Mensen met verstandelijke beperking door Yan1999
Legenda:
Termen
Extra notities
Belangrijke onderdelen die je moet leren
Mondzorg voor mensen met een beperking
Hoofdstuk 1: Inleiding
AVG: tweede lijns arts verstandelijke gehandicapten, krijgt meestal verwijzing van eerstelijns
huisarts als het buiten hun expertise valt.
Ergotherapeut: helpt mensen met beperkingen in de ergonomie; tandenborstel vasthouden
Note: Rol mondzorgkundige is het verzorgen naar ondersteunen en begeleiden
In plaats van de patiënt in houdgreep:
Communicatie met patiënt zelf
Motivational interviewing
Gedragsbeïnvloedende technieken
Zonodig sedatie: lachgas, medicatie, narcose
Hoofdstuk 2: Soorten beperkingen
Verstandelijke beperking: functioneringsproblemen gekenmerkt door beperkingen in zowel
intellectuele functioneren als in adaptief gedrag zoals dat tot uitdrukking komt in conceptuele,
sociale en praktische vaardigheden. Problemen ontstaan voor de leeftijd van 18 en is dus
aangeboren.
Adaptief gedrag: aanpassingsvermogen
IQ: zegt iets over hoe goed iemand kan leren over cognitieve vaardigheden
Emotionele ontwikkeling: speelt een hele grote rol in manier van functioneren.
Note: 115.000 mensen hebben een verstandelijke beperking in Nederland
Note: 500.000 mensen met een ernstig lichamelijke beperking in Nederland
Behandeladviezen algemeen voor beperkte mensen:
Volgen
Herkennen
Voorspellen
Eigen invloed ervaren
Lichte verstandelijke beperking (LVB):
Laag zelfbeeld gecamoufleerd door sociale handigheid
Negatieve interpretatie van gedrag van anderen; bv als jij het beter doet en hij niet
Gevoelig voor stressvolle sociale interacties
Zelfoverschatting; twijfel tussen afhankelijkheid en autonomie
Note: bijzondere groep die bij zowel SBT als een gewone praktijk komt
Ernstig meervoudige beperking (EMB): ontwikkelingsleeftijd tot 2 jaar met ernstige
lichamelijke beperkingen. Niet gevolg van veroudering of van niet aangeboren hersenletsel
In rolstoel, vaak cerebrale parese
Communicatie beperkt: moeilijk praten
Eet- en slikstoornissen; peg sonde
Grote kans op reflux (GORZ)
Slijtage
, Note: Veel gehandicapten bruxeren waardoor erosie is. Ook grote kans op GORZ en
rumineren. Alleen bovenkaak erosie want tong beschermt ondertanden
Tepel-zoek-reflex: hoofd gaat opzij omdat jij de wang raakt. Voor mensen die niet op spraak
richten
Eet-en slikstoornis: vaak infantiele slik methode of PEG sonde nodig. Hierdoor eten ze
weinig of alleen wat ze lekker vinden.
PEG sonde: een voedingsbuis, Percutaan, Endoscopisch en Gastrostomie
Percutaan: door de huid
Endoscopisch: naar binnen
Gastrostomie: naar de maag sonde
Excessieve tandsteenvorming: beperkte mondbeweging leidt tot ophoping van plaque
Aspireren: als iets in de longen komt.
Tandsteen niet weghalen want het komt te snel terug en
Er kan aspiratie en slikstoornis plaatsvinden. Of zelfs een longontsteking.
Je haalt het pas weg als het de gingiva/tong beschadigd
Nek gestrekt bij patiënten voor gebitsreiniging
Mondzorgkunde bij EMB:
Koelwater spray
Goede afzuiging
Positie patiënt: nek gestrekt
Goede mondhygiëne
Note: lachgas kan iemand met een verstandelijke beperking sneller laten verslikken
Gorz prevalentie:
1. komt vaak voor bij mensen met IQ <50
2. vaker bij mensen met IQ <35
3. maar ook veel vaker bij mensen met IQ <50 en spasme
Gorz signalen: moeilijk te achterhalen of het wel of niet is vanwege communicatie
problemen. Vele signalen duiden op reflux bijvoorbeeld keelpijn. Slaapproblemen bijv door
reflux bij het liggen
Haematemesis: opspugen van bloed
GORZ risicogroepen:
Verlaagde druk onderste slokdarmsfincter: adipositas, obstipatie, spasticiteit, anti-
epileptica
Veranderde positie van de maag: scoliose, steun korset, sondevoeding
Gestoorde maag-darm motiliteit: spasticiteit, epilepsie, niet ambulant zijn
Overige: COPD, Downsyndroom, hogere leeftijd, mannelijk geslacht,
benzodiazepines
Benadering mensen met EMB:
Vertraag handelen
Tell-show-feel-do
In blikveld zitten (cerebrale blindheid)
Stille en niet afleidende ruimte
Let op houding van patient ivm slikstoornis en aspiratiepneumonie
Cerebrale blindheid: kunnen je aankijken en zien maar kunnen geen betekenis eraan geven
Legenda:
Termen
Extra notities
Belangrijke onderdelen die je moet leren
Mondzorg voor mensen met een beperking
Hoofdstuk 1: Inleiding
AVG: tweede lijns arts verstandelijke gehandicapten, krijgt meestal verwijzing van eerstelijns
huisarts als het buiten hun expertise valt.
Ergotherapeut: helpt mensen met beperkingen in de ergonomie; tandenborstel vasthouden
Note: Rol mondzorgkundige is het verzorgen naar ondersteunen en begeleiden
In plaats van de patiënt in houdgreep:
Communicatie met patiënt zelf
Motivational interviewing
Gedragsbeïnvloedende technieken
Zonodig sedatie: lachgas, medicatie, narcose
Hoofdstuk 2: Soorten beperkingen
Verstandelijke beperking: functioneringsproblemen gekenmerkt door beperkingen in zowel
intellectuele functioneren als in adaptief gedrag zoals dat tot uitdrukking komt in conceptuele,
sociale en praktische vaardigheden. Problemen ontstaan voor de leeftijd van 18 en is dus
aangeboren.
Adaptief gedrag: aanpassingsvermogen
IQ: zegt iets over hoe goed iemand kan leren over cognitieve vaardigheden
Emotionele ontwikkeling: speelt een hele grote rol in manier van functioneren.
Note: 115.000 mensen hebben een verstandelijke beperking in Nederland
Note: 500.000 mensen met een ernstig lichamelijke beperking in Nederland
Behandeladviezen algemeen voor beperkte mensen:
Volgen
Herkennen
Voorspellen
Eigen invloed ervaren
Lichte verstandelijke beperking (LVB):
Laag zelfbeeld gecamoufleerd door sociale handigheid
Negatieve interpretatie van gedrag van anderen; bv als jij het beter doet en hij niet
Gevoelig voor stressvolle sociale interacties
Zelfoverschatting; twijfel tussen afhankelijkheid en autonomie
Note: bijzondere groep die bij zowel SBT als een gewone praktijk komt
Ernstig meervoudige beperking (EMB): ontwikkelingsleeftijd tot 2 jaar met ernstige
lichamelijke beperkingen. Niet gevolg van veroudering of van niet aangeboren hersenletsel
In rolstoel, vaak cerebrale parese
Communicatie beperkt: moeilijk praten
Eet- en slikstoornissen; peg sonde
Grote kans op reflux (GORZ)
Slijtage
, Note: Veel gehandicapten bruxeren waardoor erosie is. Ook grote kans op GORZ en
rumineren. Alleen bovenkaak erosie want tong beschermt ondertanden
Tepel-zoek-reflex: hoofd gaat opzij omdat jij de wang raakt. Voor mensen die niet op spraak
richten
Eet-en slikstoornis: vaak infantiele slik methode of PEG sonde nodig. Hierdoor eten ze
weinig of alleen wat ze lekker vinden.
PEG sonde: een voedingsbuis, Percutaan, Endoscopisch en Gastrostomie
Percutaan: door de huid
Endoscopisch: naar binnen
Gastrostomie: naar de maag sonde
Excessieve tandsteenvorming: beperkte mondbeweging leidt tot ophoping van plaque
Aspireren: als iets in de longen komt.
Tandsteen niet weghalen want het komt te snel terug en
Er kan aspiratie en slikstoornis plaatsvinden. Of zelfs een longontsteking.
Je haalt het pas weg als het de gingiva/tong beschadigd
Nek gestrekt bij patiënten voor gebitsreiniging
Mondzorgkunde bij EMB:
Koelwater spray
Goede afzuiging
Positie patiënt: nek gestrekt
Goede mondhygiëne
Note: lachgas kan iemand met een verstandelijke beperking sneller laten verslikken
Gorz prevalentie:
1. komt vaak voor bij mensen met IQ <50
2. vaker bij mensen met IQ <35
3. maar ook veel vaker bij mensen met IQ <50 en spasme
Gorz signalen: moeilijk te achterhalen of het wel of niet is vanwege communicatie
problemen. Vele signalen duiden op reflux bijvoorbeeld keelpijn. Slaapproblemen bijv door
reflux bij het liggen
Haematemesis: opspugen van bloed
GORZ risicogroepen:
Verlaagde druk onderste slokdarmsfincter: adipositas, obstipatie, spasticiteit, anti-
epileptica
Veranderde positie van de maag: scoliose, steun korset, sondevoeding
Gestoorde maag-darm motiliteit: spasticiteit, epilepsie, niet ambulant zijn
Overige: COPD, Downsyndroom, hogere leeftijd, mannelijk geslacht,
benzodiazepines
Benadering mensen met EMB:
Vertraag handelen
Tell-show-feel-do
In blikveld zitten (cerebrale blindheid)
Stille en niet afleidende ruimte
Let op houding van patient ivm slikstoornis en aspiratiepneumonie
Cerebrale blindheid: kunnen je aankijken en zien maar kunnen geen betekenis eraan geven
