H4 nooit meer…….
4.1 nooit meer…. Tweede wereldoorlog
1914: begin eerste wereldoorlog
11 september 1918: wapenstilstand tussen Frankrijk en Duitsland. In een treinwagon
bij het plaatsje Compiègne, ten noorden van Parijs.
1919: Het verdrag van Versailles maakte een einde aan de eerste wereldoorlog.
4.2 Duitsland wordt een republiek, 1918-1925
1918: Er braken rellen en opstanden uit. Er probeerden verschillende partijen in
Duitsland tot een nieuw bestuur te komen. Sociaaldemocratische en liberale partijen
wilden een democratie vormen, maar andere partijen waren het hier niet mee eens.
In Berlijn probeerden de communisten de macht te grijpen. Dat mislukte en de leiders
werden vermoord.
Nationalisten en oud-militairen voelden zich vernederd door het verlies van de
oorlog. Ze wisten niet dat de legerleiding zelf de wapenstilstand wilde sluiten. Zo
ontstond de Dolkstootlegende.
Dolkstootlegende = Onwaar verhaal dat Duitsland de eerste Wereldoorlog zou
hebben verloren door de nieuwe regering en linkse opstanden.
1919-1933: Duitsland wordt tot het moment dat Hitler aan de macht kwam de
Weimarrepubliek genoemd.
De situatie verslechterde doordat ze het verdrag van Versailles moesten
ondertekenen. In dit verdrag stond:
1. Duitsland moest gebieden in Europa afstaan aan de overwinnaars.
2. Duitsland moest al haar koloniën afstaan.
3. Duitsland moest alle oorlogsschade vergoeden door herstelbetalingen te gaan
betalen.
4. Het Duitse leger mocht niet groter zijn dan 100.000 soldaten.
5. In het Rijnland mochten geen soldaten verblijven.
6. Duitsland was de enige schuldigen van de oorlog.
1923: Duitsland kon de herstelbetalingen niet meer betalen en Frankrijk nam het
Ruhrgebied in. Ze plunderden fabrieken en de fabrieksarbeiders kwamen in opstand.
De regering probeerden alles te redden en besloot veel bankbiljetten te laten
drukken, maar daardoor werd het geld minder waard.
November 1923: Een kleine nieuw politieke partij onder leiding van Adolf Hitler pleegt
een staatsgreep. Dit mislukt en Hitler wordt gearresteerd en in de gevangenis
schreef Hitler vervolgens het boek Mein Kampf.
Het gaat even beter. Er kwam een akkoord met Frankrijk om de soldaten uit het
Ruhrgebied weg te halen en het oude waardeloze geld werd vernietigd. De
, verenigde Staten schoten te hulp met het Dawesplan, zodat Duitsland weer
herstelbetalingen kon uitvoeren. Ook werden de nieuwe grenzen van Duitsland
bevestig door het sluiten van het Verdrag van Locarno.
4.3 de weg naar de macht, 1923-1933
1923: door de Amerikaanse leningen krabbelde Duitsland langzaam op. Maar toen
ging het in de verenigde Staten mis met de economie. Er gebeurden veel en het
zorgde ook voor een daling in de aandelenkoers. De aandeelhouders probeerde de
aandelen massaal te verkopen op Zwarte Donderdag. De beurs van Wall Street
stortte in en dit had een wereldwijde economische crisis tot gevolg in de jaren ’30.
Door de Amerikaanse leningen en investeringen in Duitsland kwam de crisis daar
dubbel zo hard aan. Schulden moesten snel betaald worden en de werkloosheid
steeg.
Ondertussen bouwde Hitler de NSDAP uit tot een grote autoritaire partij. Ze
geloofden niet in democratie maar in een sterk leiderschap.
Autoritaire = met een sterk gezag
Standpunten van NSDAP:
1. Weg met het Verdrag van Versailles
2. Weg met Weimarrepubliek
3. Weg met werkloosheid
Hitler kreeg niet alleen hierdoor veel aanhang maar ook door:
1. Hitler kon goed en met veel overtuiging spreken
2. Hitler liet veel propaganda verspreiden: optochten, posters en kranten werden
gemaakt.
3. De nazi’s gebruikten intimidatie en geweld om hun doel te bereiken. De
knokploeg sloegen iedereen in elkaar die tegen Hitler of NSDAP waren.
30 januari 1933: nadat de regering uiteenviel kreeg Hitler toestemming om
rijkskanselier te worden.
Februari 1933: Het parlementsgebouw werd in brand gestoken.
1933: Het parlement nam de Machtigingswet aan. Die zorgde ervoor dat Hitler alle
macht in handen kreeg. Alleen de NSDAP had vanaf dat moment nog iets te zeggen
in Duitsland.
4.4 Eén volk, Eén land, Eén leider, 1933-1939
Hitler wilde van Duitsland weer een machtig land maken. Hij noemde zijn rijk: het
Derde Rijk.
Nazificatie = inrichten volgens de ideeën van de Nazi’s
Gelijkschakeling = de wetten aanpassen volgens de ideeën van de Nazi’s
Maart 1933: Concentratiekamp Dachau werd gebouwd en tegenstanders van Hitler
werden daar opgesloten.
4.1 nooit meer…. Tweede wereldoorlog
1914: begin eerste wereldoorlog
11 september 1918: wapenstilstand tussen Frankrijk en Duitsland. In een treinwagon
bij het plaatsje Compiègne, ten noorden van Parijs.
1919: Het verdrag van Versailles maakte een einde aan de eerste wereldoorlog.
4.2 Duitsland wordt een republiek, 1918-1925
1918: Er braken rellen en opstanden uit. Er probeerden verschillende partijen in
Duitsland tot een nieuw bestuur te komen. Sociaaldemocratische en liberale partijen
wilden een democratie vormen, maar andere partijen waren het hier niet mee eens.
In Berlijn probeerden de communisten de macht te grijpen. Dat mislukte en de leiders
werden vermoord.
Nationalisten en oud-militairen voelden zich vernederd door het verlies van de
oorlog. Ze wisten niet dat de legerleiding zelf de wapenstilstand wilde sluiten. Zo
ontstond de Dolkstootlegende.
Dolkstootlegende = Onwaar verhaal dat Duitsland de eerste Wereldoorlog zou
hebben verloren door de nieuwe regering en linkse opstanden.
1919-1933: Duitsland wordt tot het moment dat Hitler aan de macht kwam de
Weimarrepubliek genoemd.
De situatie verslechterde doordat ze het verdrag van Versailles moesten
ondertekenen. In dit verdrag stond:
1. Duitsland moest gebieden in Europa afstaan aan de overwinnaars.
2. Duitsland moest al haar koloniën afstaan.
3. Duitsland moest alle oorlogsschade vergoeden door herstelbetalingen te gaan
betalen.
4. Het Duitse leger mocht niet groter zijn dan 100.000 soldaten.
5. In het Rijnland mochten geen soldaten verblijven.
6. Duitsland was de enige schuldigen van de oorlog.
1923: Duitsland kon de herstelbetalingen niet meer betalen en Frankrijk nam het
Ruhrgebied in. Ze plunderden fabrieken en de fabrieksarbeiders kwamen in opstand.
De regering probeerden alles te redden en besloot veel bankbiljetten te laten
drukken, maar daardoor werd het geld minder waard.
November 1923: Een kleine nieuw politieke partij onder leiding van Adolf Hitler pleegt
een staatsgreep. Dit mislukt en Hitler wordt gearresteerd en in de gevangenis
schreef Hitler vervolgens het boek Mein Kampf.
Het gaat even beter. Er kwam een akkoord met Frankrijk om de soldaten uit het
Ruhrgebied weg te halen en het oude waardeloze geld werd vernietigd. De
, verenigde Staten schoten te hulp met het Dawesplan, zodat Duitsland weer
herstelbetalingen kon uitvoeren. Ook werden de nieuwe grenzen van Duitsland
bevestig door het sluiten van het Verdrag van Locarno.
4.3 de weg naar de macht, 1923-1933
1923: door de Amerikaanse leningen krabbelde Duitsland langzaam op. Maar toen
ging het in de verenigde Staten mis met de economie. Er gebeurden veel en het
zorgde ook voor een daling in de aandelenkoers. De aandeelhouders probeerde de
aandelen massaal te verkopen op Zwarte Donderdag. De beurs van Wall Street
stortte in en dit had een wereldwijde economische crisis tot gevolg in de jaren ’30.
Door de Amerikaanse leningen en investeringen in Duitsland kwam de crisis daar
dubbel zo hard aan. Schulden moesten snel betaald worden en de werkloosheid
steeg.
Ondertussen bouwde Hitler de NSDAP uit tot een grote autoritaire partij. Ze
geloofden niet in democratie maar in een sterk leiderschap.
Autoritaire = met een sterk gezag
Standpunten van NSDAP:
1. Weg met het Verdrag van Versailles
2. Weg met Weimarrepubliek
3. Weg met werkloosheid
Hitler kreeg niet alleen hierdoor veel aanhang maar ook door:
1. Hitler kon goed en met veel overtuiging spreken
2. Hitler liet veel propaganda verspreiden: optochten, posters en kranten werden
gemaakt.
3. De nazi’s gebruikten intimidatie en geweld om hun doel te bereiken. De
knokploeg sloegen iedereen in elkaar die tegen Hitler of NSDAP waren.
30 januari 1933: nadat de regering uiteenviel kreeg Hitler toestemming om
rijkskanselier te worden.
Februari 1933: Het parlementsgebouw werd in brand gestoken.
1933: Het parlement nam de Machtigingswet aan. Die zorgde ervoor dat Hitler alle
macht in handen kreeg. Alleen de NSDAP had vanaf dat moment nog iets te zeggen
in Duitsland.
4.4 Eén volk, Eén land, Eén leider, 1933-1939
Hitler wilde van Duitsland weer een machtig land maken. Hij noemde zijn rijk: het
Derde Rijk.
Nazificatie = inrichten volgens de ideeën van de Nazi’s
Gelijkschakeling = de wetten aanpassen volgens de ideeën van de Nazi’s
Maart 1933: Concentratiekamp Dachau werd gebouwd en tegenstanders van Hitler
werden daar opgesloten.
