Expertise
Wetartikels niet kennen!
Maatschappelijke context
- Deskundige onderzoek is een maatregel waarbij & of meer partijen beroep doen op een
deskundige om feiten vast te stellen en gebeurlijk om advies van technische aard uit te
brengen à de deskundige informeert
- Geschil tussen 2 of meer partijen
- Geschillenbeslechting
o Zonder tussenkomst van derden
o Met tussenkomst van derden: onderhandeling – bemiddeling – bindende invulling
o Gerechtelijke procedure
o Doel: oplossing vinden die juridisch afdwingbaar is
1. Het deskundige onderzoek
Schema syllabus p.20
Soorten deskundigenonderzoek
Gerechtelijk deskundigenonderzoek
- Aanstelling door rechter
- Opdracht omschreven door rechter
à Niet bindend technisch advies aan rechter
Soorten gerechtelijk onderzoek
- Gerechtelijke expertise in burgerlijke zaken >< gerechtelijke expertise in strafzaken
- Tegensprekelijke gerechtelijke expertise >< eenzijdige gerechtelijke expertise
- Specifieke procedures opgelegd krachtens de wet
Bv.: uitwinnen, onteigening tot algemeen nut, voorafgaande schatting, gerechtelijke afpaling
Buitengerechtelijke deskundigenonderzoek
- Eenzijdige deskundigenonderzoek
o Advies aan 1 partij à niet tegenstelbaar
o Aanneming (levering diensten)
o Juridisch kader: contractenrecht
- Minnelijk deskundigonderzoek
o Advies aan verschillende partijen (met tegenstrijdige belangen) à wel tegenstelbaar
o Aanneming (levering diensten)
o Juridisch kader:
§ Bevoegdheidsclausule in de basisovereenkomst tussen partijen
§ Wettelijk kader afhankelijk van de context
- Soorten:
o Minnelijke expertise à vaak beperkt tot materiële vaststellingen
o Participatie in geschillenbeslechting: bemiddeling, collaboratieve onderhandeling,
bindende derdenbeslissing, arbitrage
,De deskundige
Toetreding tot het beroep
- Definitie volgens Associatie van Belgische Experten (ABEX)
“Mag alleen als expert betiteld worden, hij die door ervaring en praktijk voldoende kennis
verworven heeft”
à Kennis door ervaring en praktijk
- Algemeen: geen beschermd en gereglementeerd beroep, geen titelbescherming
à Iedereen mag zich “expert” noemen en expertiseopdrachten uitvoeren
à Context: aannemingsovereenkomst
- Afwijkingen op de regel afhankelijk van de omstandigheden
Afwijkingen en aanvullingen op de algemene regel:
- Deskundigenopdracht “B2C” à wetgeving handelspraktijken van toepassing (syllabus p. 14)
- Deskundigenactiviteit voorbehouden aan beschermde en gereglementeerde beroepen
à Inschrijving op de tabel van de beroepsfederatie (= orgaan bij wet vastgelegd zoals BIV,
CIB is een beroepsvereniging, het tegengestelde)
- Overlapping met activiteiten van privédetective (syllabus p.13)
à Vergunning privédetective vereist
Uitzondering: gerechtsdeskundigen & beoefenaars van een beschermd en gereglementeerd
beroep
- Gerechtelijk deskundigenonderzoek à Nationaal Register voor gerechtsdeskundigen
- Gerechtelijke bemiddeling, collaboratieve onderhandelingen, arbitrage: lijsten van erkende
deskundigen
- Bepaalde schattingsopdrachten: kwaliteitscharter
Deontologie en ethiek
Algemeen:
- Geen beroepsinstituut voor deskundigen à geen deontologie code
- Wel: algemene beroepsethiek
Afwijkingen en aanvullingen
- Deskundigenactiviteit voorbehouden aan een gereglementeerd en beschermd beroep
à Deontologische code van de beroepsfederatie
- Deontologische code beroepsverenigingen
- Deontologische code van gerechtsdeskundigen
Deontologische code van beroepsverenigingen
(vaak terugkerende inhoudelijke thema’s)
- Eerlijkheid en waardigheid
- Rechten en plichten van betrokken partijen respecteren:
o Zorgvuldig omgaan met verstrekte gegevens
o Eerlijkheidsbeginsel
o Collegialiteitsbeginsel
- Deskundigheid en permanente vorming
- Onafhankelijkheid en onpartijdigheid
- Belangenconflicten en onpartijdigheid
- Belangconflicten vermijden
, - Beroepsgeheim respecteren (discretieplicht is niet hetzelfde als beroepsgeheim)
KB van 25 april 2017 tot vaststelling van de deontologische code van de gerechtsdeskundigen
- Toepassingsgebied: Nationaal Register
- Aanvulling op bepalingen in het Gerechtelijk Wetboek
- Beroepsgeheim
- Inhoudelijk:
o Onafhankelijkheid
o Objectiviteit
o Onpartijdigheid
o Zorgvuldigheid
o …
2. Vaststellingstechnieken
Het begrip ‘schade’
Basis van deskundigenonderzoek is het verrichten van technische vaststellingen om de omvang en de
oorzaak van schade te achterhalen
Wat is schade?
- Juridisch:
o Elk nadeel, verlies of vermindering van iemands vermogen, zijn goederen of zijn
persoon
- Technisch: beschadiging
o Huurschade
o Gebouwschade
o Bouwschade
o Eigendomsstoornis
- Feitelijk verschil tussen vastgestelde toestand en een hypothetische toestand die normaal
verwacht kan worden
Wanneer kan schade vergoed worden?
(H9: schadevergoeding in cursus)
1. De schadelijder heeft rechtmatig belang bij het nadeel
2. De schadeverwekker is gekend
3. De schadeverwekkende gebeurtenis is toerekenbaar aan de schadeverwekker
a. Contractueel: inbreuk op een contractuele verplichting
b. Buitencontractueel: inbreuk op de zorgvuldigheidsplicht
c. Inbreuk op een regel van strafwet
4. Alternatief: schadespreiding via verzekering
5. In alle andere gevallen: eigen schade
Voorbeelden:
- Stormschade, brandschade, sleet, … à geen verantwoordelijke schadeverwekker
o Schadespreiding via verzekering of eigen schade
- Huurschade
o Nalatigheid of fout van de huurder (schadeverwekker)
à Contractuele schade voor verhuurder
, - Slecht uitgevoerde werken
o Technische fouten
o Inbreuken op algemene zorgvuldigheidsplicht
o Schending van een wettelijk voorschrift
o Schending van zakelijke rechten of administratieve voorschriften
à Contractuele schade voor opdrachtgever, buitencontractuele schade voor derde
schadelijder
Vaak voorkomende gevallen van bouwschade
- Vochtschade
- Scheurvorming en/of doorbuiging (oppersen of verzakken)
- Loskomen, afschilfering of breuk
Vochtschade
Oorzaken
1. Infiltratie van buitenaf (lek in de dichting/ regendoorslag)
2. Opstijgend vocht
3. Condensatie
4. Leidinglek
5. Bouwvocht
6. (Verwant) hygroscopische zouten
Wetartikels niet kennen!
Maatschappelijke context
- Deskundige onderzoek is een maatregel waarbij & of meer partijen beroep doen op een
deskundige om feiten vast te stellen en gebeurlijk om advies van technische aard uit te
brengen à de deskundige informeert
- Geschil tussen 2 of meer partijen
- Geschillenbeslechting
o Zonder tussenkomst van derden
o Met tussenkomst van derden: onderhandeling – bemiddeling – bindende invulling
o Gerechtelijke procedure
o Doel: oplossing vinden die juridisch afdwingbaar is
1. Het deskundige onderzoek
Schema syllabus p.20
Soorten deskundigenonderzoek
Gerechtelijk deskundigenonderzoek
- Aanstelling door rechter
- Opdracht omschreven door rechter
à Niet bindend technisch advies aan rechter
Soorten gerechtelijk onderzoek
- Gerechtelijke expertise in burgerlijke zaken >< gerechtelijke expertise in strafzaken
- Tegensprekelijke gerechtelijke expertise >< eenzijdige gerechtelijke expertise
- Specifieke procedures opgelegd krachtens de wet
Bv.: uitwinnen, onteigening tot algemeen nut, voorafgaande schatting, gerechtelijke afpaling
Buitengerechtelijke deskundigenonderzoek
- Eenzijdige deskundigenonderzoek
o Advies aan 1 partij à niet tegenstelbaar
o Aanneming (levering diensten)
o Juridisch kader: contractenrecht
- Minnelijk deskundigonderzoek
o Advies aan verschillende partijen (met tegenstrijdige belangen) à wel tegenstelbaar
o Aanneming (levering diensten)
o Juridisch kader:
§ Bevoegdheidsclausule in de basisovereenkomst tussen partijen
§ Wettelijk kader afhankelijk van de context
- Soorten:
o Minnelijke expertise à vaak beperkt tot materiële vaststellingen
o Participatie in geschillenbeslechting: bemiddeling, collaboratieve onderhandeling,
bindende derdenbeslissing, arbitrage
,De deskundige
Toetreding tot het beroep
- Definitie volgens Associatie van Belgische Experten (ABEX)
“Mag alleen als expert betiteld worden, hij die door ervaring en praktijk voldoende kennis
verworven heeft”
à Kennis door ervaring en praktijk
- Algemeen: geen beschermd en gereglementeerd beroep, geen titelbescherming
à Iedereen mag zich “expert” noemen en expertiseopdrachten uitvoeren
à Context: aannemingsovereenkomst
- Afwijkingen op de regel afhankelijk van de omstandigheden
Afwijkingen en aanvullingen op de algemene regel:
- Deskundigenopdracht “B2C” à wetgeving handelspraktijken van toepassing (syllabus p. 14)
- Deskundigenactiviteit voorbehouden aan beschermde en gereglementeerde beroepen
à Inschrijving op de tabel van de beroepsfederatie (= orgaan bij wet vastgelegd zoals BIV,
CIB is een beroepsvereniging, het tegengestelde)
- Overlapping met activiteiten van privédetective (syllabus p.13)
à Vergunning privédetective vereist
Uitzondering: gerechtsdeskundigen & beoefenaars van een beschermd en gereglementeerd
beroep
- Gerechtelijk deskundigenonderzoek à Nationaal Register voor gerechtsdeskundigen
- Gerechtelijke bemiddeling, collaboratieve onderhandelingen, arbitrage: lijsten van erkende
deskundigen
- Bepaalde schattingsopdrachten: kwaliteitscharter
Deontologie en ethiek
Algemeen:
- Geen beroepsinstituut voor deskundigen à geen deontologie code
- Wel: algemene beroepsethiek
Afwijkingen en aanvullingen
- Deskundigenactiviteit voorbehouden aan een gereglementeerd en beschermd beroep
à Deontologische code van de beroepsfederatie
- Deontologische code beroepsverenigingen
- Deontologische code van gerechtsdeskundigen
Deontologische code van beroepsverenigingen
(vaak terugkerende inhoudelijke thema’s)
- Eerlijkheid en waardigheid
- Rechten en plichten van betrokken partijen respecteren:
o Zorgvuldig omgaan met verstrekte gegevens
o Eerlijkheidsbeginsel
o Collegialiteitsbeginsel
- Deskundigheid en permanente vorming
- Onafhankelijkheid en onpartijdigheid
- Belangenconflicten en onpartijdigheid
- Belangconflicten vermijden
, - Beroepsgeheim respecteren (discretieplicht is niet hetzelfde als beroepsgeheim)
KB van 25 april 2017 tot vaststelling van de deontologische code van de gerechtsdeskundigen
- Toepassingsgebied: Nationaal Register
- Aanvulling op bepalingen in het Gerechtelijk Wetboek
- Beroepsgeheim
- Inhoudelijk:
o Onafhankelijkheid
o Objectiviteit
o Onpartijdigheid
o Zorgvuldigheid
o …
2. Vaststellingstechnieken
Het begrip ‘schade’
Basis van deskundigenonderzoek is het verrichten van technische vaststellingen om de omvang en de
oorzaak van schade te achterhalen
Wat is schade?
- Juridisch:
o Elk nadeel, verlies of vermindering van iemands vermogen, zijn goederen of zijn
persoon
- Technisch: beschadiging
o Huurschade
o Gebouwschade
o Bouwschade
o Eigendomsstoornis
- Feitelijk verschil tussen vastgestelde toestand en een hypothetische toestand die normaal
verwacht kan worden
Wanneer kan schade vergoed worden?
(H9: schadevergoeding in cursus)
1. De schadelijder heeft rechtmatig belang bij het nadeel
2. De schadeverwekker is gekend
3. De schadeverwekkende gebeurtenis is toerekenbaar aan de schadeverwekker
a. Contractueel: inbreuk op een contractuele verplichting
b. Buitencontractueel: inbreuk op de zorgvuldigheidsplicht
c. Inbreuk op een regel van strafwet
4. Alternatief: schadespreiding via verzekering
5. In alle andere gevallen: eigen schade
Voorbeelden:
- Stormschade, brandschade, sleet, … à geen verantwoordelijke schadeverwekker
o Schadespreiding via verzekering of eigen schade
- Huurschade
o Nalatigheid of fout van de huurder (schadeverwekker)
à Contractuele schade voor verhuurder
, - Slecht uitgevoerde werken
o Technische fouten
o Inbreuken op algemene zorgvuldigheidsplicht
o Schending van een wettelijk voorschrift
o Schending van zakelijke rechten of administratieve voorschriften
à Contractuele schade voor opdrachtgever, buitencontractuele schade voor derde
schadelijder
Vaak voorkomende gevallen van bouwschade
- Vochtschade
- Scheurvorming en/of doorbuiging (oppersen of verzakken)
- Loskomen, afschilfering of breuk
Vochtschade
Oorzaken
1. Infiltratie van buitenaf (lek in de dichting/ regendoorslag)
2. Opstijgend vocht
3. Condensatie
4. Leidinglek
5. Bouwvocht
6. (Verwant) hygroscopische zouten
