Samenvatting probleem 6
LD: Hoe ontstaat moraliteit?
Morele ontwikkeling
Morele ontwikkeling omvat veranderingen in gedachten, gevoelens en gedrag met
betrekking tot normen voor goed en kwaad.
- Intrapersoonlijke dimensie regelt iemands activiteiten wanneer hij/zij niet
betrokken is bij sociale interactie
- Interpersoonlijke dimensie reguleert sociale interacties en conflicten beslecht
Empathie draagt bij aan morele ontwikkeling.
Kohlberg
- Cognitieve ontwikkelingstheorie
- Fase theorie van moreel denken (niet handelen)
- Gaat verder dan Piagets theorie
- Eerste drie fases hebben veel gemeen met Piagets fases
- Gaat om reden achter het antwoord op morele vragen
- Zegt dat zijn stadia niet het product zijn van rijping
- Zijn fases zijn niet het product van socialisatie
o Sociale ervaringen promoten wel de ontwikkeling door stimuleren mentale
processen
- Fases ontstaan vanuit ons eigen denken over morele problemen
- Fases kunnen verband houden met stadia van logisch en sociaal denken die
vergelijkbare inzichten bevatten
- Hypothetische dilemma’s in verhaal vorm
- Familieprocessen zijn onbelangrijk voor morele ontwikkeling bij kinderen
- Leeftijdsgenoten spelen belangrijke rol in morele ontwikkeling bij kinderen
Kwalitatieve verschillen
- Kohlberg’s fases zijn kwalitatief verschillend van elkaar.
Structured wholes
- De fases zijn geen geïsoleerde antwoorden maar een algemeen patroon van denken
dat consistent terug zal komt bij veel verschillende soort problemen.
Invariant sequence
- Kohlberg gelooft dat zijn fases altijd op volgorde doorlopen worden. Fases kunnen
niet overgeslagen worden en kunnen ook niet in een andere volgorde doorlopen
worden.
o Kritiek: sommige kinderen slaan wellicht fases over of gaan terug naar een
vorige fase
o Kohlberg heeft zijn methode aangepast geen fases die overgeslagen
werden
Hiërarchische integratie
- Mensen verliezen niet de inzichten die ze verkregen hebben in eerdere fases maar
integreren deze in nieuwe, bredere kaders
- Erg belangrijk voor Kohlberg stelt hem in staat de richting van zijn fase sequentie
uit te leggen
- Fases vertonen toenemende, gedifferentieerde structuren
Universele sequence
, - Kohlberg zegt dat zijn fase sequence universeel is; hetzelfde in alle culturen
- Fases verwijzen in alle culturen naar dezelfde onderliggende redenaties
- Zijn fasen volgorde zal in alle culturen hetzelfde zijn elke fase is conceptueel
geavanceerder dan de volgende
o Bewijs: studies bij kinderen vinden consequent een toename van het
redeneringsstadium met de leeftijd
6 stadia
Level 1: Preconventional Morality
De oordelen van het kind over goed en kwaad zijn gebaseerd op bronnen van autoriteit die
dichtbij en fysiek superieur zijn aan haar (meestal de ouders). Normen voor het beoordelen
van goed of fout zijn extern. Het zijn de uitkomst of gevolgen van handelingen die de
juistheid of onjuistheid van die handelingen bepalen.
Deze fases zijn dominant op de basisschool.
1. Gehoorzaamheid en straf oriëntatie
- Kind gaat ervan uit dat machtige autoriteiten een reeks vaste regels
voorschrijven die hij of zij onvoorwaardelijk moet gehoorzamen
- Denken is preconventional: kinderen praten niet als leden van de
maatschappij
- Zien moraliteit als iets externs voor hunzelf
- Straf bewijst dat ongehoorzaamheid fout is
2. Individualisme en uitwisseling
- Kinderen erkennen dat er niet slechts één juist standpunt is dat door de
autoriteiten wordt overgeleverd
- Verschillende individuen hebben verschillende standpunten
- Straf is een risico dat iemand wil vermijden
- Eerlijke ruil of eerlijke deals: de ander verleent een gunst terug
- Redeneren nog steeds op preconventional level: spreken als geïsoleerde
leden van de maatschappij
- Geen identificatie met waarden van de familie of gemeenschap
Level 2: Conventional Morality
Het individu streeft er nu naar om regels en sociale normen te gehoorzamen om de
goedkeuring van anderen te winnen of de sociale orde te handhaven. De perspectieven van
andere mensen worden duidelijk herkend en er wordt zorgvuldig over nagedacht.
Fases zijn dominant in middel volwassenheid en volwassenheid.
3. Goede interpersoonlijke relaties
- Kinderen zien moraliteit als meer dan simpele deals
- Geloven dat mensen moet leven naar verwachtingen van familie of
gemeenschap en zich moeten gedrag op goede manieren
- Werkt beste in twee-persoon relaties met familie leden of hechte vrienden
- (H)erkennen gevoelens ander
4. De sociale orde behouden
- Kind wordt breder betrokken bij de maatschappij als geheel
LD: Hoe ontstaat moraliteit?
Morele ontwikkeling
Morele ontwikkeling omvat veranderingen in gedachten, gevoelens en gedrag met
betrekking tot normen voor goed en kwaad.
- Intrapersoonlijke dimensie regelt iemands activiteiten wanneer hij/zij niet
betrokken is bij sociale interactie
- Interpersoonlijke dimensie reguleert sociale interacties en conflicten beslecht
Empathie draagt bij aan morele ontwikkeling.
Kohlberg
- Cognitieve ontwikkelingstheorie
- Fase theorie van moreel denken (niet handelen)
- Gaat verder dan Piagets theorie
- Eerste drie fases hebben veel gemeen met Piagets fases
- Gaat om reden achter het antwoord op morele vragen
- Zegt dat zijn stadia niet het product zijn van rijping
- Zijn fases zijn niet het product van socialisatie
o Sociale ervaringen promoten wel de ontwikkeling door stimuleren mentale
processen
- Fases ontstaan vanuit ons eigen denken over morele problemen
- Fases kunnen verband houden met stadia van logisch en sociaal denken die
vergelijkbare inzichten bevatten
- Hypothetische dilemma’s in verhaal vorm
- Familieprocessen zijn onbelangrijk voor morele ontwikkeling bij kinderen
- Leeftijdsgenoten spelen belangrijke rol in morele ontwikkeling bij kinderen
Kwalitatieve verschillen
- Kohlberg’s fases zijn kwalitatief verschillend van elkaar.
Structured wholes
- De fases zijn geen geïsoleerde antwoorden maar een algemeen patroon van denken
dat consistent terug zal komt bij veel verschillende soort problemen.
Invariant sequence
- Kohlberg gelooft dat zijn fases altijd op volgorde doorlopen worden. Fases kunnen
niet overgeslagen worden en kunnen ook niet in een andere volgorde doorlopen
worden.
o Kritiek: sommige kinderen slaan wellicht fases over of gaan terug naar een
vorige fase
o Kohlberg heeft zijn methode aangepast geen fases die overgeslagen
werden
Hiërarchische integratie
- Mensen verliezen niet de inzichten die ze verkregen hebben in eerdere fases maar
integreren deze in nieuwe, bredere kaders
- Erg belangrijk voor Kohlberg stelt hem in staat de richting van zijn fase sequentie
uit te leggen
- Fases vertonen toenemende, gedifferentieerde structuren
Universele sequence
, - Kohlberg zegt dat zijn fase sequence universeel is; hetzelfde in alle culturen
- Fases verwijzen in alle culturen naar dezelfde onderliggende redenaties
- Zijn fasen volgorde zal in alle culturen hetzelfde zijn elke fase is conceptueel
geavanceerder dan de volgende
o Bewijs: studies bij kinderen vinden consequent een toename van het
redeneringsstadium met de leeftijd
6 stadia
Level 1: Preconventional Morality
De oordelen van het kind over goed en kwaad zijn gebaseerd op bronnen van autoriteit die
dichtbij en fysiek superieur zijn aan haar (meestal de ouders). Normen voor het beoordelen
van goed of fout zijn extern. Het zijn de uitkomst of gevolgen van handelingen die de
juistheid of onjuistheid van die handelingen bepalen.
Deze fases zijn dominant op de basisschool.
1. Gehoorzaamheid en straf oriëntatie
- Kind gaat ervan uit dat machtige autoriteiten een reeks vaste regels
voorschrijven die hij of zij onvoorwaardelijk moet gehoorzamen
- Denken is preconventional: kinderen praten niet als leden van de
maatschappij
- Zien moraliteit als iets externs voor hunzelf
- Straf bewijst dat ongehoorzaamheid fout is
2. Individualisme en uitwisseling
- Kinderen erkennen dat er niet slechts één juist standpunt is dat door de
autoriteiten wordt overgeleverd
- Verschillende individuen hebben verschillende standpunten
- Straf is een risico dat iemand wil vermijden
- Eerlijke ruil of eerlijke deals: de ander verleent een gunst terug
- Redeneren nog steeds op preconventional level: spreken als geïsoleerde
leden van de maatschappij
- Geen identificatie met waarden van de familie of gemeenschap
Level 2: Conventional Morality
Het individu streeft er nu naar om regels en sociale normen te gehoorzamen om de
goedkeuring van anderen te winnen of de sociale orde te handhaven. De perspectieven van
andere mensen worden duidelijk herkend en er wordt zorgvuldig over nagedacht.
Fases zijn dominant in middel volwassenheid en volwassenheid.
3. Goede interpersoonlijke relaties
- Kinderen zien moraliteit als meer dan simpele deals
- Geloven dat mensen moet leven naar verwachtingen van familie of
gemeenschap en zich moeten gedrag op goede manieren
- Werkt beste in twee-persoon relaties met familie leden of hechte vrienden
- (H)erkennen gevoelens ander
4. De sociale orde behouden
- Kind wordt breder betrokken bij de maatschappij als geheel
