AFP OP6W1
Wanneer is er sprake van een psychiatrische stoornis?
- Er is dan sprake van afwijkend gedrag binnen een bepaalde samenleving. LET OP DE CONTEXT!.
In de ene samenleving kan je als persoon bijvoorbeeld niet naakt rondlopen, en in de ander wel.
- De patiënt en/of de omgeving heeft klachten/last.
- De klachten of verschijnselen zijn een uiting van een officieel omschreven pschiatrische stoornis,
zoals de DSM-5 of een ander diagnostisch hulpmiddel dat staat aangegeven.
Hoe kom je er achter of er bij een bepaalde patiënt sprake is van een psychiatrische
stoornis?
→Het psychiatrisch interview: dit is opgebouwd uit 5 onderdelen:
*probleemverheldering en speciële anamnese
*biografische anamnese
*sociale anamnese
*vragen naar ziektes, behandeling, medicatie
*psychiatrische anamnese in engere zin:
1. verschijning/ psychomotoriek
2. oriëntatie, bewustzijn en aandacht
3. intelligentie
4. geheugen
5. stemming en affect
6. waarneming
7. spreken en denken
8. ziektebesef
Psuchiatrische stoornissen bij ouderen
-Neurocognitieve stoornissen: dit zijn afwijkingen in het (her)kennen van de omgeving. Hieronder vallen
ook; stoornissen in de aandacht en concentratie, inprenting, geheugen, planning, overzicht, initiatief en
diverse aangeleerde vaardigheden.
- Vaak is het nog niet zo eenvoudig om precies aan te geven aan welke stoornis een oudere patiënt lijdt.
De symptomen kunnen soms bij meerdere stoornissen passen en daarmee kunnen stoornissen op elkaar
lijken of er zijn bij dezelfde patiënt meerdere stoornissen tegelijkertijd
Dementie en delie
-Dementie: verschillende vormen (ziekte van Alzheimer, fronto-temporale dementie,
vasculaire dementie, Lewy-body dementie.) Geleidelijke progressieve afname van de geheugen waarbij
de denk, beoordeling en leervermogen door de jaren heen verergert.
-Delier = acute verwardheid. Meestal een onderliggende oorzaak. Er zijn twee soorten;
1. Hyperactieve vorm > motorische onrust agitatie rusteloosheid
2. Hypoactieve vorm > Bewegingsarmoede verminderde aandacht en interactie apathie.
3. Gemengd
, *Stemmingsstoornissen (er is een verstoring in de regulatie van het gevoelsleven)
Dat kan door;
-Depressieve stoornis: (depressie en verwante beelden)
-Somberheid als normale stemmingsschommeling
-Rouw
-Apathie en emotionele labiliteit
Depressieve stoornis, volgens de DSM-5:
- (Min. 5) Symptomen zijn binnen dezelfde periode van twee weken
aanwezig geweest en wijken af van eerder functioneren:
1. Sombere stemming
2. Duidelijk verminderde interesse of plezier in bijna alle activiteiten
3. Significant gewichtsverlies of gewichtstoename
4. Insomnia of hypersomnia
5. Psychomotorische agitatie of vertraging
6. Vermoeidheid of verlies van energie
7. Gevoelens van waardeloosheid of buitensporige of onterechte schuldgevoelens
8. Verminderd vermogen tot nadenken of concentreren
9. Recidiverende gedachten aan de dood
- Symptomen veroorzaken beperkingen in sociale of beroepsmatige functioneren
- Episode kan niet worden toegeschreven aan middelengebruik of somatische aandoening. (Een
somatische aandoening is een lichamelijke ziekte, waarbij iemand dus lichamelijke klachten en
symptomen heeft.)
- D. Kan niet verklaard worden door schizoaffectieve stoornis (zowel symptomen van schizofrenie
als manische of depressieve symptomen), waanstoornis (behalve waan geen duidelijke
symptomen: paranoïde, grootheid, somatisch) of andere psychotische stoornis (bijvoorbeeld
kortdurende psychose).
- Er heeft zich nooit een manische (is een duidelijk herkenbare periode met een verhoogde of
prikkelbare stemming.) of hypomane episode (Indien de manische symptomen minder hevig zijn
maar er wel een duidelijk waarneembaar verschil is met het normale gedrag van de
desbetreffende persoon, spreekt men van een hypomane episode voorgedaan.)
Angststoornissen: er bestaan verschillende vormen, bijvoorbeeld gegeneraliseerde
angststoornis, paniekstoornis met agorafobie… als je deze stoornissen niet meer herkent,
Wanneer wordt angst een stoornis?
-Sommige mensen zijn voortdurend angstig
(persoonlijkheidstrek)
-Angstreactie treedt op als er geen gevaar dreigt
-Te sterke angstreactie/ beperkte dreiging (bv spinfobie)
-Gaat diverse levensterreinen beheersen
(vermijding/dwanghandelingen)
Symptomen van angst: gevoelens van gespannenheid, rusteloosheid en gejaagdheid
Wanneer is er sprake van een psychiatrische stoornis?
- Er is dan sprake van afwijkend gedrag binnen een bepaalde samenleving. LET OP DE CONTEXT!.
In de ene samenleving kan je als persoon bijvoorbeeld niet naakt rondlopen, en in de ander wel.
- De patiënt en/of de omgeving heeft klachten/last.
- De klachten of verschijnselen zijn een uiting van een officieel omschreven pschiatrische stoornis,
zoals de DSM-5 of een ander diagnostisch hulpmiddel dat staat aangegeven.
Hoe kom je er achter of er bij een bepaalde patiënt sprake is van een psychiatrische
stoornis?
→Het psychiatrisch interview: dit is opgebouwd uit 5 onderdelen:
*probleemverheldering en speciële anamnese
*biografische anamnese
*sociale anamnese
*vragen naar ziektes, behandeling, medicatie
*psychiatrische anamnese in engere zin:
1. verschijning/ psychomotoriek
2. oriëntatie, bewustzijn en aandacht
3. intelligentie
4. geheugen
5. stemming en affect
6. waarneming
7. spreken en denken
8. ziektebesef
Psuchiatrische stoornissen bij ouderen
-Neurocognitieve stoornissen: dit zijn afwijkingen in het (her)kennen van de omgeving. Hieronder vallen
ook; stoornissen in de aandacht en concentratie, inprenting, geheugen, planning, overzicht, initiatief en
diverse aangeleerde vaardigheden.
- Vaak is het nog niet zo eenvoudig om precies aan te geven aan welke stoornis een oudere patiënt lijdt.
De symptomen kunnen soms bij meerdere stoornissen passen en daarmee kunnen stoornissen op elkaar
lijken of er zijn bij dezelfde patiënt meerdere stoornissen tegelijkertijd
Dementie en delie
-Dementie: verschillende vormen (ziekte van Alzheimer, fronto-temporale dementie,
vasculaire dementie, Lewy-body dementie.) Geleidelijke progressieve afname van de geheugen waarbij
de denk, beoordeling en leervermogen door de jaren heen verergert.
-Delier = acute verwardheid. Meestal een onderliggende oorzaak. Er zijn twee soorten;
1. Hyperactieve vorm > motorische onrust agitatie rusteloosheid
2. Hypoactieve vorm > Bewegingsarmoede verminderde aandacht en interactie apathie.
3. Gemengd
, *Stemmingsstoornissen (er is een verstoring in de regulatie van het gevoelsleven)
Dat kan door;
-Depressieve stoornis: (depressie en verwante beelden)
-Somberheid als normale stemmingsschommeling
-Rouw
-Apathie en emotionele labiliteit
Depressieve stoornis, volgens de DSM-5:
- (Min. 5) Symptomen zijn binnen dezelfde periode van twee weken
aanwezig geweest en wijken af van eerder functioneren:
1. Sombere stemming
2. Duidelijk verminderde interesse of plezier in bijna alle activiteiten
3. Significant gewichtsverlies of gewichtstoename
4. Insomnia of hypersomnia
5. Psychomotorische agitatie of vertraging
6. Vermoeidheid of verlies van energie
7. Gevoelens van waardeloosheid of buitensporige of onterechte schuldgevoelens
8. Verminderd vermogen tot nadenken of concentreren
9. Recidiverende gedachten aan de dood
- Symptomen veroorzaken beperkingen in sociale of beroepsmatige functioneren
- Episode kan niet worden toegeschreven aan middelengebruik of somatische aandoening. (Een
somatische aandoening is een lichamelijke ziekte, waarbij iemand dus lichamelijke klachten en
symptomen heeft.)
- D. Kan niet verklaard worden door schizoaffectieve stoornis (zowel symptomen van schizofrenie
als manische of depressieve symptomen), waanstoornis (behalve waan geen duidelijke
symptomen: paranoïde, grootheid, somatisch) of andere psychotische stoornis (bijvoorbeeld
kortdurende psychose).
- Er heeft zich nooit een manische (is een duidelijk herkenbare periode met een verhoogde of
prikkelbare stemming.) of hypomane episode (Indien de manische symptomen minder hevig zijn
maar er wel een duidelijk waarneembaar verschil is met het normale gedrag van de
desbetreffende persoon, spreekt men van een hypomane episode voorgedaan.)
Angststoornissen: er bestaan verschillende vormen, bijvoorbeeld gegeneraliseerde
angststoornis, paniekstoornis met agorafobie… als je deze stoornissen niet meer herkent,
Wanneer wordt angst een stoornis?
-Sommige mensen zijn voortdurend angstig
(persoonlijkheidstrek)
-Angstreactie treedt op als er geen gevaar dreigt
-Te sterke angstreactie/ beperkte dreiging (bv spinfobie)
-Gaat diverse levensterreinen beheersen
(vermijding/dwanghandelingen)
Symptomen van angst: gevoelens van gespannenheid, rusteloosheid en gejaagdheid
