K1 Gemeenterecht samenvatting

Gemeenterecht samenvatting

Decentralisatie: het toekennen of overdragen van bevoegdheden aan organen
van lagere publiekrechtelijke lichamen, die deze bevoegdheden in beginsel
zelfstandig en dus niet ondergeschikt aan het centrale gezag uitoefenen. (art.
117 GemW geeft het Decentralisatiebeginsel)

Autonomie en medebewind art. 108 Gemwet (art. 124 Grondwet)
Autonomie: taken van de gemeente met betrekking tot de eigen huishouding van
de gemeente, alles wat NIET geregeld wordt door hoger recht, tenzij het gaat om
de Gemeentewet, want deze gaat ook over de inrichting en eigen huishouding
van de gemeente. (vb. APV)
Medebewind: Hoger recht dat medewerking vordert van de gemeente (vb.
Opiumwet,Drank- en Horecawet). Het moet hierbij dus gaan op een andere wet
dan de Gemeentewet. Wanneer de grondslag van besluiten is gevestigd op een
wet die niet onder autonomie verordening valt is er dus sprake van medebewind.

Het Rijk kan toezicht houden op de gemeente: (op besluiten)
- repressief toezicht (art. 132 lid 4 Gw en 268 Gemw)
door de Kroon (kan bij besluiten in strijd met het recht of het algemeen belang)
- preventief toezicht (art. 132 lid 3 Gw)

De gemeenteraad heeft twee bevoegdheden:
Regelgevende bevoegdheid en controlerende(zie hieronder) bevoegdheid

Regelgevende bevoegdheid:
De raad stelt de verordeningen(zijn geen wetten) en beleid vast  kaders stellen;
binnen welke kaders mag de gemeente handelen:
Een verordening is in materiële zin een algemeen verbindend voorschrift. Het is
een algemene regel die herhaaldelijk toepasbaar is, die zowel burger en bestuur
bindt.

art. 127 Grondwet
art. 147 Gemeentewet  verordeningen vaststellen
Art. 147a Gemeentewet (recht v. initiatief) + art. 147b Gemeentewet (recht v.
amendement)  zelf met een voorstel komen
art. 149 Gemeentewet
art. 154 Gemeentewet  gemeentelijke strafbepalingen
Het college is bevoegd beslissingen van de raad voor te bereiden en uit te voeren
art. 160 Gemw.

De gemeenteraad stelt autonome verordeningen vast zoals de APV en andere
gemeentelijke verordeningen. Hieraan kunnen grenzen worden gesteld:
De bovengrens houdt in dat de verordeningen moeten voldoen aan alle wetten
die boven de gemeente staan.
- een posterieure verordening (art. 121 Gemw) vult een wet gaan (door de
gemeente)
Hierbij geldt de motieftheorie: de verordening mag naast de hogere wetgeving
bestaan wanneer je een ander doel beoogt met deze verordening. Dit kan niet
wanneer hogere wetgeving uitputtend bedoel is. Dwz: heeft wetgever met deze
wet er op gedoeld om alles te willen regelen)

- anterieure verordening (art. 122 Gemw) is een verordening die eerder bestond
dan de hogere wetgeving

,Benedengrens van het stellen van de verordening is dat deze niet al te veel in de
sfeer van de burger moet vallen. Het woord ‘openbaar’ ziet erop dat er een
maatschappelijk belang wordt gediend.



Baliekluiver arrest:
indien de verordening een hogere regeling doorkruist (in het geval dat het onderwerp niet
gelijk is) of in strijd is met deze hogere regeling (in het geval dat het onderwerp wel gelijk
is), kan deze niet blijven bestaan. Als de verordening en de hogere regeling elkaar niet
doorkruisen en ook niet strijden, kunnen beide regelingen naast elkaar blijven bestaan.

Grondrechten mogen alleen beperkt worden door de formele wetgever(en dus
niet bij APV). De formele wetgever kan wel toestemming geven aan de gemeente
om grondrechten te beperken; anders mag dat niet. Grondrechten uit
internationale verdagen mogen WEL door de gemeentelijke wetgever beperkt
worden.

Gemeentewettelijke bevoegdheden (die eventueel in strijd zijn met grondrechten,
maar een grondslag hebben in de formele wet); van de raad
- prostitutieverordening (art. 151a Gemw)
- veiligheidsrisicogebied (art. 151b Gemw)
- cameratoezicht (art. 151c Gemw)
- bestuurlijk ophouden (art. 154a Gemw)
- bestuurlijke boete (art. 154b Gemw)

2002; dualisering gemeentebestuur (hoe overheidsorganen gemeente met elkaar
omgaan)

Voor na
Gemeenteraad was op papier het Nevenschikking  gelijke organen met
algemeen bestuur. Het college het evenveel bevoegdheden. Ze vullen
dagelijks bestuur en gaf uitvoering aan elkaar aan. De gemeenteraad houdt
wat de gemeenteraad heeft besloten. zich bezig met
In praktijk bepaalde het college hoe de volksvertegenwoordiging; stellen van
gemeente werd bestuurd, en dus kaders en controleren dat deze kaders
indirect ook wat de raad doet. Dit worden nageleefd door het college.
kwam doordat het college veel taken in Het college B&W voert dagelijks
medebewind had. De leden van het bestuur van de gemeente.
college van B&W maakte ook deel uit
van de gemeenteraad. Wethouders (op papier moeten ze gelijk zijn aan
waren dus lid van de gemeenteraad. elkaar, maar in de praktijk heeft het
De controlerende taak van de college nog veel macht; dit komt door
gemeenteraad werd hierdoor dat zij de raadbesluiten voor bereiden
verminderd. + ze hebben taken van medebewind
waardoor ze de agenda van de raad
grotendeels bepalen + grotere
deskundigheid van het college +
fulltime/partime banen)

Artikelen waaruit de dualisering blijkt zijn voor de gemeenteraad art. 13,21 en 35
Gemw. En voor het college van B & W art. 160 Gemw.

, Het college van B& W taken art. 160 Gemw. Deze taken worden gecontroleerd
door de gemeenteraad (controlerende functie). Dit kan door:
vragenrecht (art. 155 lid 1 Gemw), recht van interpellatie art. 155 lid 2 Gemw),
recht van enquete (art. 155a Gemw), vasttellen begroting (art. 189 Gemw)




De burgemeester houdt zich vooral bezig met de openbare orde

Burgemeester
Benoeming +ontslag Taken Handhaving v/d
openbare orde
- Benoeming bij koninklijk - verantwoording voor Art. 172 lid 3;
besluit art. 131 GW, taken aan de beleidsvrijheid: wat is
- art. 61 gemW; 6 jaar gemeenteraad art. 180 noodzakelijk? Is de
minimaal zittingstijd van Gemw. openbare orde in het
burgemeester. - art. 9 jo 21 Gemw. geding?  dan kan hij
- ontslag; 61b Gemw. Voorzitter van de ervoor kiezen om een
gemeenteraadsvergaderi bevel te geven (licht
ng + art. 34 Gemw. bevel). Je mag hierbij niet
Voorzitter van B&W van het geldend recht
- 170 gemw. Zorgplichten afwijken. (bij een
van de burgemeester noodbevel mag dit wel)
- 171 gemw.
Vertegenwoordiging van art. 172a ‘voetbalwet’;
burgemeester bij meldingsplicht opleggen,
procedures gebiedverbod,
- 172 handhaving groepsverbod, zorgbevel
openbare orde ( zie opleggen aan ouders.
hiernaast )
art. 174 Gemw. Toezicht
op openbare
samenkomsten.
Burgemeester kan
bevelen geven (lid 2)

art. 174a Gemw.
Woningen sluiten; Bij art.
13b Opiumwet is overlast
niet nodig!

art. 175 +176 Gemw.
Noodsituaties. een