Juridisch HRM, blok 3 en 4, 21/22; introductie privacy en persoonsgegevens en
disfunctioneren
1.0. Blok 3: Introductie privacy en persoonsgegevens
Privacy speelt een rol bij:
è Het persoonlijk gebruik van communicatiemiddelen (e-mails)
è Lichamelijke gezondheidsonderzoeken of alcohol/drugstest (lichamelijke integriteit)
è De bescherming van de eigen werkplek (cameratoezicht)
o.g.v. art. 10 Grondwet
• “Eenieder heeft, behoudens bij of krachtens bij wet te stellen beperkingen, recht op
eerbieding van zijn persoonlijke levenssfeer”
è Lid 2 en lid 3
o.g.v. art. 8 EVRM
• “Eenieder heeft recht op bescherming van zijn privéleven, familie – en gezinsleven, de
woning en de correspondentie”
è Directe werking in NL; elke burger in NL kan zich hierop beroepen bij de rechtbank
è Het EHRM (Europese Hof voor de Rechten van de Mens) legt in de rechtspraak het recht
op privacy ruim uit, e-mail verkeer en telefoongesprekken zijn bv ook van toepassing ->
bescherming van het privéleven strekt zich dus uit tot de werkplek; wn’s hebben dus op
de werkplek recht op bescherming van de persoonlijke levenssfeer
1.1. Kennisclip 1
- Vanuit het werk naar huis bellen over halen/brengen van kinderen
è Wn heeft recht op onderhouden van sociale contacten
- Op sociale media of in de mail klagen over je werk of over je werkgever
- Onaardige dingen zeggen over collega’s
è Openbaar/privésfeer: hoe makkelijker het is om een privé bericht te delen/door te
sturen aan een grotere groep, hoe sneller het een meer openbaar karakter krijgt. Er is
dus een andere uitkomst mogelijk als het écht binnen de privésfeer blijft
Wettelijke grenzen (vb: strafrechtelijk) m.b.t. het recht op privacy
• O.g.v. art. 7:611 BW: goed werknemerschap, maar soms moet privacy wijken voor
zwaarwegende belangen van de werkgever (vb: recht op controle)
• O.g.v. art. 7:660 BW: recht op controle
è Naleving geheimhouding
è Oneigenlijk gebruik van bedrijfsapparatuur
è Werkafspraken controleren
è Gedragsafspraken naleven (geen negatieve uitlatingen)
Er moet wel rekening worden gehouden met goed werkgeverschap o.g.v. art. 7:611 BW,
maar soms is het belang van de werkgever groter dan dat van de wn
è Het belang ligt in de sfeer van het vinden van bewijs
- Vastleggen van bewijs bij vermoeden van verwijtbaar gedrag of dringende reden (vb:
diefstal)
1
, - Aantonen dat wn de geheimhoudingsplicht heeft geschonden
- Vaststellen dat wn die ziek thuis zit toch niet ziek is
- Controle op naleving van werkafspraken, werktijden, veiligheidsvoorschriften
Inbreuk op de privacy?
Beoordeling kantonrechter, sprake van schending vd privacy/in strijd met art. 8 EVRM
a.d.h.v.:
- A: noodzakelijkheidscriterium: “Had deze wg een legitiem doel en een geschikt middel
om dat doel te bereiken?”
- B: proportionaliteitscriterium: “Staat de inbreuk op het recht van privacy van de wn wel
evenredig in verhouding tot het belang van de wg bij het bereiken van dat doel?” (Belang
van de wn zwaarder)
- C: subsidiariteitscriterium: “Was er voor de wg redelijkerwijs een ander voor de wn
minder belastend middel beschikbaar om hetzelfde doel te bereiken?”
è Geen schending van de privacy als de wg e-mails leest van een zieke wn omdat die niet in
staat is dat zelf te doen en de e-mail beantwoord moeten worden
è Wel schending van de privacy toen de wg een (tevens zieke) wn door een
onderzoeksbureau dagenlang liet achtervolgen om te achterhalen of zij niet toch ergens
anders aan het werk was (waarmee zij het tussen hen geldende
nevenwerkzaamhedenbeding zou schenden): schending proportionaliteitscriterium en
subsidiariteitscriterium
1.2. Kennisclip 2
Werknemer behoudt recht op privacy op het werk en in zakelijk verkeer:
è Bedrijven die zakelijke e-mails van wn’s willen controleren, mogen dat dus niet zomaar
doen: “Slechts onder strikte voorwaarden mag je de inbox van een wn controleren. Dit
mag alleen als de wn vooraf op de hoogte is dat de inbox kan worden ingezien, de inzage
noodzakelijk is en controle niet op een ander manier kan”: legitiem
doel/proportionaliteit/subsidiariteit -> sommige wg’s hebben een regeling voor privé
gebruik van o.a. e-mail. Werknemers kunnen heir dan rekening mee houden/hun gedrag
aanpassen
Waarheidsvinding (wat je kunt bewijzen) staat bij de (civiele) kantonrechter voorop:
è Uit de rechtspraak lijkt naar voren te komen dat bewijs dat de wg verkrijgt door geheime
camerabeelden/kijken in de mailbox vaak tóch wordt toegelaten
è Een ontslag kan de wn met een beroep op geschonden privacy dus niet per sé ontlopen,
maar! Een vergoeding kan eventueel wel worden toegekend (zie voorbeeld)
- Steeds een belangenafweging maken, waarbij de wg zich moet blijven gedragen als goed
wg door de privacybelangen van een wn te respecteren
2
disfunctioneren
1.0. Blok 3: Introductie privacy en persoonsgegevens
Privacy speelt een rol bij:
è Het persoonlijk gebruik van communicatiemiddelen (e-mails)
è Lichamelijke gezondheidsonderzoeken of alcohol/drugstest (lichamelijke integriteit)
è De bescherming van de eigen werkplek (cameratoezicht)
o.g.v. art. 10 Grondwet
• “Eenieder heeft, behoudens bij of krachtens bij wet te stellen beperkingen, recht op
eerbieding van zijn persoonlijke levenssfeer”
è Lid 2 en lid 3
o.g.v. art. 8 EVRM
• “Eenieder heeft recht op bescherming van zijn privéleven, familie – en gezinsleven, de
woning en de correspondentie”
è Directe werking in NL; elke burger in NL kan zich hierop beroepen bij de rechtbank
è Het EHRM (Europese Hof voor de Rechten van de Mens) legt in de rechtspraak het recht
op privacy ruim uit, e-mail verkeer en telefoongesprekken zijn bv ook van toepassing ->
bescherming van het privéleven strekt zich dus uit tot de werkplek; wn’s hebben dus op
de werkplek recht op bescherming van de persoonlijke levenssfeer
1.1. Kennisclip 1
- Vanuit het werk naar huis bellen over halen/brengen van kinderen
è Wn heeft recht op onderhouden van sociale contacten
- Op sociale media of in de mail klagen over je werk of over je werkgever
- Onaardige dingen zeggen over collega’s
è Openbaar/privésfeer: hoe makkelijker het is om een privé bericht te delen/door te
sturen aan een grotere groep, hoe sneller het een meer openbaar karakter krijgt. Er is
dus een andere uitkomst mogelijk als het écht binnen de privésfeer blijft
Wettelijke grenzen (vb: strafrechtelijk) m.b.t. het recht op privacy
• O.g.v. art. 7:611 BW: goed werknemerschap, maar soms moet privacy wijken voor
zwaarwegende belangen van de werkgever (vb: recht op controle)
• O.g.v. art. 7:660 BW: recht op controle
è Naleving geheimhouding
è Oneigenlijk gebruik van bedrijfsapparatuur
è Werkafspraken controleren
è Gedragsafspraken naleven (geen negatieve uitlatingen)
Er moet wel rekening worden gehouden met goed werkgeverschap o.g.v. art. 7:611 BW,
maar soms is het belang van de werkgever groter dan dat van de wn
è Het belang ligt in de sfeer van het vinden van bewijs
- Vastleggen van bewijs bij vermoeden van verwijtbaar gedrag of dringende reden (vb:
diefstal)
1
, - Aantonen dat wn de geheimhoudingsplicht heeft geschonden
- Vaststellen dat wn die ziek thuis zit toch niet ziek is
- Controle op naleving van werkafspraken, werktijden, veiligheidsvoorschriften
Inbreuk op de privacy?
Beoordeling kantonrechter, sprake van schending vd privacy/in strijd met art. 8 EVRM
a.d.h.v.:
- A: noodzakelijkheidscriterium: “Had deze wg een legitiem doel en een geschikt middel
om dat doel te bereiken?”
- B: proportionaliteitscriterium: “Staat de inbreuk op het recht van privacy van de wn wel
evenredig in verhouding tot het belang van de wg bij het bereiken van dat doel?” (Belang
van de wn zwaarder)
- C: subsidiariteitscriterium: “Was er voor de wg redelijkerwijs een ander voor de wn
minder belastend middel beschikbaar om hetzelfde doel te bereiken?”
è Geen schending van de privacy als de wg e-mails leest van een zieke wn omdat die niet in
staat is dat zelf te doen en de e-mail beantwoord moeten worden
è Wel schending van de privacy toen de wg een (tevens zieke) wn door een
onderzoeksbureau dagenlang liet achtervolgen om te achterhalen of zij niet toch ergens
anders aan het werk was (waarmee zij het tussen hen geldende
nevenwerkzaamhedenbeding zou schenden): schending proportionaliteitscriterium en
subsidiariteitscriterium
1.2. Kennisclip 2
Werknemer behoudt recht op privacy op het werk en in zakelijk verkeer:
è Bedrijven die zakelijke e-mails van wn’s willen controleren, mogen dat dus niet zomaar
doen: “Slechts onder strikte voorwaarden mag je de inbox van een wn controleren. Dit
mag alleen als de wn vooraf op de hoogte is dat de inbox kan worden ingezien, de inzage
noodzakelijk is en controle niet op een ander manier kan”: legitiem
doel/proportionaliteit/subsidiariteit -> sommige wg’s hebben een regeling voor privé
gebruik van o.a. e-mail. Werknemers kunnen heir dan rekening mee houden/hun gedrag
aanpassen
Waarheidsvinding (wat je kunt bewijzen) staat bij de (civiele) kantonrechter voorop:
è Uit de rechtspraak lijkt naar voren te komen dat bewijs dat de wg verkrijgt door geheime
camerabeelden/kijken in de mailbox vaak tóch wordt toegelaten
è Een ontslag kan de wn met een beroep op geschonden privacy dus niet per sé ontlopen,
maar! Een vergoeding kan eventueel wel worden toegekend (zie voorbeeld)
- Steeds een belangenafweging maken, waarbij de wg zich moet blijven gedragen als goed
wg door de privacybelangen van een wn te respecteren
2
