Oefentoets blok 1.3: Epidemiologie - berekenen van maten
Opgave 1
Verzorgingshuis ‘De Oldenhaag’ maakt samen met de verzorgingshuizen ‘De Eik’ en
‘Vivandi’ deel uit van de Stichting Samenwerkende Verzorgingshuizen regio Drieland
(SSVD). De SSVD participeert in een landelijk onderzoek naar het vóórkomen van dementie
onder ouderen in verzorgingshuizen in Nederland. Dementie is een verzameling
irreversibele aandoeningen welke gekenmerkt worden door combinaties van meervoudige
stoornissen in verstandelijke vermogens, zoals het geheugen, stemming en gedrag. De
onderzoeker heeft de volgende gegevens van de SSVD binnengekregen:
N N N N nieuwe N N
bewoners bewoners dementie gevallen overleden overleden
(1/1/2017) (1/1/2018) (1/1/2017) dementie (2017) aan
Verzorging (2017) dementie
shuis (2017
De 150 145 15 4 40 10
oldenhaag
De eik 220 205 15 5 45 15
Vivandi 345 345 30 8 95 15
Totaal 715 695 60 17 180 40
a. Bereken en interpreteer voor deze populatie de puntprevalentie van dementie op 1
januari 2017 en op 1 januari 2018.
b. Bereken en interpreteer de prevalentie van dementie over het jaar 2017.
c. Vormen de personen uit dit onderzoek een open of een gesloten populatie? Licht toe.
d. Welke incidentievorm kan hier berekend worden? Bereken en interpreteer de
incidentie van dementie in deze verzorgingshuizen.
e. Bereken en interpreteer twee maten voor de mortaliteit van dementie in 2017.
Opgave 2
Kim, een studente gezondheidswetenschappen, heeft in een wetenschappelijk tijdschrift een
artikel gelezen waarin een nieuwe ziekte, genaamd ‘studentenkoorts’, wordt beschreven.
Deze ziekte komt voornamelijk voor onder studenten en is (vermoedelijk) het gevolg van
ongezond en onregelmatig eten, onregelmatig slapen, heimwee en stress voor examens. De
eerste symptomen van studentenkoorts lijken op griep, inclusief koorts. Deze koorts
verdwijnt wel weer, maar de ziekte wordt chronisch (studenten kunnen dus maar éénmalig
de ziekte krijgen).
Kim en Judith willen een onderzoek opstarten naar de incidentie van studentenkoorts bij de
leden van de eigen studentenvereniging. Deze vereniging is geschikt voor zo’n onderzoek
omdat studenten alleen aan het begin van hun eerste jaar aan de universiteit lid mogen
worden van de vereniging. De vereniging is bovendien niet zo groot. Kim en Judith vinden
dat zo’n onderzoek dan wel meerdere jaren moet duren. Omdat Judith nog lang niet klaar is
met haar studie, besluit ze de leden van de studentenvereniging 5 jaar te volgen.
, Ze beginnen het onderzoek met alle studenten die op dat moment lid zijn. Zolang het
onderzoek loopt nemen alle leden deel aan het onderzoek. Dus ieder jaar komen er nieuwe
eerstejaars bij en alle leden die zich uitschrijven, verdwijnen uit het onderzoek. Ze tellen
ieder half jaar hoeveel studenten lid zijn en hoeveel nieuwe ziektegevallen er zijn
opgetreden.
a. Vormen de leden van de studentenvereniging een open of een gesloten populatie?
b. Welke vorm van incidentie kan je berekenen en waarom?
Stel, Judith vindt de gegevens die weergegeven zijn in de tabel.
c. Bereken de goede vorm van incidentie van studentenkoorts (per jaar)
d. Wat is de puntprevalentie van studentenkoorts vlak voor het einde van het eerste
jaar voor de studie?
Opgave 3
Sinds 1986 wordt door de Universiteit Maastricht en TNO Voeding de Nederlandse Cohort
Studie (NLCS) uitgevoerd. Het cohort bestaat uit 120.852 mannen en vrouwen van 55-69
jaar, die allen bij het begin van de studie nog geen kanker hadden. Het onderzoek is
opgezet en uitgevoerd om te onderzoeken of er een relatie is tussen voeding en diverse
vormen van kanker, zoals long-, darm-, nier- en maagkanker.
Alle deelnemers hebben in 1986 een uitgebreide schriftelijke vragenlijst ingevuld over onder
andere hun voedingsgewoonten, overige leefgewoonten, medische voorgeschiedenis en
Opgave 1
Verzorgingshuis ‘De Oldenhaag’ maakt samen met de verzorgingshuizen ‘De Eik’ en
‘Vivandi’ deel uit van de Stichting Samenwerkende Verzorgingshuizen regio Drieland
(SSVD). De SSVD participeert in een landelijk onderzoek naar het vóórkomen van dementie
onder ouderen in verzorgingshuizen in Nederland. Dementie is een verzameling
irreversibele aandoeningen welke gekenmerkt worden door combinaties van meervoudige
stoornissen in verstandelijke vermogens, zoals het geheugen, stemming en gedrag. De
onderzoeker heeft de volgende gegevens van de SSVD binnengekregen:
N N N N nieuwe N N
bewoners bewoners dementie gevallen overleden overleden
(1/1/2017) (1/1/2018) (1/1/2017) dementie (2017) aan
Verzorging (2017) dementie
shuis (2017
De 150 145 15 4 40 10
oldenhaag
De eik 220 205 15 5 45 15
Vivandi 345 345 30 8 95 15
Totaal 715 695 60 17 180 40
a. Bereken en interpreteer voor deze populatie de puntprevalentie van dementie op 1
januari 2017 en op 1 januari 2018.
b. Bereken en interpreteer de prevalentie van dementie over het jaar 2017.
c. Vormen de personen uit dit onderzoek een open of een gesloten populatie? Licht toe.
d. Welke incidentievorm kan hier berekend worden? Bereken en interpreteer de
incidentie van dementie in deze verzorgingshuizen.
e. Bereken en interpreteer twee maten voor de mortaliteit van dementie in 2017.
Opgave 2
Kim, een studente gezondheidswetenschappen, heeft in een wetenschappelijk tijdschrift een
artikel gelezen waarin een nieuwe ziekte, genaamd ‘studentenkoorts’, wordt beschreven.
Deze ziekte komt voornamelijk voor onder studenten en is (vermoedelijk) het gevolg van
ongezond en onregelmatig eten, onregelmatig slapen, heimwee en stress voor examens. De
eerste symptomen van studentenkoorts lijken op griep, inclusief koorts. Deze koorts
verdwijnt wel weer, maar de ziekte wordt chronisch (studenten kunnen dus maar éénmalig
de ziekte krijgen).
Kim en Judith willen een onderzoek opstarten naar de incidentie van studentenkoorts bij de
leden van de eigen studentenvereniging. Deze vereniging is geschikt voor zo’n onderzoek
omdat studenten alleen aan het begin van hun eerste jaar aan de universiteit lid mogen
worden van de vereniging. De vereniging is bovendien niet zo groot. Kim en Judith vinden
dat zo’n onderzoek dan wel meerdere jaren moet duren. Omdat Judith nog lang niet klaar is
met haar studie, besluit ze de leden van de studentenvereniging 5 jaar te volgen.
, Ze beginnen het onderzoek met alle studenten die op dat moment lid zijn. Zolang het
onderzoek loopt nemen alle leden deel aan het onderzoek. Dus ieder jaar komen er nieuwe
eerstejaars bij en alle leden die zich uitschrijven, verdwijnen uit het onderzoek. Ze tellen
ieder half jaar hoeveel studenten lid zijn en hoeveel nieuwe ziektegevallen er zijn
opgetreden.
a. Vormen de leden van de studentenvereniging een open of een gesloten populatie?
b. Welke vorm van incidentie kan je berekenen en waarom?
Stel, Judith vindt de gegevens die weergegeven zijn in de tabel.
c. Bereken de goede vorm van incidentie van studentenkoorts (per jaar)
d. Wat is de puntprevalentie van studentenkoorts vlak voor het einde van het eerste
jaar voor de studie?
Opgave 3
Sinds 1986 wordt door de Universiteit Maastricht en TNO Voeding de Nederlandse Cohort
Studie (NLCS) uitgevoerd. Het cohort bestaat uit 120.852 mannen en vrouwen van 55-69
jaar, die allen bij het begin van de studie nog geen kanker hadden. Het onderzoek is
opgezet en uitgevoerd om te onderzoeken of er een relatie is tussen voeding en diverse
vormen van kanker, zoals long-, darm-, nier- en maagkanker.
Alle deelnemers hebben in 1986 een uitgebreide schriftelijke vragenlijst ingevuld over onder
andere hun voedingsgewoonten, overige leefgewoonten, medische voorgeschiedenis en
