Examen staatsrecht
Privaatrecht = deel van het recht dat bepaalt op welke wijze
particulieren zich tegenover elkaar verhouden.
Publiek recht = deel van het recht dat bepaalt hoe de overheid
functioneert en ook de relatie vastlegt tussen overheid en burgers.
Grondwet = het geel van fundamentele rechtsregels die de werking en
de organisatie van de instellingen bepalen, de verhouding bepalen
tussen de instellingen en de burgers en de verhouding bepalen tussen
de instellingen onderling.
Grondwet wijzigen kan enkel doormiddel van naleving specifieke
procedureregels.
Representatieve democratie = via verkiezingen van parlementsleden.
Parlementaire democratie = regering is niet verkozen, controle door
het verkozen parlement.
Faciliteitengemeenten - ‘faciliteit’ geldt alleen ten voordele van een
persoon en niet van toepassing op de overheidsinstanties.
Faciliteiten = voor anderstaligen, bijvoorbeeld in het gemeentehuis
moet iemand u te woord kunnen staan in 1 van de landstalen.
Nachtwakersstaat = taak overheid wordt beperkt tot bescherming van
personen en goederen van die personen.
Verzorgingsstaat = nachtwakersstaat aangevuld met sociale
voorzieningen om iedereen een menswaardig leven te leiden.
Hiërarchie rechtsnormen:
1. Grondwet en de internationale normen
2. Wetgevende akten: wetten, decreten en ordonnanties
3. Uitvoeringsbesluiten: KB’s
4. Provinciale verordeningen
5. Gemeenteverordeningen
Hiërarchie rechtsnormen = lagere overheid dient altijd normen hogere
overheid te respecteren.
, Een rechter beroept zich op de hiërarchie:
⁃ Past de hoogste rechtsnorm toe bij conflict
⁃ Laagste rechtsnorm wordt buiten beschouwing gelaten
⁃ Soms tegenstrijdige lagere norm vernietigen
Wetgevende macht:
⁃ Kamer van volksvertegenwoordigers
⁃ De Senaat
⁃ De Koning
Bevoegdheden wetgevende macht:
⁃ Maken van wetten
⁃ Goedkeuren internationale verdragen
⁃ Controle uitvoerende macht
⁃ Parlementaire onderzoekscommissies
⁃ Wijzigen van de Grondwet
Evocatierecht = Senaat kan wet bespreken en wijzigingen voorstellen,
de Kamer beslist uiteindelijk.
Interpellatierecht = parlementslid geeft kritiek op het beleid van
minister/regering, waarop minister/regering dient te antwoorden.
Afkondiging = handeling van de koning, uitvoerende macht, bestaan
van de wet bevestigt en beveelt ten uitvoer wordt gelegd.
Alarmbelprocedure:
⁃ Motie 3/4de taalgroep = alarmbel op een wetsontwerp of voorstel
⁃ Schorsing wetgevende procedure
⁃ Ministerraad bespreekt probleem en verleent advies of stelt
wijziging voor, binnen de 30 dagen
⁃ Kamer of Senaat spreekt zich uit over het advies/wijziging van de
ministerraad = schorsing van de procedure wordt daarmee stopgezet
Uitvoerende macht:
⁃ Koning
⁃ Max. 15 ministers
⁃ Staatssecretarissen
Bevoegdheden uitvoerende macht:
⁃ Uitvoeren wetten
Privaatrecht = deel van het recht dat bepaalt op welke wijze
particulieren zich tegenover elkaar verhouden.
Publiek recht = deel van het recht dat bepaalt hoe de overheid
functioneert en ook de relatie vastlegt tussen overheid en burgers.
Grondwet = het geel van fundamentele rechtsregels die de werking en
de organisatie van de instellingen bepalen, de verhouding bepalen
tussen de instellingen en de burgers en de verhouding bepalen tussen
de instellingen onderling.
Grondwet wijzigen kan enkel doormiddel van naleving specifieke
procedureregels.
Representatieve democratie = via verkiezingen van parlementsleden.
Parlementaire democratie = regering is niet verkozen, controle door
het verkozen parlement.
Faciliteitengemeenten - ‘faciliteit’ geldt alleen ten voordele van een
persoon en niet van toepassing op de overheidsinstanties.
Faciliteiten = voor anderstaligen, bijvoorbeeld in het gemeentehuis
moet iemand u te woord kunnen staan in 1 van de landstalen.
Nachtwakersstaat = taak overheid wordt beperkt tot bescherming van
personen en goederen van die personen.
Verzorgingsstaat = nachtwakersstaat aangevuld met sociale
voorzieningen om iedereen een menswaardig leven te leiden.
Hiërarchie rechtsnormen:
1. Grondwet en de internationale normen
2. Wetgevende akten: wetten, decreten en ordonnanties
3. Uitvoeringsbesluiten: KB’s
4. Provinciale verordeningen
5. Gemeenteverordeningen
Hiërarchie rechtsnormen = lagere overheid dient altijd normen hogere
overheid te respecteren.
, Een rechter beroept zich op de hiërarchie:
⁃ Past de hoogste rechtsnorm toe bij conflict
⁃ Laagste rechtsnorm wordt buiten beschouwing gelaten
⁃ Soms tegenstrijdige lagere norm vernietigen
Wetgevende macht:
⁃ Kamer van volksvertegenwoordigers
⁃ De Senaat
⁃ De Koning
Bevoegdheden wetgevende macht:
⁃ Maken van wetten
⁃ Goedkeuren internationale verdragen
⁃ Controle uitvoerende macht
⁃ Parlementaire onderzoekscommissies
⁃ Wijzigen van de Grondwet
Evocatierecht = Senaat kan wet bespreken en wijzigingen voorstellen,
de Kamer beslist uiteindelijk.
Interpellatierecht = parlementslid geeft kritiek op het beleid van
minister/regering, waarop minister/regering dient te antwoorden.
Afkondiging = handeling van de koning, uitvoerende macht, bestaan
van de wet bevestigt en beveelt ten uitvoer wordt gelegd.
Alarmbelprocedure:
⁃ Motie 3/4de taalgroep = alarmbel op een wetsontwerp of voorstel
⁃ Schorsing wetgevende procedure
⁃ Ministerraad bespreekt probleem en verleent advies of stelt
wijziging voor, binnen de 30 dagen
⁃ Kamer of Senaat spreekt zich uit over het advies/wijziging van de
ministerraad = schorsing van de procedure wordt daarmee stopgezet
Uitvoerende macht:
⁃ Koning
⁃ Max. 15 ministers
⁃ Staatssecretarissen
Bevoegdheden uitvoerende macht:
⁃ Uitvoeren wetten
