Functionele Neuroanatomie
Maak een schets van het diagram van de functionele neuroanatomie
Zie bijlage: functioneel conceptueel schema voor het begrijpen van de organisatie van hersengedragsfuncties
Leg kort uit: het onderscheid tussen waarnemen en handelen is duidelijk in de functionele architectuur van de
hersenen verankerd.
Informatie komt binnen (input) via de zintuigen en wordt geregistreerd, verwerkt en geïntegreerd. De
posterieure (achterste) hersengebieden staan hiervoor in. De informatie komt binnen via de thalamus en
wordt verwerkt in de primaire, secundaire en tertiaire cortex van de zintuiglijke informatieverwerking. Dit
noemen we waarneming of perceptie. Daarna wordt de informatie doorgestuurd naar de voorste
hersengebieden om te handelen, motoriek mogelijk te maken (output). Waarnemen staat niet los van
handelen, de twee zijn verweven. We hebben een brein omdat we moeten kunnen bewegen voor het
zelfbehoud en soortbehoud. Om dus gedrag te kunnen stellen in het kader van overleving, is de zintuiglijke
informatieverwerking steeds van belang, want ze dient om het handelen mogelijk te maken. Elk aspect van
waarnemen is bedoeld om te kunnen handelen.
o Vb. als je een tas koffie wil nemen, stel je de stand van je handen al heel bewust in op de grootte van
het te pakken object, zodat die bij het zien van die tas koffie motorisch juist ingesteld staat; dit zien
we ook bij het spreken (lip- en tongplaatsing, opening van de mondholte) perceptie, voelen hoe de
stand van dat lidmaat in de ruimte is; inmiddels geautoamatiseerd
Geef enkele voorbeelden waar uit blijkt dat de corticale associatiegebieden functioneel gelateraliseerd zijn.
Functionele lateralisatie betekent dat de functie van linker- en rechterhemisfeer verschillen namelijk van
elkaar. De linker hemisfeer verwerkt info op een meer talige/verbale manier, hier zijn dus talige processen
en handigheid dominant (cf. apraxie). De rechterhemisfeer verwerkt info op een niet-talige/non-verbale
manier, hier zijn dus niet-talige processen of lichaamsschema’s en spatiale aandachtsprocessen dominant
(cf. neglect).
o Vb. Eén van de duidelijkste voorbeelden in dit verband, is het verschil tussen de handen bij het
grijpproces. De meeste mensen hebben één dominante hand, vaak de rechterhand. De mens heeft
een duidelijke handvoorkeur bij het manipuleren van zaken, omdat hogere gebieden dominanter zijn
en meer impact hebben op bewegingsaspecten. (bewijs hoger complexiteitsniveau van de cortex)
o Vb. Een dwarslaesie of ruggengraatletsel heeft verlamming tot gevolg. Ondanks spastische patronen,
hebben de hogere gebieden nog steeds een dominante invloed op de lagere gebieden, die verlamd
zijn. De corticale hogere gebieden beïnvloeden de spasticiteit in een stappatroon (bv. liggend),
doordat het geheugen de lagere gebieden beïnvloedt. Cf. invloed van robotsystemen, continu
herinnering hoe stappen voelt. Hierdoor kan het stappatroon sneller op gang gebracht worden.
Maak een schets van het diagram van de functionele neuroanatomie
Zie bijlage: functioneel conceptueel schema voor het begrijpen van de organisatie van hersengedragsfuncties
Leg kort uit: het onderscheid tussen waarnemen en handelen is duidelijk in de functionele architectuur van de
hersenen verankerd.
Informatie komt binnen (input) via de zintuigen en wordt geregistreerd, verwerkt en geïntegreerd. De
posterieure (achterste) hersengebieden staan hiervoor in. De informatie komt binnen via de thalamus en
wordt verwerkt in de primaire, secundaire en tertiaire cortex van de zintuiglijke informatieverwerking. Dit
noemen we waarneming of perceptie. Daarna wordt de informatie doorgestuurd naar de voorste
hersengebieden om te handelen, motoriek mogelijk te maken (output). Waarnemen staat niet los van
handelen, de twee zijn verweven. We hebben een brein omdat we moeten kunnen bewegen voor het
zelfbehoud en soortbehoud. Om dus gedrag te kunnen stellen in het kader van overleving, is de zintuiglijke
informatieverwerking steeds van belang, want ze dient om het handelen mogelijk te maken. Elk aspect van
waarnemen is bedoeld om te kunnen handelen.
o Vb. als je een tas koffie wil nemen, stel je de stand van je handen al heel bewust in op de grootte van
het te pakken object, zodat die bij het zien van die tas koffie motorisch juist ingesteld staat; dit zien
we ook bij het spreken (lip- en tongplaatsing, opening van de mondholte) perceptie, voelen hoe de
stand van dat lidmaat in de ruimte is; inmiddels geautoamatiseerd
Geef enkele voorbeelden waar uit blijkt dat de corticale associatiegebieden functioneel gelateraliseerd zijn.
Functionele lateralisatie betekent dat de functie van linker- en rechterhemisfeer verschillen namelijk van
elkaar. De linker hemisfeer verwerkt info op een meer talige/verbale manier, hier zijn dus talige processen
en handigheid dominant (cf. apraxie). De rechterhemisfeer verwerkt info op een niet-talige/non-verbale
manier, hier zijn dus niet-talige processen of lichaamsschema’s en spatiale aandachtsprocessen dominant
(cf. neglect).
o Vb. Eén van de duidelijkste voorbeelden in dit verband, is het verschil tussen de handen bij het
grijpproces. De meeste mensen hebben één dominante hand, vaak de rechterhand. De mens heeft
een duidelijke handvoorkeur bij het manipuleren van zaken, omdat hogere gebieden dominanter zijn
en meer impact hebben op bewegingsaspecten. (bewijs hoger complexiteitsniveau van de cortex)
o Vb. Een dwarslaesie of ruggengraatletsel heeft verlamming tot gevolg. Ondanks spastische patronen,
hebben de hogere gebieden nog steeds een dominante invloed op de lagere gebieden, die verlamd
zijn. De corticale hogere gebieden beïnvloeden de spasticiteit in een stappatroon (bv. liggend),
doordat het geheugen de lagere gebieden beïnvloedt. Cf. invloed van robotsystemen, continu
herinnering hoe stappen voelt. Hierdoor kan het stappatroon sneller op gang gebracht worden.
