bouwwetenschappen en
materialenleer
VASTGOED – 1D1
LAURA MYLLE
, 1. Inleiding ........................................................................................................................................................ 5
2. Het ontwerp- en bouwproces..................................................................................................................... 5
3. Duurzaam en veilig bouwen ...................................................................................................................... 9
4. Basisbegrippen bouwconstructie ............................................................................................................ 12
5. Basisbegrippen bouwstabiliteit ................................................................................................................ 15
6. Basisbegrippen bouwprijs ........................................................................................................................ 16
7. Basisbegrippen bouwesthetiek ............................................................................................................... 19
8. Basisbegrippen bouwfysica ..................................................................................................................... 19
9. Basisbegrippen technologie..................................................................................................................... 19
Warmtetransmissie ........................................................................................................................................ 20
1. Geleiding .................................................................................................................................................... 20
2. Convectie en straling ................................................................................................................................ 22
Vochttransport ............................................................................................................................................... 25
1. Waterdamp in de lucht .............................................................................................................................. 25
2. RV van de lucht ......................................................................................................................................... 25
3. Het dauwpunt van de lucht ...................................................................................................................... 25
4. Oorzaken van vocht i. constructies ......................................................................................................... 26
5. Convectief damptransport ........................................................................................................................ 28
6. Condensatie door dampdiffusie .............................................................................................................. 28
7. Praktisch besluit: ....................................................................................................................................... 28
Brandveiligheid .............................................................................................................................................. 29
1. Definitie van brand .................................................................................................................................... 29
2. Indeling van brandweerstand .................................................................................................................. 30
3. De brandreactie van een bouwproduct .................................................................................................. 31
4. Regelgeving omtrent brandveiligheid ..................................................................................................... 31
Isolatie ........................................................................................................................................................... 33
1. Definitie van isolatiematerialen ............................................................................................................... 34
2. Indeling ....................................................................................................................................................... 34
3. Belangrijkste isolatiematerialen ............................................................................................................... 35
Luchtdichtheid ............................................................................................................................................... 41
1. Definitie luchtdicht bouwen ...................................................................................................................... 41
2. Toepassing van Luchtdicht bouwen ....................................................................................................... 41
3. Luchtlekken opsporen .............................................................................................................................. 42
4. Infiltrometrietest ......................................................................................................................................... 42
Akoestiek ....................................................................................................................................................... 43
1. Akoestiek .................................................................................................................................................... 43
1
, 2. Geluid .......................................................................................................................................................... 44
Cement .......................................................................................................................................................... 49
1. Geschiedenis van cement ........................................................................................................................ 49
2. definitie van cement .................................................................................................................................. 49
3. toepassing van cement ............................................................................................................................ 49
4. Bestanddelen van cement ....................................................................................................................... 50
5. fabricatie van cement................................................................................................................................ 51
6. indeling van cement .................................................................................................................................. 51
7.verschil tussen cement, mortel, specie, beton ....................................................................................... 52
8. kwaliteitsgarantie van cement ................................................................................................................. 52
9. cement voor verschillende toepassingen .............................................................................................. 53
10. duurzaamheid van cement .................................................................................................................... 53
Beton ............................................................................................................................................................. 54
1. definitie van beton ..................................................................................................................................... 54
2. toepassingen van beton ........................................................................................................................... 54
3. bestanddelen van beton ........................................................................................................................... 54
4. Fabricatie van beton ................................................................................................................................. 55
5. indeling van beton ..................................................................................................................................... 57
6. eigenschappen van beton ........................................................................................................................ 58
7. begrip wcf ................................................................................................................................................... 58
8. Consistentie ............................................................................................................................................... 58
9. Druksterkte van beton .............................................................................................................................. 59
10. gewapend beton ...................................................................................................................................... 59
11. voorgespannen beton ............................................................................................................................. 59
12. Classificering van de aantastingsrisico’s ............................................................................................. 60
13. Omgevingsklassen van beton ............................................................................................................... 60
14. Betontype ................................................................................................................................................. 61
15. Kwaliteitsgarantie .................................................................................................................................... 61
16. stortklaar versus zelfgemaakt beton .................................................................................................... 61
17. Beton en energiebesparing ................................................................................................................... 61
18. Duurzaamheid van beton ....................................................................................................................... 61
19. beton bij brand ......................................................................................................................................... 61
Cellenbeton .................................................................................................................................................... 62
1. Geschiedenis ............................................................................................................................................. 62
2. Definitie van cellenbeton .......................................................................................................................... 62
3. toepassingen van cellenbeton ................................................................................................................. 62
4. Bestanddelen van cellenbeton ................................................................................................................ 62
2
, 5. Fabricatie van cellenbeton ....................................................................................................................... 62
6. Producten van cellenbeton ...................................................................................................................... 62
7. eigenschappen van cellenbeton ............................................................................................................. 62
8. Cellenbeton en energiebesparing ........................................................................................................... 63
9. Duurzaamheid van cellenbeton............................................................................................................... 63
10. Cellenbeton bij brand.............................................................................................................................. 63
Kalkzandsteen ................................................................................................................................................ 63
1. geschiedenis van kalksteen ..................................................................................................................... 63
2. toepassingen van kalksteen .................................................................................................................... 63
3. bestanddelen van kalkzandsteen ........................................................................................................... 63
4. fabricatie van kalkzandsteen ................................................................................................................... 64
5. producten van kalkzandsteen .................................................................................................................. 64
6. kalkzandstenen wanddeel als totaalpakket ........................................................................................... 64
7. eigenschappen van kalkzandsteen ........................................................................................................ 65
8. kalkzandsteen en energiebesparing ....................................................................................................... 65
9. duurzaamheid van kalksteen ................................................................................................................... 65
10. kalkzandsteen bij brand ......................................................................................................................... 65
Baksteen ........................................................................................................................................................ 65
1. Definitie van baksteen .............................................................................................................................. 65
2. toepassingen van baksteen ..................................................................................................................... 66
3. Bestanddelen van baksteen .................................................................................................................... 66
4. Fabricatie van baksteen ........................................................................................................................... 66
5. Indeling van baksteen ............................................................................................................................... 68
6. uitvoering van baksteenmetselwerk ....................................................................................................... 69
7. Baksteen en energiebesparing ............................................................................................................... 69
8. duurzaamheid van baksteen ................................................................................................................... 69
Metalen ......................................................................................................................................................... 69
1. Definitie van metalen ................................................................................................................................ 69
2. indeling van metalen ................................................................................................................................. 70
3. corrosie van metalen ................................................................................................................................ 72
4. st aal ...................................................................................................................................................... 73
5. indeling staal .............................................................................................................................................. 74
6. corrosiepreventie ....................................................................................................................................... 76
7. duurzaamheid van staal ........................................................................................................................... 77
8. staal bij brand............................................................................................................................................. 77
Hout ............................................................................................................................................................... 78
1. Definitie van hout ....................................................................................................................................... 78
3
materialenleer
VASTGOED – 1D1
LAURA MYLLE
, 1. Inleiding ........................................................................................................................................................ 5
2. Het ontwerp- en bouwproces..................................................................................................................... 5
3. Duurzaam en veilig bouwen ...................................................................................................................... 9
4. Basisbegrippen bouwconstructie ............................................................................................................ 12
5. Basisbegrippen bouwstabiliteit ................................................................................................................ 15
6. Basisbegrippen bouwprijs ........................................................................................................................ 16
7. Basisbegrippen bouwesthetiek ............................................................................................................... 19
8. Basisbegrippen bouwfysica ..................................................................................................................... 19
9. Basisbegrippen technologie..................................................................................................................... 19
Warmtetransmissie ........................................................................................................................................ 20
1. Geleiding .................................................................................................................................................... 20
2. Convectie en straling ................................................................................................................................ 22
Vochttransport ............................................................................................................................................... 25
1. Waterdamp in de lucht .............................................................................................................................. 25
2. RV van de lucht ......................................................................................................................................... 25
3. Het dauwpunt van de lucht ...................................................................................................................... 25
4. Oorzaken van vocht i. constructies ......................................................................................................... 26
5. Convectief damptransport ........................................................................................................................ 28
6. Condensatie door dampdiffusie .............................................................................................................. 28
7. Praktisch besluit: ....................................................................................................................................... 28
Brandveiligheid .............................................................................................................................................. 29
1. Definitie van brand .................................................................................................................................... 29
2. Indeling van brandweerstand .................................................................................................................. 30
3. De brandreactie van een bouwproduct .................................................................................................. 31
4. Regelgeving omtrent brandveiligheid ..................................................................................................... 31
Isolatie ........................................................................................................................................................... 33
1. Definitie van isolatiematerialen ............................................................................................................... 34
2. Indeling ....................................................................................................................................................... 34
3. Belangrijkste isolatiematerialen ............................................................................................................... 35
Luchtdichtheid ............................................................................................................................................... 41
1. Definitie luchtdicht bouwen ...................................................................................................................... 41
2. Toepassing van Luchtdicht bouwen ....................................................................................................... 41
3. Luchtlekken opsporen .............................................................................................................................. 42
4. Infiltrometrietest ......................................................................................................................................... 42
Akoestiek ....................................................................................................................................................... 43
1. Akoestiek .................................................................................................................................................... 43
1
, 2. Geluid .......................................................................................................................................................... 44
Cement .......................................................................................................................................................... 49
1. Geschiedenis van cement ........................................................................................................................ 49
2. definitie van cement .................................................................................................................................. 49
3. toepassing van cement ............................................................................................................................ 49
4. Bestanddelen van cement ....................................................................................................................... 50
5. fabricatie van cement................................................................................................................................ 51
6. indeling van cement .................................................................................................................................. 51
7.verschil tussen cement, mortel, specie, beton ....................................................................................... 52
8. kwaliteitsgarantie van cement ................................................................................................................. 52
9. cement voor verschillende toepassingen .............................................................................................. 53
10. duurzaamheid van cement .................................................................................................................... 53
Beton ............................................................................................................................................................. 54
1. definitie van beton ..................................................................................................................................... 54
2. toepassingen van beton ........................................................................................................................... 54
3. bestanddelen van beton ........................................................................................................................... 54
4. Fabricatie van beton ................................................................................................................................. 55
5. indeling van beton ..................................................................................................................................... 57
6. eigenschappen van beton ........................................................................................................................ 58
7. begrip wcf ................................................................................................................................................... 58
8. Consistentie ............................................................................................................................................... 58
9. Druksterkte van beton .............................................................................................................................. 59
10. gewapend beton ...................................................................................................................................... 59
11. voorgespannen beton ............................................................................................................................. 59
12. Classificering van de aantastingsrisico’s ............................................................................................. 60
13. Omgevingsklassen van beton ............................................................................................................... 60
14. Betontype ................................................................................................................................................. 61
15. Kwaliteitsgarantie .................................................................................................................................... 61
16. stortklaar versus zelfgemaakt beton .................................................................................................... 61
17. Beton en energiebesparing ................................................................................................................... 61
18. Duurzaamheid van beton ....................................................................................................................... 61
19. beton bij brand ......................................................................................................................................... 61
Cellenbeton .................................................................................................................................................... 62
1. Geschiedenis ............................................................................................................................................. 62
2. Definitie van cellenbeton .......................................................................................................................... 62
3. toepassingen van cellenbeton ................................................................................................................. 62
4. Bestanddelen van cellenbeton ................................................................................................................ 62
2
, 5. Fabricatie van cellenbeton ....................................................................................................................... 62
6. Producten van cellenbeton ...................................................................................................................... 62
7. eigenschappen van cellenbeton ............................................................................................................. 62
8. Cellenbeton en energiebesparing ........................................................................................................... 63
9. Duurzaamheid van cellenbeton............................................................................................................... 63
10. Cellenbeton bij brand.............................................................................................................................. 63
Kalkzandsteen ................................................................................................................................................ 63
1. geschiedenis van kalksteen ..................................................................................................................... 63
2. toepassingen van kalksteen .................................................................................................................... 63
3. bestanddelen van kalkzandsteen ........................................................................................................... 63
4. fabricatie van kalkzandsteen ................................................................................................................... 64
5. producten van kalkzandsteen .................................................................................................................. 64
6. kalkzandstenen wanddeel als totaalpakket ........................................................................................... 64
7. eigenschappen van kalkzandsteen ........................................................................................................ 65
8. kalkzandsteen en energiebesparing ....................................................................................................... 65
9. duurzaamheid van kalksteen ................................................................................................................... 65
10. kalkzandsteen bij brand ......................................................................................................................... 65
Baksteen ........................................................................................................................................................ 65
1. Definitie van baksteen .............................................................................................................................. 65
2. toepassingen van baksteen ..................................................................................................................... 66
3. Bestanddelen van baksteen .................................................................................................................... 66
4. Fabricatie van baksteen ........................................................................................................................... 66
5. Indeling van baksteen ............................................................................................................................... 68
6. uitvoering van baksteenmetselwerk ....................................................................................................... 69
7. Baksteen en energiebesparing ............................................................................................................... 69
8. duurzaamheid van baksteen ................................................................................................................... 69
Metalen ......................................................................................................................................................... 69
1. Definitie van metalen ................................................................................................................................ 69
2. indeling van metalen ................................................................................................................................. 70
3. corrosie van metalen ................................................................................................................................ 72
4. st aal ...................................................................................................................................................... 73
5. indeling staal .............................................................................................................................................. 74
6. corrosiepreventie ....................................................................................................................................... 76
7. duurzaamheid van staal ........................................................................................................................... 77
8. staal bij brand............................................................................................................................................. 77
Hout ............................................................................................................................................................... 78
1. Definitie van hout ....................................................................................................................................... 78
3