Samenvattingen Religie in Interactie
Inleiding (hoorcollege 3 september) pagina 7-35
Joden, christenen en heidenen in de oudheid
In de oudheid, met name rond het middellandse zee gebied, hebben interacties
tussen verschillende religies grote invloed gehad op de geschiedenis. In de komende
artikelen, in de bundel, zal vooral aandacht besteed worden aan ontwikkelingen die
plaatsgevonden hebben na de opkomst van het hellenisme (na veroveringen van
Alexander de Grote, 356-323 v. Chr.).
NB: De oudheid definiëren we als de periode vanaf dat het schrift werd
uitgevonden tot de Middeleeuwen (500 na Chr.)
Enkele begrippen die in de tekst veel terugkomen, hebben wat toelichting nodig:
- Jodendom pas vanaf de Babylonische ballingschap (604 – 562 voor Chr.)
spreekt men over het vroeg Jodendom, daarvoor was het Jahwisme en vanaf
70 na Chr. (na verwoesting 2e tempel door de Romeinen), spreekt men over
het Rabbijns jodendom.
- Religie Hoewel religie niet helemaal te definiëren is, is de definitie die we
gebruiken er een uit de moderne westerse wereld. De definitie van Geertz:
o “Een religie is een systeem van symbolen die krachtige, alles
doordringende en langdurige stemmingen en motivaties in mensen tot
stand brengen door concepten betreffende een algemene
bestaansorde te formuleren en deze concepten met zo’n aura van
feitelijkheid te omgeven dat stemmingen en motivaties op een unieke
manier reëel schijnen te zijn.”
Het is belangrijk dat we een goed beeld hebben van de definitie van religie. Het
toepassen van een ‘moderne’ definitie van religie (zoals die van Geerts) levert
problemen op wanneer we een religie uit de oudheid bestuderen, want:
- Vroeger lag de nadruk meer op het handelen (binnen een religie)
- Verder staat moderne religie meer los van andere domeinen, zoals politiek en
bestuur.
Naast religie is ook interactie een belangrijk begrip in deze bundel.
Van wetsgetrouwen en afvalligen (hoorcollege 1 oktober) pagina 79-97
Religieus geweld en culturele verandering in de tijd van de Makkabeeën
In het kader van deze bundel (religies in interactie) is het interessant de
Makkabeeënopstand te bespreken. Dit om twee redenen:
- In de boeken van de Makkabeeën zijn de aspecten politiek, cultuur en religie
sterk met elkaar verbonden. Deze samenhang wordt een thema in de
machtsstrijd.
Inleiding (hoorcollege 3 september) pagina 7-35
Joden, christenen en heidenen in de oudheid
In de oudheid, met name rond het middellandse zee gebied, hebben interacties
tussen verschillende religies grote invloed gehad op de geschiedenis. In de komende
artikelen, in de bundel, zal vooral aandacht besteed worden aan ontwikkelingen die
plaatsgevonden hebben na de opkomst van het hellenisme (na veroveringen van
Alexander de Grote, 356-323 v. Chr.).
NB: De oudheid definiëren we als de periode vanaf dat het schrift werd
uitgevonden tot de Middeleeuwen (500 na Chr.)
Enkele begrippen die in de tekst veel terugkomen, hebben wat toelichting nodig:
- Jodendom pas vanaf de Babylonische ballingschap (604 – 562 voor Chr.)
spreekt men over het vroeg Jodendom, daarvoor was het Jahwisme en vanaf
70 na Chr. (na verwoesting 2e tempel door de Romeinen), spreekt men over
het Rabbijns jodendom.
- Religie Hoewel religie niet helemaal te definiëren is, is de definitie die we
gebruiken er een uit de moderne westerse wereld. De definitie van Geertz:
o “Een religie is een systeem van symbolen die krachtige, alles
doordringende en langdurige stemmingen en motivaties in mensen tot
stand brengen door concepten betreffende een algemene
bestaansorde te formuleren en deze concepten met zo’n aura van
feitelijkheid te omgeven dat stemmingen en motivaties op een unieke
manier reëel schijnen te zijn.”
Het is belangrijk dat we een goed beeld hebben van de definitie van religie. Het
toepassen van een ‘moderne’ definitie van religie (zoals die van Geerts) levert
problemen op wanneer we een religie uit de oudheid bestuderen, want:
- Vroeger lag de nadruk meer op het handelen (binnen een religie)
- Verder staat moderne religie meer los van andere domeinen, zoals politiek en
bestuur.
Naast religie is ook interactie een belangrijk begrip in deze bundel.
Van wetsgetrouwen en afvalligen (hoorcollege 1 oktober) pagina 79-97
Religieus geweld en culturele verandering in de tijd van de Makkabeeën
In het kader van deze bundel (religies in interactie) is het interessant de
Makkabeeënopstand te bespreken. Dit om twee redenen:
- In de boeken van de Makkabeeën zijn de aspecten politiek, cultuur en religie
sterk met elkaar verbonden. Deze samenhang wordt een thema in de
machtsstrijd.
