Verjaring van de strafvordering:
Waarom?
1. Wet op het maatschappelijk vergeten: na X aantal tijd vergeet de maatschappij dat
iemand een bepaald feit gepleegd heeft
2. Niemand mag voor onbepaalde tijd in rechtsonzekerheid leven
3. Bewijs dooft na verloop van tijd uit bijvoorbeeld getuigen: na een bepaalde tijd
weten ze niet meer exact wat ze gezien hebben
Verjaring is van openbare orde de rechter onderzoekt dit ambtshalve wanneer een zaak
voor de rechtbank komt.
Artikel 21 VTSV: verjaringstermijnen
Lid 1 Levenslang/ zwaar misdrijf 20 jaar Denaturatie heeft géén
gepleegd op minderjarige invloed hierop
Lid 2 Zwaar misdrijf gepleegd op 15 jaar
meerderjarige/ zedenfeiten
meerderjarigen
Lid 3 Misdaden 10 jaar Denaturatie heeft géén
invloed op misdrijven die
strafbaar zijn met meer dan
20 jaar opsluiting, anders wel
Lid 4 Wanbedrijven of 5 jaar
gecorrectionaliseerde
misdaden
Lid 5 Gecontraventionaliseerde 1 jaar
wanbedrijven
Lid 6 Overtredingen 6 maanden
Speciale termijnen:
- verkeersmisdrijven: 2 jaar
- zware verkeersmisdrijven (bv. dronkenschap): 3 jaar
Onverjaarbaar – art. 21bis VTSV:
- genocide
- zedenfeiten op minderjarigen
Verjaring = procedurewet
wijzigingen zijn onmiddellijk van toepassing
(wat verjaard is, blijft verjaart)
Berekening termijn:
, - Eerste dag zit in de termijn, laatste dag niet
- Voorbeeld: op 26 oktober rijd ik te hard. Dit is een verkeersmisdrijf met een
verjaringstermijn van 2 jaar.
26/10/21 25/10/23 om middernacht.
- Voorbeeld: op 4 augustus 2020 bega ik een wanbedrijf. Dit is kent een
verjaringstermijn van 5 jaar conform art. 21, lid 4 VTSV.
04/08/20 03/08/25 om middernacht.
Aanvang van de termijn:
Varieert naar gelang de 3 soorten misdrijven
1) Aflopende misdrijven: onmiddellijke datum van het feit
2) Voortdurende misdrijven: dag waarop het misdrijf een einde neemt
Bijvoorbeeld bij het gebruik van valse stukken: de
verjaringstermijn begint in casu te lopen wanneer je de valse
stukken NIET meer gebruikt.
Vraag: wat als het voortdurend misdrijf géén einde neemt zoals bij sluikstorting?
3) Voortgezette misdrijven: regel van 3
1. Eerst verjaringstermijn laatste feit bekijken
2. Verjaringstermijn tussen feiten onderling
3. Overgebleven feiten worden fictief geplaatst op de datum van het laatste feit
MAAR met behoud van de eigen verjaringstermijn
Verjaring kan opnieuw beginnen lopen door stuiting of verjaring kan ook
onderbroken worden door schorsing
Stuiting (art. 22 VTSV)
- Daden van onderzoek
- Daden van vervolging (bijvoorbeeld een dagvaarding)
gevolg: vanaf dagvaarding begint een nieuwe termijn te lopen die gelijk is
aan de oorspronkelijke termijn
- Stuiting werkt in rem conform art. 22 VTSV.
Indien er meerdere daders zijn werkt een stuitingsgrond tav ALLE daders.
2 regels:
1) Stuitingsdaad door bevoegd persoon:
1. onderzoeksrechter
2. PK
3. RB
4. Officier gerechtelijke politie
(*5. Agent gerechtelijke politie enkel inzake wegverkeer)
Nooit bevoegd:
- Tolk, deskundige en verdediging.
, 2) Stuiting kan enkel binnen de oorspronkelijke termijn.
Bijvoorbeeld op 26 oktober 2021 rijd ik te hard. Hierop staat een verjaringstermijn van 2
jaar, de termijn loopt in casu dus tot 25 oktober 2023 om middernacht. Dit is de
oorspronkelijke termijn (OT) en enkel binnen de OT kan een stuiting plaatsvinden.
*Tenzij in de OT een schorsing ligt! De stuitingsmogelijkheden schuiven mee op met de
periode van de schorsing.
Schorsing (art. 24 VTSV)
- Een verjaringstermijn kan onderbroken worden door een schorsing, als de schorsing
voorbij is loopt de termijn voort. Dit in tegenstelling tot stuiting waarbij de termijn
helemaal opnieuw begint te lopen.
Tijdelijke onderbreking van de verjaringstermijn
- Verschil met stuiting: een schorsing kan op ieder tijdstip.
Schorsingsgronden:
1) De wet: prejudiciële vragen of prejudiciële geschillen
2) Excepties: exceptie van onbevoegdheid, onontvankelijkheid of nietigheid
opgeworpen door verdachte, BP of BAP (niet door het OM) en opgeworpen voor het
vonnisgerecht (niet bij RK/KI), als deze exceptie afgewezen wordt heeft dit een
schorsende werking.
Bijvoorbeeld: advocaat van beklaagde haalt voor de correctionele
rechtbank aan dat de zaak verjaard is. Vanaf de opwerping tot de
uitspraak erover geldt een schorsing van de OT.
3) Raadkamer regelt de rechtspleging conform art. 127 SV. Indien de RK dit niet KAN
gaat ook een schorsing in. Enkel indien de verdachte bijvoorbeeld bijkomend
onderzoek vraagt.
4) Verzet dat onontvankelijk of ongedaan verklaard wordt.
Algemeen overzicht strafprocesrecht
, 1) Hoe komt een misdrijf in strafprocesrecht terecht?
1. Klacht door slachtoffer
*Kachtmisdrijven: klacht is een noodzakelijke voorwaarde voor
vervolging. Vroeger was stalking/belaging een klachtmisdrijf. Laster
en eerroof is wél een klachtmisdrijf.
2. Aangifte door getuigen
3. Vaststellingen door politie
2) Wat doet de politie hiermee?
1. Er moet een PV worden opgesteld dat altijd wordt doorgestuurd naar het OM
*Tenzij de politie onmiddellijk een geldboete int
(enkel bij verkeersmisdrijven én parket kan zich verzetten tegen de
onmiddellijke inning)
2. Waarschuwing kan ook (politieseponering)
3) Wat doet het OM?
1. Onderzoek
1.1 opsporingsonderzoek:
a) Kenmerken
- Het OM is de leider, taken worden uitgevoerd door politie
- Het opsporingsonderzoek stelt de strafvordering NIET in
- Heeft een vrijwillig karakter = officieus onderzoek
*wél dwang? mini-instructie:
(1) Art. 28septies SV: mini-onderzoek in
het opsporingsonderzoek dat wordt
geleid door onderzoeksrechter
(2) Heterdaad
b) Gevolgen
- Alles kan nog na een opsporingsonderzoek want de SV is nog
niet ingesteld
1) Seponering: is juridisch niet bindend ‘uitstel maar geen
afstel’ tenzij verjaring van de feiten
2) Gerechtelijk onderzoek
3) Rechtstreekse dagvaarding voor vonnisgerecht
4) Alternatieve maatregelen, bv. minnelijke schikking/VSBG
(verval schuldvordering na betaling geldsom) uitgaande van het
parket of strafbemiddeling
Waarom?
1. Wet op het maatschappelijk vergeten: na X aantal tijd vergeet de maatschappij dat
iemand een bepaald feit gepleegd heeft
2. Niemand mag voor onbepaalde tijd in rechtsonzekerheid leven
3. Bewijs dooft na verloop van tijd uit bijvoorbeeld getuigen: na een bepaalde tijd
weten ze niet meer exact wat ze gezien hebben
Verjaring is van openbare orde de rechter onderzoekt dit ambtshalve wanneer een zaak
voor de rechtbank komt.
Artikel 21 VTSV: verjaringstermijnen
Lid 1 Levenslang/ zwaar misdrijf 20 jaar Denaturatie heeft géén
gepleegd op minderjarige invloed hierop
Lid 2 Zwaar misdrijf gepleegd op 15 jaar
meerderjarige/ zedenfeiten
meerderjarigen
Lid 3 Misdaden 10 jaar Denaturatie heeft géén
invloed op misdrijven die
strafbaar zijn met meer dan
20 jaar opsluiting, anders wel
Lid 4 Wanbedrijven of 5 jaar
gecorrectionaliseerde
misdaden
Lid 5 Gecontraventionaliseerde 1 jaar
wanbedrijven
Lid 6 Overtredingen 6 maanden
Speciale termijnen:
- verkeersmisdrijven: 2 jaar
- zware verkeersmisdrijven (bv. dronkenschap): 3 jaar
Onverjaarbaar – art. 21bis VTSV:
- genocide
- zedenfeiten op minderjarigen
Verjaring = procedurewet
wijzigingen zijn onmiddellijk van toepassing
(wat verjaard is, blijft verjaart)
Berekening termijn:
, - Eerste dag zit in de termijn, laatste dag niet
- Voorbeeld: op 26 oktober rijd ik te hard. Dit is een verkeersmisdrijf met een
verjaringstermijn van 2 jaar.
26/10/21 25/10/23 om middernacht.
- Voorbeeld: op 4 augustus 2020 bega ik een wanbedrijf. Dit is kent een
verjaringstermijn van 5 jaar conform art. 21, lid 4 VTSV.
04/08/20 03/08/25 om middernacht.
Aanvang van de termijn:
Varieert naar gelang de 3 soorten misdrijven
1) Aflopende misdrijven: onmiddellijke datum van het feit
2) Voortdurende misdrijven: dag waarop het misdrijf een einde neemt
Bijvoorbeeld bij het gebruik van valse stukken: de
verjaringstermijn begint in casu te lopen wanneer je de valse
stukken NIET meer gebruikt.
Vraag: wat als het voortdurend misdrijf géén einde neemt zoals bij sluikstorting?
3) Voortgezette misdrijven: regel van 3
1. Eerst verjaringstermijn laatste feit bekijken
2. Verjaringstermijn tussen feiten onderling
3. Overgebleven feiten worden fictief geplaatst op de datum van het laatste feit
MAAR met behoud van de eigen verjaringstermijn
Verjaring kan opnieuw beginnen lopen door stuiting of verjaring kan ook
onderbroken worden door schorsing
Stuiting (art. 22 VTSV)
- Daden van onderzoek
- Daden van vervolging (bijvoorbeeld een dagvaarding)
gevolg: vanaf dagvaarding begint een nieuwe termijn te lopen die gelijk is
aan de oorspronkelijke termijn
- Stuiting werkt in rem conform art. 22 VTSV.
Indien er meerdere daders zijn werkt een stuitingsgrond tav ALLE daders.
2 regels:
1) Stuitingsdaad door bevoegd persoon:
1. onderzoeksrechter
2. PK
3. RB
4. Officier gerechtelijke politie
(*5. Agent gerechtelijke politie enkel inzake wegverkeer)
Nooit bevoegd:
- Tolk, deskundige en verdediging.
, 2) Stuiting kan enkel binnen de oorspronkelijke termijn.
Bijvoorbeeld op 26 oktober 2021 rijd ik te hard. Hierop staat een verjaringstermijn van 2
jaar, de termijn loopt in casu dus tot 25 oktober 2023 om middernacht. Dit is de
oorspronkelijke termijn (OT) en enkel binnen de OT kan een stuiting plaatsvinden.
*Tenzij in de OT een schorsing ligt! De stuitingsmogelijkheden schuiven mee op met de
periode van de schorsing.
Schorsing (art. 24 VTSV)
- Een verjaringstermijn kan onderbroken worden door een schorsing, als de schorsing
voorbij is loopt de termijn voort. Dit in tegenstelling tot stuiting waarbij de termijn
helemaal opnieuw begint te lopen.
Tijdelijke onderbreking van de verjaringstermijn
- Verschil met stuiting: een schorsing kan op ieder tijdstip.
Schorsingsgronden:
1) De wet: prejudiciële vragen of prejudiciële geschillen
2) Excepties: exceptie van onbevoegdheid, onontvankelijkheid of nietigheid
opgeworpen door verdachte, BP of BAP (niet door het OM) en opgeworpen voor het
vonnisgerecht (niet bij RK/KI), als deze exceptie afgewezen wordt heeft dit een
schorsende werking.
Bijvoorbeeld: advocaat van beklaagde haalt voor de correctionele
rechtbank aan dat de zaak verjaard is. Vanaf de opwerping tot de
uitspraak erover geldt een schorsing van de OT.
3) Raadkamer regelt de rechtspleging conform art. 127 SV. Indien de RK dit niet KAN
gaat ook een schorsing in. Enkel indien de verdachte bijvoorbeeld bijkomend
onderzoek vraagt.
4) Verzet dat onontvankelijk of ongedaan verklaard wordt.
Algemeen overzicht strafprocesrecht
, 1) Hoe komt een misdrijf in strafprocesrecht terecht?
1. Klacht door slachtoffer
*Kachtmisdrijven: klacht is een noodzakelijke voorwaarde voor
vervolging. Vroeger was stalking/belaging een klachtmisdrijf. Laster
en eerroof is wél een klachtmisdrijf.
2. Aangifte door getuigen
3. Vaststellingen door politie
2) Wat doet de politie hiermee?
1. Er moet een PV worden opgesteld dat altijd wordt doorgestuurd naar het OM
*Tenzij de politie onmiddellijk een geldboete int
(enkel bij verkeersmisdrijven én parket kan zich verzetten tegen de
onmiddellijke inning)
2. Waarschuwing kan ook (politieseponering)
3) Wat doet het OM?
1. Onderzoek
1.1 opsporingsonderzoek:
a) Kenmerken
- Het OM is de leider, taken worden uitgevoerd door politie
- Het opsporingsonderzoek stelt de strafvordering NIET in
- Heeft een vrijwillig karakter = officieus onderzoek
*wél dwang? mini-instructie:
(1) Art. 28septies SV: mini-onderzoek in
het opsporingsonderzoek dat wordt
geleid door onderzoeksrechter
(2) Heterdaad
b) Gevolgen
- Alles kan nog na een opsporingsonderzoek want de SV is nog
niet ingesteld
1) Seponering: is juridisch niet bindend ‘uitstel maar geen
afstel’ tenzij verjaring van de feiten
2) Gerechtelijk onderzoek
3) Rechtstreekse dagvaarding voor vonnisgerecht
4) Alternatieve maatregelen, bv. minnelijke schikking/VSBG
(verval schuldvordering na betaling geldsom) uitgaande van het
parket of strafbemiddeling
