Kwalitatief
Theorie-data-cycles
Sociaal wetenschappelijk onderzoek
Belangrijke kenmerken:
1. streeft naar kennis en theorievorming
2. is systematisch en controleerbaar
3. maakt gebruik van empirische gegevens
De theorie data cycles beschrijft een systematisch proces van sociaal
wetenschappelijke onderzoek.
Kenmerken van een goede wetenschappelijke theorie
1. Falsifieerbaar
- een theorie moet weerlegd kunnen worden met systematische waarnemingen
2. Probabilistisch
-uitspraken binnen een theorie gelden niet voor alle gevallen of op elk moment
in de tijd
3. Spaarzaam (parsimonious)
als een eenvoudige theorie volstaat, is het niet nodig om deze complexer te
maken
Onderzoeksvragen
-Fundamentaal (basic)
-Toegepast (applied)
-Translationeel (translational)
Onderzoeksontwerp: wat en hoe?
• Kwalitatieve gegevens
-bijv. Interviews of beschrijvingen van observaties
• Kwantitatieve gegevens
-verzameld middels gestandaardiseerde vragenlijsten en testen of
systematische observaties
,Onderzoeksontwerp: bij wie?
• Bij wie worden empirische gegevens verzameld?
Onderzoeksontwerp
• Keuzes in het onderzoeksontwerp beïnvloeden de geldigheid van de resultaten
• Het vooraf onderbouwen en vastleggen van deze keuzes verhoogt de
controleerbaarheid van het onderzoek
Hypothesen
• Een specifieke uitspraak over wat de onderzoeker verwacht waar te zullen nemen in
het onderzoek
Data-verzameling en analyse
• Kwalitatieve gegevens
-bijvoorbeeld afnemen interviews
-interpreteren van de interviewverslagen
• Kwantitatieve gegevens
-bijvoorbeeld afnemen van test om narcisme-score te meten
-statisch analyseren van de cijfermatige gegevens
• Data-management plan
-zorgvuldige omgang met vertrouwelijke gegevens
-draagt bij aan controleerbaarheid van onderzoek
Na de data analyse
• Conclusie op grond van de resultaten geven meer of minder ondersteuning aan
theorie
• De conclusies gaan gepaard met een grote of kleinere mate van onzekerheid
• Onderzoekers beschrijven hun onderzoek en de gevonden resultaten in
wetenschappelijke artikelen
Samenvattend
De theorie-data-cycles beschrijft het systematisch proces van sociaal
wetenschappelijk onderzoek
• Verzamelen en analyseren van empirische gegevens
• Keuzes in het proces beïnvloeden resultaten
• Resultaten en conclusies ondersteunen theorie of niet en gaan gepaard met
onzekerheid
• Vastleggen onderzoeksontwerp en data-managementplan dragen bij aan
controleerbaarheid
Kenmerken kwalitatief onderzoek
Waarom kwalitatief onderzoek?
• Voornaamste doel:
-sociale fenomenen te begrijpen vanuit hun natuurlijke context
-om empirische patronen te vinden
-die een startpunt kunnen zijn voor theorievorming
-ontwikkeling nieuwe theorie
-aanpassing of uitbreiding van bestaande theorie
• In gesproken of geschreven teksten, observaties van gedrag en interacties
Wat wordt er onderzocht?
• Culturele verschillen in de zorg voor ouderen
• Motieven om te daten bij eerstejaars studenten
• De ideeën van Amerikanen over het recht op wapenbezit
, Kenmerken kwalitatief onderzoek
1. De onderzoeker is geïnteresseerd in de natuurlijke omgeving van de respondent
2. De onderzoeker heeft een contextuele benadering
3. Het perspectief van de respondenten staat centraal
4. Via specifieke observaties probeert de onderzoeker
-de sociale werkelijkheid te omschrijven in al haar diversiteit
-naar algemeenheden te zoeken die nieuwe theorieën vormen of bestaande
theorieën aanpassen —-> inductie
Kwalitatieve onderzoeksvraag
Wat wordt er onderzocht?
• Idee/theorie
-theorie alleenstaande ouderen en daten:
• Beperkt/besloten netwerk
• Eenzaamheid bestrijden
• Mannen vaak traditionele relatie met praktische en emotionele steun
• Vrouwen vaak autonomie niet verliezen
- Is deze theorie ook van toepassing op eerstejaars studenten?
• Onderzoekvraag van kwalitatief onderzoek kun je herkennen aan de volgende
elementen:
• SPI(C)E:
-setting: waar, in welke context?
-Perspective (population): voor wie?
-interst: wat?
-(comparison: vergeleken met wie/wat?)
-evaluation: met welk resultaat?
(Dataverzameling) kwalitatief interview
• Gesprek waarin de interviewer vragen stelt aan de geïnterviewde over:
-ideeën
-motieven
-ervaringen
-gedragingen
Met betrekking tot een sociaal fenomeen
• Geïnterviewde is:
-informant, of (breed view over het onderwerp, 3e persoon perspectief)
-respondent (spreekt uit eigen ervaring)
• De onderzoeker is nadrukkelijk aanwezig bij de dataverzameling
Kwalitatief onderzoeksontwerp
Soorten interviews
• In hoeverre liggen inhoud, volgorde en formulering van vragen en antwoordopties
vooraf vast?
Ongestructureerd Semi-gestructureerd Gestructureerd (kwanti-
tatief onderzoek)
Bovenstaande aspecten Wel topiclijst, bovenstaande Bovenstaande aspecten wor-
hangen af van verloop en aspecten hangen af van con- den vooraf vastgelegde door
context van het interview text van het interview de interviewer
Theorie-data-cycles
Sociaal wetenschappelijk onderzoek
Belangrijke kenmerken:
1. streeft naar kennis en theorievorming
2. is systematisch en controleerbaar
3. maakt gebruik van empirische gegevens
De theorie data cycles beschrijft een systematisch proces van sociaal
wetenschappelijke onderzoek.
Kenmerken van een goede wetenschappelijke theorie
1. Falsifieerbaar
- een theorie moet weerlegd kunnen worden met systematische waarnemingen
2. Probabilistisch
-uitspraken binnen een theorie gelden niet voor alle gevallen of op elk moment
in de tijd
3. Spaarzaam (parsimonious)
als een eenvoudige theorie volstaat, is het niet nodig om deze complexer te
maken
Onderzoeksvragen
-Fundamentaal (basic)
-Toegepast (applied)
-Translationeel (translational)
Onderzoeksontwerp: wat en hoe?
• Kwalitatieve gegevens
-bijv. Interviews of beschrijvingen van observaties
• Kwantitatieve gegevens
-verzameld middels gestandaardiseerde vragenlijsten en testen of
systematische observaties
,Onderzoeksontwerp: bij wie?
• Bij wie worden empirische gegevens verzameld?
Onderzoeksontwerp
• Keuzes in het onderzoeksontwerp beïnvloeden de geldigheid van de resultaten
• Het vooraf onderbouwen en vastleggen van deze keuzes verhoogt de
controleerbaarheid van het onderzoek
Hypothesen
• Een specifieke uitspraak over wat de onderzoeker verwacht waar te zullen nemen in
het onderzoek
Data-verzameling en analyse
• Kwalitatieve gegevens
-bijvoorbeeld afnemen interviews
-interpreteren van de interviewverslagen
• Kwantitatieve gegevens
-bijvoorbeeld afnemen van test om narcisme-score te meten
-statisch analyseren van de cijfermatige gegevens
• Data-management plan
-zorgvuldige omgang met vertrouwelijke gegevens
-draagt bij aan controleerbaarheid van onderzoek
Na de data analyse
• Conclusie op grond van de resultaten geven meer of minder ondersteuning aan
theorie
• De conclusies gaan gepaard met een grote of kleinere mate van onzekerheid
• Onderzoekers beschrijven hun onderzoek en de gevonden resultaten in
wetenschappelijke artikelen
Samenvattend
De theorie-data-cycles beschrijft het systematisch proces van sociaal
wetenschappelijk onderzoek
• Verzamelen en analyseren van empirische gegevens
• Keuzes in het proces beïnvloeden resultaten
• Resultaten en conclusies ondersteunen theorie of niet en gaan gepaard met
onzekerheid
• Vastleggen onderzoeksontwerp en data-managementplan dragen bij aan
controleerbaarheid
Kenmerken kwalitatief onderzoek
Waarom kwalitatief onderzoek?
• Voornaamste doel:
-sociale fenomenen te begrijpen vanuit hun natuurlijke context
-om empirische patronen te vinden
-die een startpunt kunnen zijn voor theorievorming
-ontwikkeling nieuwe theorie
-aanpassing of uitbreiding van bestaande theorie
• In gesproken of geschreven teksten, observaties van gedrag en interacties
Wat wordt er onderzocht?
• Culturele verschillen in de zorg voor ouderen
• Motieven om te daten bij eerstejaars studenten
• De ideeën van Amerikanen over het recht op wapenbezit
, Kenmerken kwalitatief onderzoek
1. De onderzoeker is geïnteresseerd in de natuurlijke omgeving van de respondent
2. De onderzoeker heeft een contextuele benadering
3. Het perspectief van de respondenten staat centraal
4. Via specifieke observaties probeert de onderzoeker
-de sociale werkelijkheid te omschrijven in al haar diversiteit
-naar algemeenheden te zoeken die nieuwe theorieën vormen of bestaande
theorieën aanpassen —-> inductie
Kwalitatieve onderzoeksvraag
Wat wordt er onderzocht?
• Idee/theorie
-theorie alleenstaande ouderen en daten:
• Beperkt/besloten netwerk
• Eenzaamheid bestrijden
• Mannen vaak traditionele relatie met praktische en emotionele steun
• Vrouwen vaak autonomie niet verliezen
- Is deze theorie ook van toepassing op eerstejaars studenten?
• Onderzoekvraag van kwalitatief onderzoek kun je herkennen aan de volgende
elementen:
• SPI(C)E:
-setting: waar, in welke context?
-Perspective (population): voor wie?
-interst: wat?
-(comparison: vergeleken met wie/wat?)
-evaluation: met welk resultaat?
(Dataverzameling) kwalitatief interview
• Gesprek waarin de interviewer vragen stelt aan de geïnterviewde over:
-ideeën
-motieven
-ervaringen
-gedragingen
Met betrekking tot een sociaal fenomeen
• Geïnterviewde is:
-informant, of (breed view over het onderwerp, 3e persoon perspectief)
-respondent (spreekt uit eigen ervaring)
• De onderzoeker is nadrukkelijk aanwezig bij de dataverzameling
Kwalitatief onderzoeksontwerp
Soorten interviews
• In hoeverre liggen inhoud, volgorde en formulering van vragen en antwoordopties
vooraf vast?
Ongestructureerd Semi-gestructureerd Gestructureerd (kwanti-
tatief onderzoek)
Bovenstaande aspecten Wel topiclijst, bovenstaande Bovenstaande aspecten wor-
hangen af van verloop en aspecten hangen af van con- den vooraf vastgelegde door
context van het interview text van het interview de interviewer
