H8 Rechtmatige en onrechtmatige daad
Rechtmatige daden:
- 6:198 BW, zaakwaarneming
- 6:203 BW, onverschuldigde betaling
- 6:208 BW, ongerechtvaardigde verrijking
Onrechtmatige daad:
- 6:162 BW,
Hieronder kom je er in vijf stappen achter of er sprake is van een onrechtmatige daad
1. Onrechtmatige daad plegen (heeft degene is gedaan of nagelaten)
o inbreuk op recht (integriteit v. lichaam, auteur, eigendom, octrooi)
o strijd met wettelijke plicht
o strijd met ongeschreven recht (maatschappelijke zorgvuldigheidsnorm)
o Rechtvaardigingsgrond? (noodweer, overmacht, ambtelijk bevel)
2. Toerekenbaar (Is de gedraging toerekenbaar?)
o Schuldaansprakelijkheid (verwijtbaar gedrag bewijzen)
o Risicoaansprakelijkheid (maatschappelijk toerekenbaar, omgekeerd bewijs)
Eigen gedraging toerekenbaar
- 6:165 BW, Geestelijke of lichamelijke tekortkoming (>14)
- 6:166 BW, Deel uitmaken van groep
Of kwalitatieve aansprakelijkheid
- Ouders/voogd – kinderen
o 6:164 BW, kind <14 onrechtmatige daad niet toerekenbaar
o 6:169 BW, kind <14 ouders aansprakelijk
o 6:169 BW, kind 14-15 ouders aansprakelijk niet kunnen beletten (schuldaanspr.)
o Kind v.a. 16 zelf aansprakelijk
- 6:170 BW, Werkgever – werknemer
o Ondergeschiktheid
o Kansvergroting
o 6:170 lid 3, werkgever schade verhalen op werknemer i.g.v. roekeloosheid
3. 6:95 BW, Schade (Is er schade?)
o Vermogensschade
o Immateriële schade
4. Direct causaal verband (Is er schade door de gedraging?)
5. 6:163 BW, Relativiteitsbeginsel (Is er inbreuk gemaakt op iemands recht?)
o De geschonden norm (inbreuk, wet, ongeschreven recht) dient ter bescherming
van de schade die de benadeelde heeft geleden.
, H5 Rechtshandelingen
Rechtshandeling met beoogd rechtsgevolg. (eenzijdig en meerzijdig)
Totstandkoming
- 3:32 BW, natuurlijk persoon is handelingsbekwaam (behalve minderjarige of curandi)
- 3:33 BW, gerichte wil door verklaring geopenbaard tenzij,
o 3:35 BW, gerechtvaardigd vertrouwen (opvatten als gerichte verklaring)
Nietigheid (gevolgen zijn er niet geweest)
- 3:40 BW, in strijd met de wet (goede zeden of openbare orde)
- 3:43 BW, handelingsonbevoegd (rechters, ambtenaren, etc)
- 3:34 BW, geestelijke stoornis, ongericht (tenzij 3:35, vertrouwensbeginsel)
- 3:32 BW, handelingsonbekwame, ongericht
o 1:378 BW, Curandi, handelingsbekaamheid
o 1:234 BW, Minderjarige, handelingsbekwaamheid
Vernietigbaarheid (terugwerkende kracht)
- 3:34 BW, geestelijke stoornis, gericht (tenzij 3:35, vertrouwensbeginsel)
- 3:32 BW, handelingsonbekwame, gericht
o 1:378 BW, Curandi, handelingsbekaamheid
o 1:234 BW, Minderjarige, handelingsbekwaamheid
§ Toestemming van ouder/voogd voor bepaalde rechtshandeling of doel
§ Toestemming wordt geacht er te zijn t.a.v. maatschappelijk verkeer
gebruikelijk
- 3:44 BW, wilsgebrek (bedreiging, bedrog, misbruik omstandigheden) of 6:228 BW, dwaling
- 3:45 BW, Actio Pauliana (rechtshandeling nadeel schuldeiser)
Rechtmatige daden:
- 6:198 BW, zaakwaarneming
- 6:203 BW, onverschuldigde betaling
- 6:208 BW, ongerechtvaardigde verrijking
Onrechtmatige daad:
- 6:162 BW,
Hieronder kom je er in vijf stappen achter of er sprake is van een onrechtmatige daad
1. Onrechtmatige daad plegen (heeft degene is gedaan of nagelaten)
o inbreuk op recht (integriteit v. lichaam, auteur, eigendom, octrooi)
o strijd met wettelijke plicht
o strijd met ongeschreven recht (maatschappelijke zorgvuldigheidsnorm)
o Rechtvaardigingsgrond? (noodweer, overmacht, ambtelijk bevel)
2. Toerekenbaar (Is de gedraging toerekenbaar?)
o Schuldaansprakelijkheid (verwijtbaar gedrag bewijzen)
o Risicoaansprakelijkheid (maatschappelijk toerekenbaar, omgekeerd bewijs)
Eigen gedraging toerekenbaar
- 6:165 BW, Geestelijke of lichamelijke tekortkoming (>14)
- 6:166 BW, Deel uitmaken van groep
Of kwalitatieve aansprakelijkheid
- Ouders/voogd – kinderen
o 6:164 BW, kind <14 onrechtmatige daad niet toerekenbaar
o 6:169 BW, kind <14 ouders aansprakelijk
o 6:169 BW, kind 14-15 ouders aansprakelijk niet kunnen beletten (schuldaanspr.)
o Kind v.a. 16 zelf aansprakelijk
- 6:170 BW, Werkgever – werknemer
o Ondergeschiktheid
o Kansvergroting
o 6:170 lid 3, werkgever schade verhalen op werknemer i.g.v. roekeloosheid
3. 6:95 BW, Schade (Is er schade?)
o Vermogensschade
o Immateriële schade
4. Direct causaal verband (Is er schade door de gedraging?)
5. 6:163 BW, Relativiteitsbeginsel (Is er inbreuk gemaakt op iemands recht?)
o De geschonden norm (inbreuk, wet, ongeschreven recht) dient ter bescherming
van de schade die de benadeelde heeft geleden.
, H5 Rechtshandelingen
Rechtshandeling met beoogd rechtsgevolg. (eenzijdig en meerzijdig)
Totstandkoming
- 3:32 BW, natuurlijk persoon is handelingsbekwaam (behalve minderjarige of curandi)
- 3:33 BW, gerichte wil door verklaring geopenbaard tenzij,
o 3:35 BW, gerechtvaardigd vertrouwen (opvatten als gerichte verklaring)
Nietigheid (gevolgen zijn er niet geweest)
- 3:40 BW, in strijd met de wet (goede zeden of openbare orde)
- 3:43 BW, handelingsonbevoegd (rechters, ambtenaren, etc)
- 3:34 BW, geestelijke stoornis, ongericht (tenzij 3:35, vertrouwensbeginsel)
- 3:32 BW, handelingsonbekwame, ongericht
o 1:378 BW, Curandi, handelingsbekaamheid
o 1:234 BW, Minderjarige, handelingsbekwaamheid
Vernietigbaarheid (terugwerkende kracht)
- 3:34 BW, geestelijke stoornis, gericht (tenzij 3:35, vertrouwensbeginsel)
- 3:32 BW, handelingsonbekwame, gericht
o 1:378 BW, Curandi, handelingsbekaamheid
o 1:234 BW, Minderjarige, handelingsbekwaamheid
§ Toestemming van ouder/voogd voor bepaalde rechtshandeling of doel
§ Toestemming wordt geacht er te zijn t.a.v. maatschappelijk verkeer
gebruikelijk
- 3:44 BW, wilsgebrek (bedreiging, bedrog, misbruik omstandigheden) of 6:228 BW, dwaling
- 3:45 BW, Actio Pauliana (rechtshandeling nadeel schuldeiser)
