Onderzoekend Vermogen
Critical Appraisal Topic (CAT)
GVE-3.PL3-16
Datum: 19-06-2022
Aantal woorden: 5448
Stagedocent: X
Praktijkbegeleider: X
Werkbegeleider: X
,Stap 1: Samenvatting
Probleembeschrijving
Ik werk op een somatische verpleegafdeling waar wij regelmatig te maken hebben met zorgvragers
met een urethrale verblijfskatheter. Een verblijfskatheter wordt gezien als de porte d’entrée voor
micro-organismen. Zorgvragers met een verblijfskatheter hebben een verhoogd risico op een
cystitis (Smith et al., 2021). Op de afdeling heerst een kennistekort over dit onderwerp. Opvallend is
dat deze zorgvragers een recidiverende cystitis hebben. De zorgvragers hebben ook vaak
gelijktijdig een cystitis. In de NHG-richtlijnen (2020) staat beschreven dat een zorgvrager een
recidiverende cystitis heeft wanneer hij/zij meer dan drie keer per jaar een cystitis heeft.
Onderzoeksvraag (evt. m.b.v. een PICO)
“Hebben zorgvragers op een somatische verpleegafdeling met een urethrale verblijfskatheter
minder kans op een cystitis wanneer de aansluitpunten worden gedesinfecteerd met alcohol 70%”.
P: Zorgvragers op een somatische verpleegafdeling met een urethrale verblijfskatheter.
I: De aansluitpunten desinfecteren met alcohol 70%.
C: De aansluitpunten niet desinfecteren met alcohol 70%
O: Verbeterde infectiepreventie ten aanzien van een cystitis.
Zoekstrategie
Het literatuuronderzoek is uitgevoerd in juni. Er is onderzoek gedaan naar de interventie in diverse
databanken; HUGO, Cochrane en Pubmed. De volgende zoektermen werden voor het
literatuuronderzoek gebruikt: (urethral) catheter, disinfect, lumen, alcohol 70%, infection, prevention
en cystitis. Tijdens het zoeken naar literatuur is gebruik gemaakt van synoniemen afgeleid van de
zoektermen. De zoektermen zijn opgesteld aan de hand van de PICO.
De organisatie maakt gebruik van de protocollen van Vilans die voor het onderzoek zijn
geraadpleegd.
Kritische beoordeling (betrouwbaarheid)
De zoekstrategie heeft vier artikelen opgeleverd. Artikel I tot en met artikel III omvat een
systematische review en meta-analyse. Artikel IV is een discussiestuk waar systematische reviews
en meta-analyses in wordt besproken. Onder andere artikel II wordt besproken in artikel IV. Het
discussiestuk is wel betrokken in het onderzoek vanwege de onderbouwende functie aan de
systematische reviews en meta-analyses. De artikelen zijn aan de hand van ‘HU beoordelingslijst
wetenschappelijke publicaties (bijlage II) beoordeeld.
Resultaten
In artikel I zijn de richtlijnen omtrent preventie van een urineweginfectie bij een verblijfskatheter
herzien. Ook staan adviezen richting de beroepspraktijk beschreven om het risico op een katheter
gerelateerde urineweginfectie te voorkomen.
In artikel II zijn diverse onderzoeken en vergelijkingen verricht. De vergelijking tussen het reinigen
van het peri-urethrale gebied en de materialen met antiseptische en niet-antiseptische middelen gaf
geen significant verschil.
Bij artikel III heeft een herziening van de systematische review van artikel II plaatsgevonden. De
resultaten gaven nog geen zekerheid vanwege een tekort aan bewijzen. Echter waren er sinds
2017 meer onderzoeken verricht naar de interventie en neigde de resultaten naar een gunstig effect
bij de toepassing van antiseptica. Met name chloorhexidine gaf een potentieel voordeel in
vergelijking met de regulaire verzorging (water en/of zeep).
Artikel IV is een discussiestuk over diverse systematische reviews en meta-analyses, waaronder
artikel II. Verschillende antisepticum en niet-antisepticum zijn met elkaar vergeleken, maar er werd
geen statisch significant verschil gevonden. In het artikel werd wel het belang van routinematige
persoonlijke verzorging van het peri-urethrale gebied beschreven.
Bij alle artikelen werd besproken dat er te weinig bewijs is om een implementatie op de werkvloer te
, realiseren.
Conclusie
Gezien de resultaten uit de zoekmethode kan er gesteld worden dat er te weinig bewijs is voor het
effect bij desinfecteren met alcohol 70% op de infectiepreventie bij een verblijfskatheter. Mogelijk
zijn er gunstige effecten bij het desinfecteren van het peri-urethrale gebied en de materialen met
chloorhexidine. Er is te weinig bewijs om dit te implementeren en verder onderzoek is gewenst. In
alle artikelen was de richtlijn het waarborgen van aseptisch werken en het behouden van een
gesloten systeem als eerste preventie.
Toepassing in de praktijk
In de richtlijnen van de organisatie staat dat de aansluitpunten gedesinfecteerd moeten worden met
alcohol 70% wanneer er aanraking met de omgeving is geweest. Vanuit de resultaten wordt de
interventie niet ondersteund. In de praktijk zal de focus richting het aseptisch handelen en het
waarborgen van een gesloten systeem moeten worden verlegd. Uit de resultaten blijkt dit de eerste
stap richting infectiepreventie bij een verblijfskatheter.
Aanbeveling
Aan de hand van het onderzoek zal de aanbeveling naar de praktijk zijn om onderzoek te verrichten
naar de basisvoorwaarden van infectiepreventie bij een verblijfskatheter. Uit het onderzoek bleek
dat hier niet aan werd voldaan. Daarnaast zal de aanbeveling naar de kwaliteitsverpleegkundige
zich richten op het verbreden van de kennis onder het personeel met betrekking tot
infectiepreventie. Mogelijk zal er een herziening van de richtlijnen op de afdeling komen. Middels
een implementatieplan zal vervolgens het personeel worden geïnstrueerd.
Literatuurlijst
Voor de volledige literatuurverwijzingen wordt er verwezen naar de literatuurlijst op pagina
tweeëndertig.
Stap 2: Inleiding
Probleemstelling/interventie
Op de afdeling hebben wij regelmatig cliënten met een urethrale verblijfskatheter. Het protocol voor de
verzorging wordt met enige regelmaat aangepast naar nieuwe inzichten. Het valt bij observaties op dat
collega´s op verschillende manieren de verzorging van de katheter uitvoeren. Met name de aandacht
voor aseptisch en hygiënisch werken schiet er bij de collega’s bij in. De cliënten op de afdeling hebben
met enige regelmaat een cystitis en opvallend genoeg ook vaak gelijktijdig. Zij zijn kwetsbaar door
onderliggende ziektebeelden. Daarnaast maakt een verblijfskatheter deze cliënten vatbaarder voor
infecties en ontstekingen (Dudink et al., 2021). De gekozen interventie zal zich gaan richten op het
voorkomen van een cystitis. De interventie is het desinfecteren van de aansluitpunten van de
verblijfskatheter met alcohol 70%. De organisatie maakt gebruik van de protocollen van Vilans. In het
protocol van Vilans (2021) staat dat de aansluitpunten alleen gedesinfecteerd moeten worden
wanneer de materialen in contact komt met de omgeving. Naar aanleiding van de observatie heb ik
navraag gedaan bij collega´s over dit aandachtspunt in het protocol. Vijf collega´s gaven aan het
desinfecteren niet zinvol te vinden of vroegen zich af waarom dit nodig was. Er was één collega van
de zes die daadwerkelijk het desinfecteren uitvoerde. Door de interventie standaard in te zetten en
niet alleen bij contact met de omgeving wil ik onderzoeken of het risico op een cystitis daalt.
Oriëntatie ten aanzien van de interventie
Een cystitis (blaasontsteking) wordt veroorzaakt door micro-organismen die achterblijven in de
urinewegen en zich daar vermenigvuldigen. Bij mannen, cliënten met een verminderde weerstand en
cliënten met een verblijfskatheter is er een verhoogd risico om een cystitis te krijgen.
Bij deze cliënten is er ook een verhoogd risico op een ernstiger beloop. Een verpleegkundige heeft
een belangrijke rol bij de vroegsignalering en het herkennen van de symptomen van een cystitis.
Daarnaast is van belang om bij een cystitis de (dreigende) fysiologische veranderingen te monitoren
Critical Appraisal Topic (CAT)
GVE-3.PL3-16
Datum: 19-06-2022
Aantal woorden: 5448
Stagedocent: X
Praktijkbegeleider: X
Werkbegeleider: X
,Stap 1: Samenvatting
Probleembeschrijving
Ik werk op een somatische verpleegafdeling waar wij regelmatig te maken hebben met zorgvragers
met een urethrale verblijfskatheter. Een verblijfskatheter wordt gezien als de porte d’entrée voor
micro-organismen. Zorgvragers met een verblijfskatheter hebben een verhoogd risico op een
cystitis (Smith et al., 2021). Op de afdeling heerst een kennistekort over dit onderwerp. Opvallend is
dat deze zorgvragers een recidiverende cystitis hebben. De zorgvragers hebben ook vaak
gelijktijdig een cystitis. In de NHG-richtlijnen (2020) staat beschreven dat een zorgvrager een
recidiverende cystitis heeft wanneer hij/zij meer dan drie keer per jaar een cystitis heeft.
Onderzoeksvraag (evt. m.b.v. een PICO)
“Hebben zorgvragers op een somatische verpleegafdeling met een urethrale verblijfskatheter
minder kans op een cystitis wanneer de aansluitpunten worden gedesinfecteerd met alcohol 70%”.
P: Zorgvragers op een somatische verpleegafdeling met een urethrale verblijfskatheter.
I: De aansluitpunten desinfecteren met alcohol 70%.
C: De aansluitpunten niet desinfecteren met alcohol 70%
O: Verbeterde infectiepreventie ten aanzien van een cystitis.
Zoekstrategie
Het literatuuronderzoek is uitgevoerd in juni. Er is onderzoek gedaan naar de interventie in diverse
databanken; HUGO, Cochrane en Pubmed. De volgende zoektermen werden voor het
literatuuronderzoek gebruikt: (urethral) catheter, disinfect, lumen, alcohol 70%, infection, prevention
en cystitis. Tijdens het zoeken naar literatuur is gebruik gemaakt van synoniemen afgeleid van de
zoektermen. De zoektermen zijn opgesteld aan de hand van de PICO.
De organisatie maakt gebruik van de protocollen van Vilans die voor het onderzoek zijn
geraadpleegd.
Kritische beoordeling (betrouwbaarheid)
De zoekstrategie heeft vier artikelen opgeleverd. Artikel I tot en met artikel III omvat een
systematische review en meta-analyse. Artikel IV is een discussiestuk waar systematische reviews
en meta-analyses in wordt besproken. Onder andere artikel II wordt besproken in artikel IV. Het
discussiestuk is wel betrokken in het onderzoek vanwege de onderbouwende functie aan de
systematische reviews en meta-analyses. De artikelen zijn aan de hand van ‘HU beoordelingslijst
wetenschappelijke publicaties (bijlage II) beoordeeld.
Resultaten
In artikel I zijn de richtlijnen omtrent preventie van een urineweginfectie bij een verblijfskatheter
herzien. Ook staan adviezen richting de beroepspraktijk beschreven om het risico op een katheter
gerelateerde urineweginfectie te voorkomen.
In artikel II zijn diverse onderzoeken en vergelijkingen verricht. De vergelijking tussen het reinigen
van het peri-urethrale gebied en de materialen met antiseptische en niet-antiseptische middelen gaf
geen significant verschil.
Bij artikel III heeft een herziening van de systematische review van artikel II plaatsgevonden. De
resultaten gaven nog geen zekerheid vanwege een tekort aan bewijzen. Echter waren er sinds
2017 meer onderzoeken verricht naar de interventie en neigde de resultaten naar een gunstig effect
bij de toepassing van antiseptica. Met name chloorhexidine gaf een potentieel voordeel in
vergelijking met de regulaire verzorging (water en/of zeep).
Artikel IV is een discussiestuk over diverse systematische reviews en meta-analyses, waaronder
artikel II. Verschillende antisepticum en niet-antisepticum zijn met elkaar vergeleken, maar er werd
geen statisch significant verschil gevonden. In het artikel werd wel het belang van routinematige
persoonlijke verzorging van het peri-urethrale gebied beschreven.
Bij alle artikelen werd besproken dat er te weinig bewijs is om een implementatie op de werkvloer te
, realiseren.
Conclusie
Gezien de resultaten uit de zoekmethode kan er gesteld worden dat er te weinig bewijs is voor het
effect bij desinfecteren met alcohol 70% op de infectiepreventie bij een verblijfskatheter. Mogelijk
zijn er gunstige effecten bij het desinfecteren van het peri-urethrale gebied en de materialen met
chloorhexidine. Er is te weinig bewijs om dit te implementeren en verder onderzoek is gewenst. In
alle artikelen was de richtlijn het waarborgen van aseptisch werken en het behouden van een
gesloten systeem als eerste preventie.
Toepassing in de praktijk
In de richtlijnen van de organisatie staat dat de aansluitpunten gedesinfecteerd moeten worden met
alcohol 70% wanneer er aanraking met de omgeving is geweest. Vanuit de resultaten wordt de
interventie niet ondersteund. In de praktijk zal de focus richting het aseptisch handelen en het
waarborgen van een gesloten systeem moeten worden verlegd. Uit de resultaten blijkt dit de eerste
stap richting infectiepreventie bij een verblijfskatheter.
Aanbeveling
Aan de hand van het onderzoek zal de aanbeveling naar de praktijk zijn om onderzoek te verrichten
naar de basisvoorwaarden van infectiepreventie bij een verblijfskatheter. Uit het onderzoek bleek
dat hier niet aan werd voldaan. Daarnaast zal de aanbeveling naar de kwaliteitsverpleegkundige
zich richten op het verbreden van de kennis onder het personeel met betrekking tot
infectiepreventie. Mogelijk zal er een herziening van de richtlijnen op de afdeling komen. Middels
een implementatieplan zal vervolgens het personeel worden geïnstrueerd.
Literatuurlijst
Voor de volledige literatuurverwijzingen wordt er verwezen naar de literatuurlijst op pagina
tweeëndertig.
Stap 2: Inleiding
Probleemstelling/interventie
Op de afdeling hebben wij regelmatig cliënten met een urethrale verblijfskatheter. Het protocol voor de
verzorging wordt met enige regelmaat aangepast naar nieuwe inzichten. Het valt bij observaties op dat
collega´s op verschillende manieren de verzorging van de katheter uitvoeren. Met name de aandacht
voor aseptisch en hygiënisch werken schiet er bij de collega’s bij in. De cliënten op de afdeling hebben
met enige regelmaat een cystitis en opvallend genoeg ook vaak gelijktijdig. Zij zijn kwetsbaar door
onderliggende ziektebeelden. Daarnaast maakt een verblijfskatheter deze cliënten vatbaarder voor
infecties en ontstekingen (Dudink et al., 2021). De gekozen interventie zal zich gaan richten op het
voorkomen van een cystitis. De interventie is het desinfecteren van de aansluitpunten van de
verblijfskatheter met alcohol 70%. De organisatie maakt gebruik van de protocollen van Vilans. In het
protocol van Vilans (2021) staat dat de aansluitpunten alleen gedesinfecteerd moeten worden
wanneer de materialen in contact komt met de omgeving. Naar aanleiding van de observatie heb ik
navraag gedaan bij collega´s over dit aandachtspunt in het protocol. Vijf collega´s gaven aan het
desinfecteren niet zinvol te vinden of vroegen zich af waarom dit nodig was. Er was één collega van
de zes die daadwerkelijk het desinfecteren uitvoerde. Door de interventie standaard in te zetten en
niet alleen bij contact met de omgeving wil ik onderzoeken of het risico op een cystitis daalt.
Oriëntatie ten aanzien van de interventie
Een cystitis (blaasontsteking) wordt veroorzaakt door micro-organismen die achterblijven in de
urinewegen en zich daar vermenigvuldigen. Bij mannen, cliënten met een verminderde weerstand en
cliënten met een verblijfskatheter is er een verhoogd risico om een cystitis te krijgen.
Bij deze cliënten is er ook een verhoogd risico op een ernstiger beloop. Een verpleegkundige heeft
een belangrijke rol bij de vroegsignalering en het herkennen van de symptomen van een cystitis.
Daarnaast is van belang om bij een cystitis de (dreigende) fysiologische veranderingen te monitoren
