Agenda
2