Strafrecht
Essentie van het strafrecht = de berechtiging voor het strafbaar feit en de daarvan verdachte
persoon door een strafrechter.
- Materieel strafrecht: het geheel aan voorschriften
- Formeel strafrecht: het strafprocesrecht
Art. 1 Sr: ‘’geen feit is strafbaar dan uit kracht van een daaraan voorafgegane wettelijk
bepaalde strafbepaling.’’
Art. 1 Sv: ‘’heeft alleen plaats op de wijze bij de wet voorzien.’’
Deze legaliteit garandeert`;
1. Een democratisch verkozen wetgever die uitspreekt
2. Inzichtelijk en voorspelbaar recht voor burgers (lex certa)
1. Wettelijke basis
Lex Scripta: het geschreven recht/wet
Nulla Poena: geen straf zonder wet
2. Verbod van terugwerkende kracht
3. Gebod van toegankelijke en scherpe normen
4. Grenzen aan de interpretatievrijheid van de rechter
Grammaticaal: wat staat er letterlijk?
Wetshistorisch: welke norm heeft de wetgever gegeven op de beoordeling of gedrag
dat er wel/niet onder valt?
Wetssystematisch: onder welke categorie valt het delict te plaatsen en waar gaat het
dan over?
Teleologisch: wat was het doel van de wetgever?
Strafgrond houdt in waar de overheid het recht vandaan haalt om te straffen.
Het strafdoel houdt in wat de overheid met het straffen wil bereiken.
- Absolute theorie (Kant): straffen, omdat de misdaad is begaan (vergelding).
Rechtsgrond is het misdrijf zelf, straf vindt rechtvaardiging in het misdrijf.
- Relatieve theorie (Betham): straffen ter preventie.
Rechtsgrond ligt in het doel (speciale preventie).
- Verenigingstheorie: het strafmaximum is de vergelding, het doel is echter preventie,
bescherming en oplossing.
Sterk onderscheid tussen de rechtsgrond en het strafdoel.
Klassieke richting: vergelding, focus ligt op de daad.
- Geschreven wetboeken;
- Geen onnodige strafbaarstellingen;
- Heldere formuleringen, omwille van de rechtszekerheid.
- Vergelding, doch niet meer dan dat;
- Kwantitatief en kwalitatief straffen;
- Retrospectief;
- Zekerheid van straffen in verband met generale preventie.
Moderne richting: preventie, nadruk ligt op de dader.
Utrechtse School (Pompe): lijkt op verenigingstheorie, humanisering, rehabilitatie,
dadersperspectief. Speciale preventie:
Afschrikking van de dader;
Verbetering van de dader;
, Onschadelijkmaking van de samenleving.
Groningse School (M.P. Vrij): focus op het maatschappelijke effect, sub-sociaal:
Herhalingsdrang van de dader;
Onvoldaanheid slachtoffer;
Ontdaanheid samenleving;
Neiging tot navolging derden.
Bij het ontbreken van deze elementen treedt geen vervolging in.
Juridiseringsrichting: strafproces als wapen.
J.M. van Bemmelen: geen onnodig leed toevoegen, meer tolerantie.
A.A.G. Peters: juridiseringsrichting (meer regels), meer bescherming tegen de rechtsstaat en
politie.
L.H.C. Hulsman: abolitionisme.
Voorwaarden Art. 350 Art. 352
1. menselijke gedraging, Is het feit door de verdachte Vrijspraak
begaan:
1. Kan het
tenlastegelegde
bewezen worden?
2. die valt binnen de Is het feit strafbaar: O.V.A.R.
delictsomschrijving, 2. a. Levert het
bewezenverklaarde
een strafbaar feit op
(kwalificatie)?
3. wederrechtelijk is, 2. b. Is het O.V.A.R.
…….....bewezenverklaarde
…….....wederrechtelijk
…….....begaan?
4. en aan schuld te wijten Is de verdachte strafbaar: O.V.A.R.
3. Valt de dader een
verwijt te maken?
Het Nederlandse strafrecht bevat uitsluitend overeenkomsten en daden, geen gedachten
(geen Gesinnungsstrafrecht).
De delictsomschrijving bestaat uit bestanddelen die bewezen moeten worden en elementen
(wederrechtelijkheid en schuld) die verondersteld worden:
a. Objectief = gedraging, omstandigheden.
b. Subjectief = opzet, aan schuld te wijten.
Een misdrijf bevat zowel objectieve als subjectieve bestanddelen, die beide bewezen
moeten worden. Een overtreding slechts objectieve bestanddelen.
Formeel delict De gedraging zelf is strafbaar
Materieel delict Het gevolg van een gedraging is strafbaar
Commissiedelict Het is begaan van een handeling is strafbaar
Omissiedelict Het nalaten van een handeling is strafbaar
Gekwalificeerde straf: grondvorm met een variant, zwaardere straf wordt opgelegd.
Geprivilegieerde straf: lagere straf wordt opgelegd.
Essentie van het strafrecht = de berechtiging voor het strafbaar feit en de daarvan verdachte
persoon door een strafrechter.
- Materieel strafrecht: het geheel aan voorschriften
- Formeel strafrecht: het strafprocesrecht
Art. 1 Sr: ‘’geen feit is strafbaar dan uit kracht van een daaraan voorafgegane wettelijk
bepaalde strafbepaling.’’
Art. 1 Sv: ‘’heeft alleen plaats op de wijze bij de wet voorzien.’’
Deze legaliteit garandeert`;
1. Een democratisch verkozen wetgever die uitspreekt
2. Inzichtelijk en voorspelbaar recht voor burgers (lex certa)
1. Wettelijke basis
Lex Scripta: het geschreven recht/wet
Nulla Poena: geen straf zonder wet
2. Verbod van terugwerkende kracht
3. Gebod van toegankelijke en scherpe normen
4. Grenzen aan de interpretatievrijheid van de rechter
Grammaticaal: wat staat er letterlijk?
Wetshistorisch: welke norm heeft de wetgever gegeven op de beoordeling of gedrag
dat er wel/niet onder valt?
Wetssystematisch: onder welke categorie valt het delict te plaatsen en waar gaat het
dan over?
Teleologisch: wat was het doel van de wetgever?
Strafgrond houdt in waar de overheid het recht vandaan haalt om te straffen.
Het strafdoel houdt in wat de overheid met het straffen wil bereiken.
- Absolute theorie (Kant): straffen, omdat de misdaad is begaan (vergelding).
Rechtsgrond is het misdrijf zelf, straf vindt rechtvaardiging in het misdrijf.
- Relatieve theorie (Betham): straffen ter preventie.
Rechtsgrond ligt in het doel (speciale preventie).
- Verenigingstheorie: het strafmaximum is de vergelding, het doel is echter preventie,
bescherming en oplossing.
Sterk onderscheid tussen de rechtsgrond en het strafdoel.
Klassieke richting: vergelding, focus ligt op de daad.
- Geschreven wetboeken;
- Geen onnodige strafbaarstellingen;
- Heldere formuleringen, omwille van de rechtszekerheid.
- Vergelding, doch niet meer dan dat;
- Kwantitatief en kwalitatief straffen;
- Retrospectief;
- Zekerheid van straffen in verband met generale preventie.
Moderne richting: preventie, nadruk ligt op de dader.
Utrechtse School (Pompe): lijkt op verenigingstheorie, humanisering, rehabilitatie,
dadersperspectief. Speciale preventie:
Afschrikking van de dader;
Verbetering van de dader;
, Onschadelijkmaking van de samenleving.
Groningse School (M.P. Vrij): focus op het maatschappelijke effect, sub-sociaal:
Herhalingsdrang van de dader;
Onvoldaanheid slachtoffer;
Ontdaanheid samenleving;
Neiging tot navolging derden.
Bij het ontbreken van deze elementen treedt geen vervolging in.
Juridiseringsrichting: strafproces als wapen.
J.M. van Bemmelen: geen onnodig leed toevoegen, meer tolerantie.
A.A.G. Peters: juridiseringsrichting (meer regels), meer bescherming tegen de rechtsstaat en
politie.
L.H.C. Hulsman: abolitionisme.
Voorwaarden Art. 350 Art. 352
1. menselijke gedraging, Is het feit door de verdachte Vrijspraak
begaan:
1. Kan het
tenlastegelegde
bewezen worden?
2. die valt binnen de Is het feit strafbaar: O.V.A.R.
delictsomschrijving, 2. a. Levert het
bewezenverklaarde
een strafbaar feit op
(kwalificatie)?
3. wederrechtelijk is, 2. b. Is het O.V.A.R.
…….....bewezenverklaarde
…….....wederrechtelijk
…….....begaan?
4. en aan schuld te wijten Is de verdachte strafbaar: O.V.A.R.
3. Valt de dader een
verwijt te maken?
Het Nederlandse strafrecht bevat uitsluitend overeenkomsten en daden, geen gedachten
(geen Gesinnungsstrafrecht).
De delictsomschrijving bestaat uit bestanddelen die bewezen moeten worden en elementen
(wederrechtelijkheid en schuld) die verondersteld worden:
a. Objectief = gedraging, omstandigheden.
b. Subjectief = opzet, aan schuld te wijten.
Een misdrijf bevat zowel objectieve als subjectieve bestanddelen, die beide bewezen
moeten worden. Een overtreding slechts objectieve bestanddelen.
Formeel delict De gedraging zelf is strafbaar
Materieel delict Het gevolg van een gedraging is strafbaar
Commissiedelict Het is begaan van een handeling is strafbaar
Omissiedelict Het nalaten van een handeling is strafbaar
Gekwalificeerde straf: grondvorm met een variant, zwaardere straf wordt opgelegd.
Geprivilegieerde straf: lagere straf wordt opgelegd.
