Vragen Dyslexie
1. Waarom is inzicht in het ontstaan van leerproblemen belangrijk?
Dit inzicht kan bijdragen aan het vinden van effectieve interventies.
2. Wat is het kernprobleem van dyslexie?
Een hardnekkige belemmering in de automatisering woordenherkenning en
schriftbeeldvorming (spelling).
3. Welke vier kernwaarden zij nodig in de definitie van dyslexie?
Ontstaan op neurologische basis, extra hulp is ineffectief (hardnekkig), problemen zijn niet
door andere omstandigheden verklaarbaar (achterstand of slecht onderwijs), niveau ligt
significant lager dan gemiddeld.
4. Wat is de neurologische benadering van dyslexie? (oorzaak-gevolg)
Door slechte communicatie in de taalgebieden van de hersenen ontwikkelt het
foneembewustzijn traag.
5. Hoeveel procent heeft aan het eind van de basisschool leesproblemen, hoeveel
dyslexie en hoe zit het met de prevalentie bij jongens tegenover meisjes?
10% leesproblemen, 3/4 % dyslexie, bij jongens komt het ongeveer 30% meer voor dan bij
meisjes.
6. Komt comorbiditeit veel of weinig voor en zit er verschil tussen dyslecten en niet-
dyslecten?
Het komt wel voor, maar niet extreem veel. Er zit amper verschil tussen de groepen.
7. Wat is ‘decoderen’?
Losse klanken samenvoegen tot een woord (leestechniek).
8. Wat is het voordeel van automatisering?
Door woordherkenning kost het lezen van veelvoorkomende woorden minder/geen moeite.
9. Worden woorden in teksten sneller of langzamer gelezen dan losse woorden, en
waarom wel/niet?
Sneller, doordat de lezer steun ervaart aan de context van de zinnen. Ook zijn woorden
voorspelbaarder door de woorden die vooraan staan.
10. Welke vaardigheid is belangrijk bij het lezen van onzinwoorden (blurf) en waarom?
Fonologische verwerking, dit is nodig om het woord los te zien van betekenis (de lezer kan
anders gaan raden op basis van een bestaand woord dat er op lijkt).
11. Wat zijn twee belangrijke basisvaardigheden van leren lezen?
, Het fonologisch bewustzijn (klanken herkennen en manipuleren) en benoemsnelheid
(letterkennis, betekenis).
12. Wat kan ondersteunend werken tijdens afname van foneemmanipulatietaken?
Plaatjes.
13. Wat zijn allofonen?
Letters die in verschillende woorden verschillend klinken.
14. Wat maakt het verschil in niveau in fonologisch bewustzijn tussen dyslecten/niet-
dyslecten?
De trage ontwikkeling bij dyslecten zorgt voor een achterstand.
15. Wat test een Rapid-Naming-Test en wat heeft dit te maken met dyslectie?
Benoemsnelheid. Dit heeft te maken met belemmeringen van ophalen van kennis uit het
geheugen.
16. Hoe heet het leesmodel van Coltheart en welke twee routes bestaan er?
Twee-route model, fonologische/indirectie route en lexicale/directe route.
17. Wat zijn de voor- en nadelen van de (in)consistente route?
Consistente route zorgt alleen voor problemen in benoemsnelheid door klanken los te lezen,
inconsistente route gebruikt vaak foutieve woordherkenning waardoor benoemsnelheid en
fonologisch bewustzijn slechter zijn.
18. Noem twee bewijzen die het bestaan van deze twee routes bevestigen.
In opleestaken worden bestaande woorden sneller gelezen dan nepwoorden. In talen met
onregelmatige woorden is de kans op leesproblemen groter.
19. Wat is het verband tussen intelligentie en leesproblemen?
Lage intelligentie vergroot de kans op leesproblemen, hoge intelligentie verkleint de kans op
leesproblemen. Dit verband is niet heel groot!
20. Noem drie voordelen van voorlezen bij jonge kinderen.
Vergrote interesse lezen, beter grammaticaal inzicht, vocabulair begrip, en letterkennis.
21. Welke aspecten hebben een positief effect op leesontwikkeling bij digitale
prentenboeken en multimedia?
Non-verbale informaties (beelden, geluiden) stimuleren verhaalbegrip en woordenschat.
22. Wat is hypermedia en wat is het risico hiervan?
Interactieve boeken (touchscreen). Dit kan zorgen voor cognitieve overbelasting en slecht
concentratievermogen wanneer er irrelevante informatie in staat.
23. Wat lijkt het meest te helpen in het stimuleren van fonologisch bewustzijn bij jonge
kinderen? Rijmen.
1. Waarom is inzicht in het ontstaan van leerproblemen belangrijk?
Dit inzicht kan bijdragen aan het vinden van effectieve interventies.
2. Wat is het kernprobleem van dyslexie?
Een hardnekkige belemmering in de automatisering woordenherkenning en
schriftbeeldvorming (spelling).
3. Welke vier kernwaarden zij nodig in de definitie van dyslexie?
Ontstaan op neurologische basis, extra hulp is ineffectief (hardnekkig), problemen zijn niet
door andere omstandigheden verklaarbaar (achterstand of slecht onderwijs), niveau ligt
significant lager dan gemiddeld.
4. Wat is de neurologische benadering van dyslexie? (oorzaak-gevolg)
Door slechte communicatie in de taalgebieden van de hersenen ontwikkelt het
foneembewustzijn traag.
5. Hoeveel procent heeft aan het eind van de basisschool leesproblemen, hoeveel
dyslexie en hoe zit het met de prevalentie bij jongens tegenover meisjes?
10% leesproblemen, 3/4 % dyslexie, bij jongens komt het ongeveer 30% meer voor dan bij
meisjes.
6. Komt comorbiditeit veel of weinig voor en zit er verschil tussen dyslecten en niet-
dyslecten?
Het komt wel voor, maar niet extreem veel. Er zit amper verschil tussen de groepen.
7. Wat is ‘decoderen’?
Losse klanken samenvoegen tot een woord (leestechniek).
8. Wat is het voordeel van automatisering?
Door woordherkenning kost het lezen van veelvoorkomende woorden minder/geen moeite.
9. Worden woorden in teksten sneller of langzamer gelezen dan losse woorden, en
waarom wel/niet?
Sneller, doordat de lezer steun ervaart aan de context van de zinnen. Ook zijn woorden
voorspelbaarder door de woorden die vooraan staan.
10. Welke vaardigheid is belangrijk bij het lezen van onzinwoorden (blurf) en waarom?
Fonologische verwerking, dit is nodig om het woord los te zien van betekenis (de lezer kan
anders gaan raden op basis van een bestaand woord dat er op lijkt).
11. Wat zijn twee belangrijke basisvaardigheden van leren lezen?
, Het fonologisch bewustzijn (klanken herkennen en manipuleren) en benoemsnelheid
(letterkennis, betekenis).
12. Wat kan ondersteunend werken tijdens afname van foneemmanipulatietaken?
Plaatjes.
13. Wat zijn allofonen?
Letters die in verschillende woorden verschillend klinken.
14. Wat maakt het verschil in niveau in fonologisch bewustzijn tussen dyslecten/niet-
dyslecten?
De trage ontwikkeling bij dyslecten zorgt voor een achterstand.
15. Wat test een Rapid-Naming-Test en wat heeft dit te maken met dyslectie?
Benoemsnelheid. Dit heeft te maken met belemmeringen van ophalen van kennis uit het
geheugen.
16. Hoe heet het leesmodel van Coltheart en welke twee routes bestaan er?
Twee-route model, fonologische/indirectie route en lexicale/directe route.
17. Wat zijn de voor- en nadelen van de (in)consistente route?
Consistente route zorgt alleen voor problemen in benoemsnelheid door klanken los te lezen,
inconsistente route gebruikt vaak foutieve woordherkenning waardoor benoemsnelheid en
fonologisch bewustzijn slechter zijn.
18. Noem twee bewijzen die het bestaan van deze twee routes bevestigen.
In opleestaken worden bestaande woorden sneller gelezen dan nepwoorden. In talen met
onregelmatige woorden is de kans op leesproblemen groter.
19. Wat is het verband tussen intelligentie en leesproblemen?
Lage intelligentie vergroot de kans op leesproblemen, hoge intelligentie verkleint de kans op
leesproblemen. Dit verband is niet heel groot!
20. Noem drie voordelen van voorlezen bij jonge kinderen.
Vergrote interesse lezen, beter grammaticaal inzicht, vocabulair begrip, en letterkennis.
21. Welke aspecten hebben een positief effect op leesontwikkeling bij digitale
prentenboeken en multimedia?
Non-verbale informaties (beelden, geluiden) stimuleren verhaalbegrip en woordenschat.
22. Wat is hypermedia en wat is het risico hiervan?
Interactieve boeken (touchscreen). Dit kan zorgen voor cognitieve overbelasting en slecht
concentratievermogen wanneer er irrelevante informatie in staat.
23. Wat lijkt het meest te helpen in het stimuleren van fonologisch bewustzijn bij jonge
kinderen? Rijmen.
