Samenvatting Verpleegtechnisch Handelen (LP3-KT4-T), jaar 1

Wonden en wondverzorging:

De huid (cutis): grens tussen lichaam en buitenwereld

Functies:

- Bescherming
- Warmteregulering
- Uitscheiden van vocht
- Waarneming/ voelen
- Aanmaken van vitamine B

De huid heeft 3 lagen:

1. Opperhuid (epidermis)
2. Lederhuid (dermis)
3. Onderhuidsbindweefsel (subcutis)



Wat is een wond?  een verbreking van de normale samenhang van één of meerdere weefsels.

Heeft men een inwendige beschadiging spreekt men meer over ‘’letsel’’

Wonden kunnen in elk weefsel van het lichaam optreden maar zijn het meest zichtbaar in de huid.



Soorten wonden:

Open wonden:

1. Schaafwonden
2. Snijwonden
3. Scheurwonden
4. Drukwonden  decubitus

Bloedingen:

1. Inwendig
2. Uitwendig

Oorzaken:

- Thermische wonden  ontstaat door extreme hitte of kou. Blaren
- Mechanische wonden  ontstaat door buitenaf.
Snijwond/scheurwond/schaafwond/schotwond
- Infectie wonden  door ophoping van bacteriën/parasieten/virussen/schimmels ontstaat er
een wond en kan deze open worden gemaakt zodat het vuil eruit kan. Pukkel
- Oncologische wonden  ontstaat door kwaadaardige tumor of door uitzaaiigen
- Chemische wonden
- Elektriciteitswonden  wond dat ontstaat door het inslaan van elektriciteit
- Stralingswonden
- Circulatiestoorniswonden  komt vaak voor, ontstaat door slechte doorbloeding.
(slag)aderen werken niet goed, ophoping vocht en vuil.

, Gesloten wonden:

1. Contusie, inwendige blauwe plek
2. Laxatie, uit de kom
3. Raptuur, scheur
4. Fractuur, bot gebroken/scheur in het bot



Wond genezing: kan maanden tot jaren duren

Van nature streeft het lichaam ernaar een wond te sluiten en de functies van het beschadigde
weefsel zo snel mogelijk te herstellen.
Alle weefsels van het lichaam, behalve de tanden, zijn in staat tot wondgenezing.

Twee soorten wondgenezing:

1. Primair;
- Bij genezing gaat het om een zuivere wond zonder necrose (=afsterven van weefsel), zonder
contaminatie (=de wond is niet steriel, er bevinden zich, misschien maar tijdelijk, micro-
organismen in de wond die niet van invloed zijn op het genezingsproces) en zonder vreemde
lichamen.
- De wond heeft gladde wondranden en liggen tegen elkaar aan.
- Er zijn geen factoren die de wondgenezing belemmeren.
- De wond wordt primair gesloten (bijvoorbeeld door middel van een hechting).
2. Secundair; wond wordt opengelaten en geneest vanzelf door de fasen van wondgenezing. De
wond moet dichtgroeien van onderuit de wond. Operatiewonden.

Fasen:

1. Reactiefase (bloedingsfase/stollingsfase + ontstekingsfase):
Bloedingsfase heeft tot doel de bloeding t stoppen. Bloedvaten gaan zich vernauwen
(vasoconstrictie). Bloedplaatjes kleven aan de wond en de bloedplaatjes laten stof vrij. Stof +
fibrinogeen  fibrine. Draden maken fibrinenetwerk (bloedcellen + draden) en er vormt een
korstje.
Na het stoppen van de bloeding bevinden zich in het wondbed dode cellen en veelal ook
micro-organismen (debris). Die moeten opgeruimd worden. Granulocyten komen vanuit het
bloed naar het beschadigde weefsel en veranderen in macrofagen. Nu ruimen de
macrofagen d.m.v. fagocytose (= proces waarbij een leukocyt, oftewel een witte bloedcel,
een micro-organisme of virus insluit) de bacteriën op.
De wondomgeving gaat de klassieke ontstekingsverschijnselen vertonen:
- Roodheid = rubor
- Zwelling = tumor
- Pijn = dolor, pus en vuil duwen tegen de zenuwen aan
- Warmte = calor
2. Regeneratiefase/granulatiefase:
Vorming van nieuwe bloedvaten (neovascularisatie). Weefsel dat verloren is gegaan wordt
vervangen door nieuw weefsel door collageennetwerk. Het nieuwe weefsel wordt
granulatieweefsel genoemd (rood, korrelig en vochtig). Om granulatieweefsel te kunnen
vormen zijn er verschillende stoffen nodig, zoals eiwitten, mineralen, vitamine A/C en
zuurstof. Uiteindelijk wordt de huid gesloten. Snelle celdeling.