SAMENVATTING BIOCHEMIE 2
2021-2022
0
,Inhoudsopgave
1. Capita selecta 1: metabole aspecten van excretie 2-6
2. Capita selecta 2: metabole aspecten van steroïd(hormon)en 7-12
3. Capita selecta 3: vitaminen en mineralen 13-15
4. Capita selecta 4: klinische enzymologie 16-21
5. Capita selecta 5: biochemische aspecten van de prikkelgeleiding/ 22-29
neurotransmissie en de werking van het oog
6. Capita selecta 6: klinische immunologie 30-33
7. Lever 34-58
8. Spier 59-67
9. Vetweefsel 68-76
10. Bloed 77-86
1
, 1. Capita selecta 1: metabole aspecten van secretie
Porfyrine komt terug in urine en faeces als afbraakproducten.
Stikstofhoudende excretieproducten: aminozuren en purines.
Nier katabolisme
Nier is sterk doorbloed.
10% van de zuurstof gaat hier naartoe voor het actief katabolisme van vetzuren en glucose.
Alternatieve energiebronnen zijn ketonen en lactaat.
Ketonen en urine
Ketonen kunnen in urine terechtkomen, ze zijn namelijk klein en wateroplosbaar.
Ketonen zijn zichtbaar bij ketonurie.
Veel ketonen bij diabetes en vasten.
Ketonen makkelijk te meten via dipstick analyse.
Excretie van weefsel metabolieten
Huisdieren: in urine via de nier en in faeces via de darm (vogels beide via cloaca).
Oxidatieve afbraak → polariteit/wateroplosbaarheid↑ vanwege de functionele
zuurstof/hydroxylgroepen.
Modelvoorbeelden:
Aminozuren/purinen → ureum/urinezuur: urine.
Porfyrines → galpigmenten: faeces >> urine.
Renale excretie van N: species verschillend
Primaten = scheiding katabole wegen:
Aminozuren: transaminatie glutamaat → α-ketoglutaraat + NH3 → (arginine) → ureum.
(Purines: inosine → (hypoxy)xanthine → urinezuur.)
Huisdieren = kruising metabole wegen aminozuren/purines: gradaties van urinezuur →
tussenproducten → ureum.
IMP
2
, Aminozuur katabolisme (lever)
2 delen:
Afbraak C-skelet.
Detoxificatie NH3.
Species verschillen in eliminatie NH3
- Vissen: (géén metabolisatie →) diffusie NH3 via kieuwen.
- Zoogdieren: metabolisatie in lever tot ureum = goed wateroplosbaar excretieproduct
(→nier).
- Vogels & Reptielen: géén arginase dus géén ureum, wél urinezuur = slecht wateroplosbaar,
excretieproduct (→wit beslag).
Species verschillen in N-katabolisme
- Ureoteel:
- Aminozuren →ureum.
- Purines →urinezuur (primaten) of graduele omzetting max. tot ureum (zoogdieren,
amphibiën, vissen).
Allantoïne is het tussenmetaboliet vanuit de purineafbraak bij zoogdieren die je kan
terugvinden in de urine ipv urinezuur zelf.
- Uricoteel: urinezuur als gemeenschappelijke metaboliet van AZ + purines (vogels, reptielen).
- Ammonoteel: NH3 als gemeenschappelijke metaboliet van AZ + purines (andere
waterdieren).
Ureoteel
- Aminozuren → ureum, behalve vissen →NH3.
- Purines:
- Primaten → urinezuur.
- Andere zoogdieren → allantoïne (typisch lage concentratie).
→ uit zowel AZ als purines
→ enkel uit purines
3
2021-2022
0
,Inhoudsopgave
1. Capita selecta 1: metabole aspecten van excretie 2-6
2. Capita selecta 2: metabole aspecten van steroïd(hormon)en 7-12
3. Capita selecta 3: vitaminen en mineralen 13-15
4. Capita selecta 4: klinische enzymologie 16-21
5. Capita selecta 5: biochemische aspecten van de prikkelgeleiding/ 22-29
neurotransmissie en de werking van het oog
6. Capita selecta 6: klinische immunologie 30-33
7. Lever 34-58
8. Spier 59-67
9. Vetweefsel 68-76
10. Bloed 77-86
1
, 1. Capita selecta 1: metabole aspecten van secretie
Porfyrine komt terug in urine en faeces als afbraakproducten.
Stikstofhoudende excretieproducten: aminozuren en purines.
Nier katabolisme
Nier is sterk doorbloed.
10% van de zuurstof gaat hier naartoe voor het actief katabolisme van vetzuren en glucose.
Alternatieve energiebronnen zijn ketonen en lactaat.
Ketonen en urine
Ketonen kunnen in urine terechtkomen, ze zijn namelijk klein en wateroplosbaar.
Ketonen zijn zichtbaar bij ketonurie.
Veel ketonen bij diabetes en vasten.
Ketonen makkelijk te meten via dipstick analyse.
Excretie van weefsel metabolieten
Huisdieren: in urine via de nier en in faeces via de darm (vogels beide via cloaca).
Oxidatieve afbraak → polariteit/wateroplosbaarheid↑ vanwege de functionele
zuurstof/hydroxylgroepen.
Modelvoorbeelden:
Aminozuren/purinen → ureum/urinezuur: urine.
Porfyrines → galpigmenten: faeces >> urine.
Renale excretie van N: species verschillend
Primaten = scheiding katabole wegen:
Aminozuren: transaminatie glutamaat → α-ketoglutaraat + NH3 → (arginine) → ureum.
(Purines: inosine → (hypoxy)xanthine → urinezuur.)
Huisdieren = kruising metabole wegen aminozuren/purines: gradaties van urinezuur →
tussenproducten → ureum.
IMP
2
, Aminozuur katabolisme (lever)
2 delen:
Afbraak C-skelet.
Detoxificatie NH3.
Species verschillen in eliminatie NH3
- Vissen: (géén metabolisatie →) diffusie NH3 via kieuwen.
- Zoogdieren: metabolisatie in lever tot ureum = goed wateroplosbaar excretieproduct
(→nier).
- Vogels & Reptielen: géén arginase dus géén ureum, wél urinezuur = slecht wateroplosbaar,
excretieproduct (→wit beslag).
Species verschillen in N-katabolisme
- Ureoteel:
- Aminozuren →ureum.
- Purines →urinezuur (primaten) of graduele omzetting max. tot ureum (zoogdieren,
amphibiën, vissen).
Allantoïne is het tussenmetaboliet vanuit de purineafbraak bij zoogdieren die je kan
terugvinden in de urine ipv urinezuur zelf.
- Uricoteel: urinezuur als gemeenschappelijke metaboliet van AZ + purines (vogels, reptielen).
- Ammonoteel: NH3 als gemeenschappelijke metaboliet van AZ + purines (andere
waterdieren).
Ureoteel
- Aminozuren → ureum, behalve vissen →NH3.
- Purines:
- Primaten → urinezuur.
- Andere zoogdieren → allantoïne (typisch lage concentratie).
→ uit zowel AZ als purines
→ enkel uit purines
3