Samenvatting Alle leerstof examen recht en onderneming

Structuur Recht en Onderneming
DEEL 1: INLEIDING TOT HET RECHT
Hoofdstuk 1: Wat is recht?
 Objectief < > Subjectief

Hoofdstuk 2: Indeling nationaal recht
 Nationaal vs. Internationaal recht

A. Onderscheid privaat en publiek recht
o Privaatrecht: tussen burgers onderling/ OV niets mee te maken
 Inhoud:
 Burgerlijk recht
 Ondernemingsrecht
 Privaatrechtelijk procesrecht: gerechtelijk recht
o Publiekrecht: tussen burgers en overheid of overheden onderling
 Inhoud:
 Grondwettelijk recht
 Bestuursrecht
 Fiscaal recht
 Strafrecht
 Strafprocesrecht
o Relevantie onderscheid tussen privaat en publiek recht
 Privaat recht: veel regels van aanvullend/suppletief recht
 Publiek recht: veel regels van dwingend recht/ openbare orde
 Verschil kan gerelativeerd worden:
o In heel wat rechtstakken (burgerlijk recht,
ondernemingsrecht…) zitten heel wat regels van
privaatrecht en publiek recht
Hoofdstuk 3: Het internationaal recht
Ingedeeld:
 Internationaal privaat recht:
o Welk nationaal recht v toepassing op juridische situaties met vreemd element
 Internationaal publiek recht = volkerenrecht
o Relaties tussen landen, tussen internationale organisaties, en die met landen
 Europees recht
o Regelgeving gemaakt door Europese Unie

Hoe komt verdrag tot stand?
 Land wil verdrag sluiten (start onderhandelen) > onderhandelende landen bij
akkoord ondertekenen > dan moeten verdragen nog geratificeerd worden door
nationale parlementen. = dus verdrag niet onmiddellijk van toepassing!
o + je kan er niet onmiddellijk beroep op doen als burger/onderneming


Waarom is Europees recht niet ondergebracht bij Internationaal publiek recht?
1

,  Europees recht heeft enkele eigenheden die je niet kunt terugvinden in dat IPR
o Groot verschil met Europees recht: 27 landen toegetreden tot EU: dragen een
deel van bevoegdheden over als lidstaat.
 Materies die je overdraagt: niet zelf meer reglementeren.
 Heel eigen dus: overdracht bevoegdheden aan EU
 Dat heb je bij IPR niet, als wij Belgen ovk sluiten met ander land, dan regelen wij
aangelegenheden, nooit bevoegdheden overdragen.




2

, DEEL 2: PUBLIEK RECHT
Hoofdstuk 1: Grondprincipes van de staatsorde
 RECHTSTAAT
o Belangen burgers veiligstellen
o Fundamentele rechten en vrijheden beschermen
o Raad van Europa (≠EU) heeft EVRM gemaakt
 WETSTAAT
o Niet alle burgers kunnen op eenzelfde manier genieten van rechten en
vrijheden. Vaststelling: zwakkeren niet.
o Wetten: doel: gelijkheid creëren: zwakke partijen beschermen
 DRIE STAATSMACHTEN
o UM: koning en regering (leiden, wet uitvoeren, staatsapparaat beheren,
rechters benoemen)
o WM: koning en parlement (maakt wetten, controle op UM, recht van
onderzoek ‘onderzoekscommissie’)
o RM: hoven en rechtbanken, (geschillen beslechten, WM en UM controleren)
 In principe onafhankelijk van elkaar = democratische benadering
 Anders aantasting scheiding der machten
 DEMOCRATISCH BEGINSEL
o Wetgevende macht rechtstreeks verkozen door bevolking
 De Europese Unie zit met een democratisch gebrek.




3

, Hoofdstuk 2: De supranationale of Europese rechtsorde

A. Evolutie van EEG naar Europese Unie
 1957 – 1958: Na WOII: stap 1: oprichting EGKS: kolen en stalen j50 belangrijk
o (EGKS nu geïntegreerd in EU)
 1957: EEG verdrag en EURATON
o Idee: Europa: politieke eenheid
o Eerste samenwerking was op economisch gebied en hoopte erna een politieke
beslissing te kunnen nemen = nooit van gekomen
 Wel op economisch vlak gaan samenwerken!
 1957: doel West-Europese landen samenwerken op zuiver economisch
vlak.
o Zuiver economische unie = te veel beperkingen
o Begon op andere domeinen dan het economische zich te
begeven
 Bv. erkenning diploma’s, Erasmus, …
o + ontwikkelingen in Oost-Europa op vlak van buitenlandse
politiek en justitie faalde EU
o + ontbreken eenheid economisch beleid en muntbeleid.
= Die EEG is geëvolueerd
 Men ondervond dat men niet enkel op economisch vlak kon
samenwerken, ook op gebied van milieu enzo
 Zo hebben ze een ‘E’ gedropt: Economische Gemeenschap

Verdrag van Maastricht: EG geëvolueerd naar EU
 Zo uiteindelijk Europese Unie ontstaan:
o België Bulgarije o Letland, Litouwen,
o Cyprus Luxemburg
o Denemarken Duitsland o Malta
o Estland o Nederland
o Finland Frankrijk o Oostenrijk
o Griekenland o Polen, Portugal
o Hongarije o Roemenië
o Ierland, Italië o Slovenië, Slovakije,
o Kroatië Spanje
o Tsjechië
o Zweden

‘Acquis communautaire’ (gemeenschapsrecht) =
=> gaf discussie: Grotere Europese eenheid veronderstelt dat de lidstaten meer
bevoegdheden overdragen aan de EU: door velen niet gewenst:
Daardoor uitvoering verdrag = moeizaam
 Nu binnen EU zelfs samenwerking op vlak van justitie (hof van justitie)




4