Hoorcolleges
Internationaal en Europees Strafrecht 2021-
2022
Master Nederlands recht specialisatie strafrecht
,Inhoudsopgave
Hoorcollege 1 (Collegeweek 1 hoorcollege a) Inleiding en rechtsbronnen.....................................................4
Opzet van het vak............................................................................................................................................................5
Centrale begrippen..........................................................................................................................................................5
Introductie van de verschillende onderwerpen..........................................................................................................9
Rechtsbronnen...............................................................................................................................................................10
Hoorcollege 2 (Collegeweek 1 hoorcollege b) Europees straf(proces)recht algemeen..............................12
De oude pijlerstructuur................................................................................................................................................12
HvJ 13 september 2005, zaak C-176/03.................................................................................................... 13
HvJ 23 oktober 2007, zaak C-440/05......................................................................................................... 13
De Europese constitutie...............................................................................................................................................14
Griekse Maïs arrest.......................................................................................................................................... 15
Het Handvest van de grondrechten...........................................................................................................................15
Aranyosi en Caldararu arrest.......................................................................................................................... 16
De ruimte van vrijheid, veiligheid en recht...............................................................................................................17
Samenwerking op basis van wederzijdse erkenning................................................................................................19
Harmonisatie van materieel strafrecht.....................................................................................................................20
Harmonisatie van formeel strafrecht.........................................................................................................................20
Europese strafrechtelijke handhavingsinstanties....................................................................................................21
Onderzoek doen naar Europees strafrecht...............................................................................................................23
Hoorcollege 3 (Collegeweek 2 hoorcollege a) Harmonisatie en doorwerking van EU-strafrecht I........24
Inleiding...........................................................................................................................................................................25
EU en straf(proces)recht..............................................................................................................................................25
Bickel en Franz (C-274/96)........................................................................................................................... 26
Ratti (148/78)................................................................................................................................................... 27
EU-Harmonisatie straf(proces)recht..........................................................................................................................28
Hoorcollege 4 (Collegeweek 2 hoorcollege b) Harmonisatie en doorwerking van EU-strafrecht II.......32
Inleiding...........................................................................................................................................................................32
Doorwerking richtlijnen................................................................................................................................................32
Doorwerking van kaderbesluiten................................................................................................................................34
Doorwerking Handvest................................................................................................................................................37
Melloni arrest.................................................................................................................................................... 38
Tarrico arrest..................................................................................................................................................... 38
Hoorcollege 5 (Collegeweek 3 hoorcollege a) Internationale en Europese aspecten van ne bis in idem
........................................................................................................................................................................................ 40
Algemeen........................................................................................................................................................................40
Nationaal niveau: art. 68 Sr........................................................................................................................................43
Europees (RvE) niveau: art. 4 Protocol 7 EVRM......................................................................................................44
2
, Europees (EU) niveau: art. 54 SUO............................................................................................................................44
Art. 50 Handvest...........................................................................................................................................................45
Idem (Wat is ‘hetzelfde feit’?)......................................................................................................................................45
Bis: welke onherroepelijke beslissingen blokkeren nieuwe vervolging.................................................................48
Bis: cumulatie bestuurs- en strafrecht.......................................................................................................................50
Hoorcollege 6 (Collegeweek 3 hoorcollege b) Rechtsmacht...........................................................................53
Inleiding...........................................................................................................................................................................53
Verband rechtsmacht met andere onderwerpen.....................................................................................................55
Territorialiteitsbeginsel (art. 2 Sr)...............................................................................................................................55
Andere beginselen (Art. 3-8d Sr).................................................................................................................................56
Rechtsmachtconflicten.................................................................................................................................................59
Casus................................................................................................................................................................................60
Hoorcollege 7 (Collegeweek 4 hoorcollege a) Opsporingshulp en kleine rechtshulp................................62
Algemeen........................................................................................................................................................................62
Opsporingshulp..............................................................................................................................................................63
Joint Investigation Teams............................................................................................................................................64
Kleine rechtshulp aan Nederland...............................................................................................................................64
Hoorcollege 8 (Collegeweek 4 hoorcollege b) Rechtshulp op basis van wederzijdse erkenning.............68
Algemeen........................................................................................................................................................................68
Beginselen.......................................................................................................................................................................71
Europees Onderzoeksbevel door Nederland............................................................................................................72
Europees Onderzoeksbevel aan Nederland..............................................................................................................74
Bevriezingsbevelen........................................................................................................................................................77
Evidence..........................................................................................................................................................................77
Hoorcollege 9 (Collegeweek 5 hoorcollege a) Uitlevering...............................................................................78
Algemeen........................................................................................................................................................................78
Beginselen.......................................................................................................................................................................80
Procedure........................................................................................................................................................................81
Dubbele strafbaarheid.................................................................................................................................................82
Eigen onderdanen en ingezetenen.............................................................................................................................84
Mensenrechten..............................................................................................................................................................85
Hoorcollege 10 (Collegeweek 5 hoorcollege b) Overlevering.........................................................................86
Algemeen........................................................................................................................................................................87
Beschermingsniveaus...................................................................................................................................................89
Procedure........................................................................................................................................................................90
Dubbele strafbaarheid..................................................................................................................................................91
Onderdanen en ingezetenen.......................................................................................................................................96
3
, Mensenrechten..............................................................................................................................................................98
Hoorcollege 11 (Collegeweek 6 hoorcollege a) Overdracht van strafexecutie.........................................100
Traditionele overdracht.............................................................................................................................................101
Overdracht op basis van wederzijdse erkenning...................................................................................................108
Hoorcollege 12 (Collegeweek 6 hoorcollege b) Overdracht van strafvervolging.....................................112
Algemeen......................................................................................................................................................................112
Beginselen....................................................................................................................................................................116
Overdracht áán Nederland.......................................................................................................................................116
Overdracht dóór Nederland......................................................................................................................................121
Kaderbesluit rechtsmachtgeschillen........................................................................................................................123
Hoorcollege 1 (Collegeweek 1 hoorcollege a)
Inleiding en rechtsbronnen
4
Internationaal en Europees Strafrecht 2021-
2022
Master Nederlands recht specialisatie strafrecht
,Inhoudsopgave
Hoorcollege 1 (Collegeweek 1 hoorcollege a) Inleiding en rechtsbronnen.....................................................4
Opzet van het vak............................................................................................................................................................5
Centrale begrippen..........................................................................................................................................................5
Introductie van de verschillende onderwerpen..........................................................................................................9
Rechtsbronnen...............................................................................................................................................................10
Hoorcollege 2 (Collegeweek 1 hoorcollege b) Europees straf(proces)recht algemeen..............................12
De oude pijlerstructuur................................................................................................................................................12
HvJ 13 september 2005, zaak C-176/03.................................................................................................... 13
HvJ 23 oktober 2007, zaak C-440/05......................................................................................................... 13
De Europese constitutie...............................................................................................................................................14
Griekse Maïs arrest.......................................................................................................................................... 15
Het Handvest van de grondrechten...........................................................................................................................15
Aranyosi en Caldararu arrest.......................................................................................................................... 16
De ruimte van vrijheid, veiligheid en recht...............................................................................................................17
Samenwerking op basis van wederzijdse erkenning................................................................................................19
Harmonisatie van materieel strafrecht.....................................................................................................................20
Harmonisatie van formeel strafrecht.........................................................................................................................20
Europese strafrechtelijke handhavingsinstanties....................................................................................................21
Onderzoek doen naar Europees strafrecht...............................................................................................................23
Hoorcollege 3 (Collegeweek 2 hoorcollege a) Harmonisatie en doorwerking van EU-strafrecht I........24
Inleiding...........................................................................................................................................................................25
EU en straf(proces)recht..............................................................................................................................................25
Bickel en Franz (C-274/96)........................................................................................................................... 26
Ratti (148/78)................................................................................................................................................... 27
EU-Harmonisatie straf(proces)recht..........................................................................................................................28
Hoorcollege 4 (Collegeweek 2 hoorcollege b) Harmonisatie en doorwerking van EU-strafrecht II.......32
Inleiding...........................................................................................................................................................................32
Doorwerking richtlijnen................................................................................................................................................32
Doorwerking van kaderbesluiten................................................................................................................................34
Doorwerking Handvest................................................................................................................................................37
Melloni arrest.................................................................................................................................................... 38
Tarrico arrest..................................................................................................................................................... 38
Hoorcollege 5 (Collegeweek 3 hoorcollege a) Internationale en Europese aspecten van ne bis in idem
........................................................................................................................................................................................ 40
Algemeen........................................................................................................................................................................40
Nationaal niveau: art. 68 Sr........................................................................................................................................43
Europees (RvE) niveau: art. 4 Protocol 7 EVRM......................................................................................................44
2
, Europees (EU) niveau: art. 54 SUO............................................................................................................................44
Art. 50 Handvest...........................................................................................................................................................45
Idem (Wat is ‘hetzelfde feit’?)......................................................................................................................................45
Bis: welke onherroepelijke beslissingen blokkeren nieuwe vervolging.................................................................48
Bis: cumulatie bestuurs- en strafrecht.......................................................................................................................50
Hoorcollege 6 (Collegeweek 3 hoorcollege b) Rechtsmacht...........................................................................53
Inleiding...........................................................................................................................................................................53
Verband rechtsmacht met andere onderwerpen.....................................................................................................55
Territorialiteitsbeginsel (art. 2 Sr)...............................................................................................................................55
Andere beginselen (Art. 3-8d Sr).................................................................................................................................56
Rechtsmachtconflicten.................................................................................................................................................59
Casus................................................................................................................................................................................60
Hoorcollege 7 (Collegeweek 4 hoorcollege a) Opsporingshulp en kleine rechtshulp................................62
Algemeen........................................................................................................................................................................62
Opsporingshulp..............................................................................................................................................................63
Joint Investigation Teams............................................................................................................................................64
Kleine rechtshulp aan Nederland...............................................................................................................................64
Hoorcollege 8 (Collegeweek 4 hoorcollege b) Rechtshulp op basis van wederzijdse erkenning.............68
Algemeen........................................................................................................................................................................68
Beginselen.......................................................................................................................................................................71
Europees Onderzoeksbevel door Nederland............................................................................................................72
Europees Onderzoeksbevel aan Nederland..............................................................................................................74
Bevriezingsbevelen........................................................................................................................................................77
Evidence..........................................................................................................................................................................77
Hoorcollege 9 (Collegeweek 5 hoorcollege a) Uitlevering...............................................................................78
Algemeen........................................................................................................................................................................78
Beginselen.......................................................................................................................................................................80
Procedure........................................................................................................................................................................81
Dubbele strafbaarheid.................................................................................................................................................82
Eigen onderdanen en ingezetenen.............................................................................................................................84
Mensenrechten..............................................................................................................................................................85
Hoorcollege 10 (Collegeweek 5 hoorcollege b) Overlevering.........................................................................86
Algemeen........................................................................................................................................................................87
Beschermingsniveaus...................................................................................................................................................89
Procedure........................................................................................................................................................................90
Dubbele strafbaarheid..................................................................................................................................................91
Onderdanen en ingezetenen.......................................................................................................................................96
3
, Mensenrechten..............................................................................................................................................................98
Hoorcollege 11 (Collegeweek 6 hoorcollege a) Overdracht van strafexecutie.........................................100
Traditionele overdracht.............................................................................................................................................101
Overdracht op basis van wederzijdse erkenning...................................................................................................108
Hoorcollege 12 (Collegeweek 6 hoorcollege b) Overdracht van strafvervolging.....................................112
Algemeen......................................................................................................................................................................112
Beginselen....................................................................................................................................................................116
Overdracht áán Nederland.......................................................................................................................................116
Overdracht dóór Nederland......................................................................................................................................121
Kaderbesluit rechtsmachtgeschillen........................................................................................................................123
Hoorcollege 1 (Collegeweek 1 hoorcollege a)
Inleiding en rechtsbronnen
4