Week 1: De cel cyclus
Waar vind je menselijk DNA Waar vind je geen DNA
-huid -speeksel
-bloed -urine
-haarzakjes -rode bloedcel
-haren
-spierweefsel
Chromosoom:
Telomeer: einde van een chromeer
Gen: codeert voor een eiwit en ligt op een bepaalde plaats
(locus) in het chromosoom
Centromeer: plaats waar de chromatiden (de soort armen)
bijeen gehouden worden
-hier binden verschillende eiwitten: kinetochoor
-de scheiding van de zuster chromatiden wordt
verzorgd door microtubules (als dit mis gaat krijg
je bijv. syndroom van down waar het splitsen van
chromosoom 21 niet goed gaat)
microtubules en actine zijn eiwitcomplexen die zorgen dat
een cel zijn/haar vorm behoudt
Celcyclus
1. interfase
2. mitose
G1, S en G2 worden de interfase genoemd
(blauw)
-G1 groeit de cel (volume neemt toe),
mRNA en eiwitten worden gemaakt
-S fase vindt DNA replicatie plaats
-G2 vindt weer veel groei plaats en
eiwitsynthese als voorbereiding voor de
celdeling
Mitose wordt ook Mfase genoemd (groen)
-het verdubbelde DNA wordt gesplitst
-De cellen scheiden fysiek: cytokinese
,Stappen van mitose (splitsen van de cel):
interfase: DNA replicatie/ verdubbeling
(hoort niet bij mitose)
1. profase: -condensatie (bij elkaar trekken) van het DNA, zorgt voor minder
breuken bij het denatureren van het DNA
-microtubules worden gevormd (buiten de kern)
-centrosomen (geel) strekken zich uit
2. prometafase: -kernmenbraan ‘lost op’
-microtubules binden aan kinetochores
3. metafase: -alle chromosomen liggen op één lijn (to align)
-elk chromatide wordt gebonden aan microtubules
4. anafase: -zuster chromatiden splitsen en bewegen in de richting van
tegenovergestelde polen
-De microtubules verkorten zich
5. telofase: -chromosomen komen aan bij de polen
-een nieuwe kernmembraan wordt gevormd
-actine-myosine ring contraheert
6. cytokinesis: -splitsen van de cellen
-samentrekken en sluiten van actine-myosine ring
Cytokinese bij een plant:
De celmembraan blijft aan elkaar vast zitten en de cel splitst zich een maakt een nieuwe celwand
Celcyclus heeft celcycle checkpoints: moment waarop de cel zelf controleert of alles nog goed gaat
Bij kanker heb je ontregelde checkpoints, de cel deelt te veel
, Week 2: DNA replicatie
-bouwstenen van DNA
DNA nucleotide bestaat uit 3 eenheden;
Het suiker is een glucose of een fructose ring
Nucleoside: suiker en base
Nucleotide: nucleoside en fosfaat
Base:
(grote stuctuur = korten naam, kleine stuctuur = lange naam)
Veranderende groep
Purines:
Dubbele helix structuur
Adenine, Guanine
Pyrimidines:
Elke structuur
Cytosine, Thymine
De bindingen (A-T en G-C) zijn altijd tussen een purine en een pyrimidine, hierdoor wordt er een
dubbele helix gevormd met een vaste afstand tussen de beide strengen
Bij RNA heb je i.p.v. de T een U
base nucleosides nucleotides
DNA Deoxyribonucleodides deoxyribonucleotides
Adenine (A) deoxyadenosine Deoxyadenosine 5 monofosfaat (dAMP)
Guanine (G) deoxyguanosine Deoxyguanosine 5 monofosfaat (dGMP)
Cytosine (C) deoxycytidine Deoxycytidine 5 monofosfaat (dCMP)
Thymine (T) deoxythymidine Deoxythymidine 5 monofosfaat (dTMP)
RNA ribonucleosides ribonucleotides
Adenine (A) adenosine Adenosine 5 monofosfaat (AMP)
Guanine (G) guanosine Guanosine 5 monofosfaat (GMP)
Cytosine (C) cytidine Cytidine 5 monofosfaat (CMP)
Uracil (U) uridine Uridine 5 monofosfaat (UMP)
Waar vind je menselijk DNA Waar vind je geen DNA
-huid -speeksel
-bloed -urine
-haarzakjes -rode bloedcel
-haren
-spierweefsel
Chromosoom:
Telomeer: einde van een chromeer
Gen: codeert voor een eiwit en ligt op een bepaalde plaats
(locus) in het chromosoom
Centromeer: plaats waar de chromatiden (de soort armen)
bijeen gehouden worden
-hier binden verschillende eiwitten: kinetochoor
-de scheiding van de zuster chromatiden wordt
verzorgd door microtubules (als dit mis gaat krijg
je bijv. syndroom van down waar het splitsen van
chromosoom 21 niet goed gaat)
microtubules en actine zijn eiwitcomplexen die zorgen dat
een cel zijn/haar vorm behoudt
Celcyclus
1. interfase
2. mitose
G1, S en G2 worden de interfase genoemd
(blauw)
-G1 groeit de cel (volume neemt toe),
mRNA en eiwitten worden gemaakt
-S fase vindt DNA replicatie plaats
-G2 vindt weer veel groei plaats en
eiwitsynthese als voorbereiding voor de
celdeling
Mitose wordt ook Mfase genoemd (groen)
-het verdubbelde DNA wordt gesplitst
-De cellen scheiden fysiek: cytokinese
,Stappen van mitose (splitsen van de cel):
interfase: DNA replicatie/ verdubbeling
(hoort niet bij mitose)
1. profase: -condensatie (bij elkaar trekken) van het DNA, zorgt voor minder
breuken bij het denatureren van het DNA
-microtubules worden gevormd (buiten de kern)
-centrosomen (geel) strekken zich uit
2. prometafase: -kernmenbraan ‘lost op’
-microtubules binden aan kinetochores
3. metafase: -alle chromosomen liggen op één lijn (to align)
-elk chromatide wordt gebonden aan microtubules
4. anafase: -zuster chromatiden splitsen en bewegen in de richting van
tegenovergestelde polen
-De microtubules verkorten zich
5. telofase: -chromosomen komen aan bij de polen
-een nieuwe kernmembraan wordt gevormd
-actine-myosine ring contraheert
6. cytokinesis: -splitsen van de cellen
-samentrekken en sluiten van actine-myosine ring
Cytokinese bij een plant:
De celmembraan blijft aan elkaar vast zitten en de cel splitst zich een maakt een nieuwe celwand
Celcyclus heeft celcycle checkpoints: moment waarop de cel zelf controleert of alles nog goed gaat
Bij kanker heb je ontregelde checkpoints, de cel deelt te veel
, Week 2: DNA replicatie
-bouwstenen van DNA
DNA nucleotide bestaat uit 3 eenheden;
Het suiker is een glucose of een fructose ring
Nucleoside: suiker en base
Nucleotide: nucleoside en fosfaat
Base:
(grote stuctuur = korten naam, kleine stuctuur = lange naam)
Veranderende groep
Purines:
Dubbele helix structuur
Adenine, Guanine
Pyrimidines:
Elke structuur
Cytosine, Thymine
De bindingen (A-T en G-C) zijn altijd tussen een purine en een pyrimidine, hierdoor wordt er een
dubbele helix gevormd met een vaste afstand tussen de beide strengen
Bij RNA heb je i.p.v. de T een U
base nucleosides nucleotides
DNA Deoxyribonucleodides deoxyribonucleotides
Adenine (A) deoxyadenosine Deoxyadenosine 5 monofosfaat (dAMP)
Guanine (G) deoxyguanosine Deoxyguanosine 5 monofosfaat (dGMP)
Cytosine (C) deoxycytidine Deoxycytidine 5 monofosfaat (dCMP)
Thymine (T) deoxythymidine Deoxythymidine 5 monofosfaat (dTMP)
RNA ribonucleosides ribonucleotides
Adenine (A) adenosine Adenosine 5 monofosfaat (AMP)
Guanine (G) guanosine Guanosine 5 monofosfaat (GMP)
Cytosine (C) cytidine Cytidine 5 monofosfaat (CMP)
Uracil (U) uridine Uridine 5 monofosfaat (UMP)
