Samenvatting Hoofdstuk 6
Een nieuwe republiek in Europa
Woordenlijst;
Handelskapitalisme
Economisch systeem waarin ondernemers goederen verhandelen om
daarmee winst te maken.
Prinsgezind
Behorend tot de partij die in de Republiek de stadhouders uit het huis van
Oranje steunde.
Raadpensionaris
In de tijd van de Republiek een hoge ambtenaar van het gewest Holland, die
namens de gehele Republiek de buitenlandse zaken deed.
Regent
Lid van de groep rijke burgers die de Republiek bestuurden.
Soevereiniteit
De hoogste macht in de staat.
Staatsgezind
Behorend tot de partij die de gewestelijke staten in de Republiek als
soeverein beschouwde en die zich verzette tegen een al te grote macht van
de stadhouder.
Stadhouder
Ooit (in de Spaanse tijd) de dienaar van de koning, later (in de Republiek)
een hoge ambtenaar van de gewesten die voor de gehele republiek optrad
als aanvoerder van leger en vloot.
Statenvergadering
Bijeenkomst van de bestuurders van een gewest (provincie) in de
Republiek.
Ware vrijheid
17e-eeuwse aanduiding voor een situatie waarin de Republiek niet werd
bestuurd door een erfelijke stadhouder, maar door magistraten die hun
functie bekleedden op grond van hun capaciteiten.
Kenmerkende aspecten:
22 Het conflict in de Nederlanden dat resulteerde in de stichting van een
Nederlandse staat
24 De bijzondere plaats in staatkundig opzicht en de bloei in economisch en
cultureel opzicht van de Nederlandse Republiek
25 Wereldwijde handelscontacten, handelskapitalisme en het begin van een
wereldeconomie
, Leerdoelen
6.1
Uitleggen dat het geloof én de centralisatiepolitiek van vorsten een
belangrijke rol speelden in de burgeroorlogen in Frankrijk en het
Duitse Rijk in de 16e en 17e eeuw;
Beschrijven hoe die oorlogen in Frankrijk en het Duitse Rijk
eindigden;
Een vergelijking trekken tussen de godsdienstoorlogen in Europa en
de Europese oorlog tegen het Ottomaanse Rijk in de 17e eeuw;
Uitleggen wat de oorzaken zijn van de Nederlandse Opstand;
Uitleggen hoe deze opstand leidde tot het ontstaan van een
zelfstandige republiek in de Noordelijke Nederlanden.
6.2
Uitleggen waar de soevereiniteit lag in het bestuur van de Republiek;
Beargumenteren dat het bestuur van de Republiek in die tijd
bijzonder was;
De taken van raadpensionaris en stadhouder noemen;
Uitleggen dat er in de Republiek verschillend gedacht werd over de
positie van raadpensionaris en stadhouder.
6.3
De oorzaken noemen van de economische bloei in de Republiek in de
17e eeuw;
Benoemen met welke gebieden en in welke producten de Republiek
vooral handelde;
Uitleggen wat er nieuw was aan de VOC en de WIC als bedrijf;
Uitleggen hoe Europese landen hun handelsactiviteiten in de wereld
organiseerden.
Een nieuwe republiek in Europa
Woordenlijst;
Handelskapitalisme
Economisch systeem waarin ondernemers goederen verhandelen om
daarmee winst te maken.
Prinsgezind
Behorend tot de partij die in de Republiek de stadhouders uit het huis van
Oranje steunde.
Raadpensionaris
In de tijd van de Republiek een hoge ambtenaar van het gewest Holland, die
namens de gehele Republiek de buitenlandse zaken deed.
Regent
Lid van de groep rijke burgers die de Republiek bestuurden.
Soevereiniteit
De hoogste macht in de staat.
Staatsgezind
Behorend tot de partij die de gewestelijke staten in de Republiek als
soeverein beschouwde en die zich verzette tegen een al te grote macht van
de stadhouder.
Stadhouder
Ooit (in de Spaanse tijd) de dienaar van de koning, later (in de Republiek)
een hoge ambtenaar van de gewesten die voor de gehele republiek optrad
als aanvoerder van leger en vloot.
Statenvergadering
Bijeenkomst van de bestuurders van een gewest (provincie) in de
Republiek.
Ware vrijheid
17e-eeuwse aanduiding voor een situatie waarin de Republiek niet werd
bestuurd door een erfelijke stadhouder, maar door magistraten die hun
functie bekleedden op grond van hun capaciteiten.
Kenmerkende aspecten:
22 Het conflict in de Nederlanden dat resulteerde in de stichting van een
Nederlandse staat
24 De bijzondere plaats in staatkundig opzicht en de bloei in economisch en
cultureel opzicht van de Nederlandse Republiek
25 Wereldwijde handelscontacten, handelskapitalisme en het begin van een
wereldeconomie
, Leerdoelen
6.1
Uitleggen dat het geloof én de centralisatiepolitiek van vorsten een
belangrijke rol speelden in de burgeroorlogen in Frankrijk en het
Duitse Rijk in de 16e en 17e eeuw;
Beschrijven hoe die oorlogen in Frankrijk en het Duitse Rijk
eindigden;
Een vergelijking trekken tussen de godsdienstoorlogen in Europa en
de Europese oorlog tegen het Ottomaanse Rijk in de 17e eeuw;
Uitleggen wat de oorzaken zijn van de Nederlandse Opstand;
Uitleggen hoe deze opstand leidde tot het ontstaan van een
zelfstandige republiek in de Noordelijke Nederlanden.
6.2
Uitleggen waar de soevereiniteit lag in het bestuur van de Republiek;
Beargumenteren dat het bestuur van de Republiek in die tijd
bijzonder was;
De taken van raadpensionaris en stadhouder noemen;
Uitleggen dat er in de Republiek verschillend gedacht werd over de
positie van raadpensionaris en stadhouder.
6.3
De oorzaken noemen van de economische bloei in de Republiek in de
17e eeuw;
Benoemen met welke gebieden en in welke producten de Republiek
vooral handelde;
Uitleggen wat er nieuw was aan de VOC en de WIC als bedrijf;
Uitleggen hoe Europese landen hun handelsactiviteiten in de wereld
organiseerden.
