Hoofdstuk 1 : inleiding tot de organische chemie – hoe dit instuderen?
1. Enkele vragen aangaande de leerstof
1) Het ontstaan van de organische chemie kunnen situeren.
Begin 19e E onderscheid tussen:
1. Stoffen afkomstig van levende organismen. (vb: suiker) Organisch
2. Stoffen afkomstig van levenloze natuur. (vb: zout) Anorganisch
Conclusie: onmogelijk om stoffen van levende organismen zelf te synthetiseren! (=aanmaken)
1824: Friedrich Wöhler
Kunstmatige aanmaak van oxaalzuur & ureum (planten & urine)
Conclusie: geen onderscheid tussen stoffen afkomstig van levende wezens en stoffen vanuit levenloze natuur.
Sinds Wöhler:
Gigantische industriële revolutie:
toename maatschappelijke welvaart
kennis = brug tss chemie op laboratoriumschaal & industriële schaal
Zelfs ontstaan van ‘nieuwe’ stoffen. (vb: plastics)
2) Kunnen aantonen met voorbeelden dat organische chemie niet ver weg is in ons dagelijkse leven.
🧼, 🎨, bouillonblokjes, aspirine, aardolie, …
Petrochemie: aardolie, aardgas, …🛢️
Farmaceutische bedrijven: actieve stoffen in medicatie💊
Voedingsindustrie: alcohol 🍺🍷, kleurstoffen, bouillonblokjes, …
Kunststofindustrie: touw 🪢
Zeep- en detergentenindustrie: afwasmiddel, wasmiddel,🧼
Meststoffenindustrie💩
Bouwindustrie🧱
Sportindustrie: sportschoenen👟, zonnebrillen 😎
Ruimtevaartindustrie🚀
…
3) De organische verbindingen kunnen indelen.
Alifatische verbindingen
= open koolstofketen
met of zonder zijtakken (lineair of vertakt)
met of zonder meervoudige bindingen (verzadigd of onverzadigd)
Cyclische verbindingen
= ringvormige koolstofketen
al dan niet uit meerdere ringvormige structuren (enkelvoudig, meervoudig)
al dan niet bestaande uit meervoudige bindingen (verzadigd of onverzadigd)
al dan niet uitsluitend opgebouwd uit koolstofatomen (carbocyclisch of heterocyclisch)
____________________________________________________________________________________
1
, Alifatische verbindingen (open verbinding)
met of zonder zijtakken lineaire binding vertakte binding
met of zonder meervoudige bindingen verzadigd onverzadigd
Enkele binding dubbele binding
(ook drievoudige binden, …)
____________________________________________________________________________________
Cyclische verbindingen (gesloten verbinding) (C-ring)
wel/niet uit meerdere ringvormige structuren enkelvoudig meervoudig
wel/niet bestaande uit meervoudige bindingen onverzadigd = dubbele, driedubbele / verzadigd = enkel
wel/niet uitsluitend opgebouwd uit koolstofatomen carbocyclisch heterocyclisch
Enkel C en H ook andere atomen (vb: O)
Zie ook voorbeelden ppt p. 26
4) De elektronenconfiguratie van koolstof kunnen weergeven.
2
1. Enkele vragen aangaande de leerstof
1) Het ontstaan van de organische chemie kunnen situeren.
Begin 19e E onderscheid tussen:
1. Stoffen afkomstig van levende organismen. (vb: suiker) Organisch
2. Stoffen afkomstig van levenloze natuur. (vb: zout) Anorganisch
Conclusie: onmogelijk om stoffen van levende organismen zelf te synthetiseren! (=aanmaken)
1824: Friedrich Wöhler
Kunstmatige aanmaak van oxaalzuur & ureum (planten & urine)
Conclusie: geen onderscheid tussen stoffen afkomstig van levende wezens en stoffen vanuit levenloze natuur.
Sinds Wöhler:
Gigantische industriële revolutie:
toename maatschappelijke welvaart
kennis = brug tss chemie op laboratoriumschaal & industriële schaal
Zelfs ontstaan van ‘nieuwe’ stoffen. (vb: plastics)
2) Kunnen aantonen met voorbeelden dat organische chemie niet ver weg is in ons dagelijkse leven.
🧼, 🎨, bouillonblokjes, aspirine, aardolie, …
Petrochemie: aardolie, aardgas, …🛢️
Farmaceutische bedrijven: actieve stoffen in medicatie💊
Voedingsindustrie: alcohol 🍺🍷, kleurstoffen, bouillonblokjes, …
Kunststofindustrie: touw 🪢
Zeep- en detergentenindustrie: afwasmiddel, wasmiddel,🧼
Meststoffenindustrie💩
Bouwindustrie🧱
Sportindustrie: sportschoenen👟, zonnebrillen 😎
Ruimtevaartindustrie🚀
…
3) De organische verbindingen kunnen indelen.
Alifatische verbindingen
= open koolstofketen
met of zonder zijtakken (lineair of vertakt)
met of zonder meervoudige bindingen (verzadigd of onverzadigd)
Cyclische verbindingen
= ringvormige koolstofketen
al dan niet uit meerdere ringvormige structuren (enkelvoudig, meervoudig)
al dan niet bestaande uit meervoudige bindingen (verzadigd of onverzadigd)
al dan niet uitsluitend opgebouwd uit koolstofatomen (carbocyclisch of heterocyclisch)
____________________________________________________________________________________
1
, Alifatische verbindingen (open verbinding)
met of zonder zijtakken lineaire binding vertakte binding
met of zonder meervoudige bindingen verzadigd onverzadigd
Enkele binding dubbele binding
(ook drievoudige binden, …)
____________________________________________________________________________________
Cyclische verbindingen (gesloten verbinding) (C-ring)
wel/niet uit meerdere ringvormige structuren enkelvoudig meervoudig
wel/niet bestaande uit meervoudige bindingen onverzadigd = dubbele, driedubbele / verzadigd = enkel
wel/niet uitsluitend opgebouwd uit koolstofatomen carbocyclisch heterocyclisch
Enkel C en H ook andere atomen (vb: O)
Zie ook voorbeelden ppt p. 26
4) De elektronenconfiguratie van koolstof kunnen weergeven.
2
