Van slag door ontslag
Module analyseren en verbeteren zorg
HVVB20MAVZ
Het onderzoeksvoorstel
Instituut: Hanzehogeschool Groningen
Opleiding: Hbo-verpleegkunde
Eerste beoordelaar:
Tweede beoordelaar:
Onderzoeksinstelling: Martini Ziekenhuis Groningen
Opdrachtgever:
Docent begeleider:
Datum van inleveren: 28-03-2021
,Inhoudsopgave
Inleiding........................................................................................................................................................ 3
Hoofdstuk 1 vraagstelling en doelstelling....................................................................................................... 6
Hoofdstuk 2 Onderzoeksmethode.................................................................................................................. 7
2.1 Onderzoeksmethode en dataverzameling......................................................................................................7
2.1.1 Onderzoeksmethodiek...........................................................................................................................7
2.1.2 Dataverzameling.....................................................................................................................................7
2.2 Plausibiliteit en verifieerbaarheid.................................................................................................................10
2.2.1 Plausibiliteit .........................................................................................................................................10
2.2.2 Verifieerbaarheid .................................................................................................................................11
Hoofdstuk 3 Onderzoeksethiek en wet- en regelgeving................................................................................12
3.1 Ethiek ...........................................................................................................................................................12
3.2 Wet- en regelgeving ....................................................................................................................................12
Literatuurlijst............................................................................................................................................... 14
Bijlagen....................................................................................................................................................... 16
Bijlage 1 Logboek................................................................................................................................................16
Bijlage 2 Consentformulier.................................................................................................................................20
Bijlage 3 Antiplagiaat verklaring........................................................................................................................21
2
, Inleiding
Volgens Zorgvisie (Bremmers, 2019) is het voor patiënten belangrijk om zo kort mogelijk in
het ziekenhuis te verblijven om zo de kans op ziekenhuisinfecties te verkleinen.
Hierbij brengt een ziekenhuisopname voor ouderen nog meer risico’s met zich mee zoals
ondervoeding (Abd Aziz, Teng, Abdul Hamid, & Ismail, 2017).
Ook een delirium en decubitus zijn mogelijk gevolgen onder ouderen (De Rooij et al, 2009).
Het belang van een gestructureerd ontslagproces neemt op internationaal en nationaal
niveau toe, gezien de maatschappelijke trend van kortere ziekenhuisopnames en de
verplaatsing van zorgactiviteiten naar de eerste lijn zorg vanwege vergrijzing (FWG, 2018).
Uit een internationaal onderzoek naar factoren die een ziekenhuisontslag kunnen
belemmeren blijkt dat een standaard ontslaggesprek vaak als gevolg van tijdgebrek
ontbreekt (Hesselink et al., 2013). Structureel worden patiënten niet betrokken bij het
plannen van het ontslag en het organiseren van nazorg. Volgens Nivel (2018) is het van
cruciaal belang om te achterhalen wat patiënten van de geleverde gezondheidszorg vinden
en hoe zij de kwaliteit van zorg ervaren. Met deze kennis kunnen zorgaanbieders zo
patiëntgericht werken als mogelijk en levert dit een bijdrage aan het verbeteren van zorg.
Een punt dat door patiënten wordt aangegeven is dat specifieke wensen en behoeften
onvoldoende herkend of onjuist geïnterpreteerd worden. Daarbij lijkt het ontslagproces te
worden belemmerd door externe factoren zoals wisselende diensten van zorgverleners
(Hesselink et al., 2013).
In vergelijking met elf Westerse landen blijkt dat Nederland op internationaal niveau
achterblijft door gebrekkige afstemming in de ketenzorg (Hesselink et al,.2013).
“Continuïteit van de zorg bij ontslag van de patiënt uit het ziekenhuis is een cruciaal aspect
van hoogwaardige patiëntenzorg. Zeer betrouwbare zorg vereist nauwe samenwerking
tussen zorgverleners over organisatiegrenzen heen, waardoor een interdisciplinair netwerk
ontstaat. Helaas vergroten onvolledige of onjuiste informatie- en communicatiefouten tussen
ziekenhuiszorgverleners en de meerdere ontvangende partijen vaak de kans op
bijwerkingen.” Deze factoren kunnen voor patiënten verschillende gevolgen hebben zoals
levensbedreigende situaties, behandelingen die vermeden hadden kunnen worden,
ongeplande heropnames en extra kosten. (Hesselink et al., 2014)
Ook voor het ziekenhuis kan een niet optimaal ontslagproces grote gevolgen hebben.
Ziekenhuizen in Nederland hebben regelmatig te maken met zogenaamde onnodige
3
Module analyseren en verbeteren zorg
HVVB20MAVZ
Het onderzoeksvoorstel
Instituut: Hanzehogeschool Groningen
Opleiding: Hbo-verpleegkunde
Eerste beoordelaar:
Tweede beoordelaar:
Onderzoeksinstelling: Martini Ziekenhuis Groningen
Opdrachtgever:
Docent begeleider:
Datum van inleveren: 28-03-2021
,Inhoudsopgave
Inleiding........................................................................................................................................................ 3
Hoofdstuk 1 vraagstelling en doelstelling....................................................................................................... 6
Hoofdstuk 2 Onderzoeksmethode.................................................................................................................. 7
2.1 Onderzoeksmethode en dataverzameling......................................................................................................7
2.1.1 Onderzoeksmethodiek...........................................................................................................................7
2.1.2 Dataverzameling.....................................................................................................................................7
2.2 Plausibiliteit en verifieerbaarheid.................................................................................................................10
2.2.1 Plausibiliteit .........................................................................................................................................10
2.2.2 Verifieerbaarheid .................................................................................................................................11
Hoofdstuk 3 Onderzoeksethiek en wet- en regelgeving................................................................................12
3.1 Ethiek ...........................................................................................................................................................12
3.2 Wet- en regelgeving ....................................................................................................................................12
Literatuurlijst............................................................................................................................................... 14
Bijlagen....................................................................................................................................................... 16
Bijlage 1 Logboek................................................................................................................................................16
Bijlage 2 Consentformulier.................................................................................................................................20
Bijlage 3 Antiplagiaat verklaring........................................................................................................................21
2
, Inleiding
Volgens Zorgvisie (Bremmers, 2019) is het voor patiënten belangrijk om zo kort mogelijk in
het ziekenhuis te verblijven om zo de kans op ziekenhuisinfecties te verkleinen.
Hierbij brengt een ziekenhuisopname voor ouderen nog meer risico’s met zich mee zoals
ondervoeding (Abd Aziz, Teng, Abdul Hamid, & Ismail, 2017).
Ook een delirium en decubitus zijn mogelijk gevolgen onder ouderen (De Rooij et al, 2009).
Het belang van een gestructureerd ontslagproces neemt op internationaal en nationaal
niveau toe, gezien de maatschappelijke trend van kortere ziekenhuisopnames en de
verplaatsing van zorgactiviteiten naar de eerste lijn zorg vanwege vergrijzing (FWG, 2018).
Uit een internationaal onderzoek naar factoren die een ziekenhuisontslag kunnen
belemmeren blijkt dat een standaard ontslaggesprek vaak als gevolg van tijdgebrek
ontbreekt (Hesselink et al., 2013). Structureel worden patiënten niet betrokken bij het
plannen van het ontslag en het organiseren van nazorg. Volgens Nivel (2018) is het van
cruciaal belang om te achterhalen wat patiënten van de geleverde gezondheidszorg vinden
en hoe zij de kwaliteit van zorg ervaren. Met deze kennis kunnen zorgaanbieders zo
patiëntgericht werken als mogelijk en levert dit een bijdrage aan het verbeteren van zorg.
Een punt dat door patiënten wordt aangegeven is dat specifieke wensen en behoeften
onvoldoende herkend of onjuist geïnterpreteerd worden. Daarbij lijkt het ontslagproces te
worden belemmerd door externe factoren zoals wisselende diensten van zorgverleners
(Hesselink et al., 2013).
In vergelijking met elf Westerse landen blijkt dat Nederland op internationaal niveau
achterblijft door gebrekkige afstemming in de ketenzorg (Hesselink et al,.2013).
“Continuïteit van de zorg bij ontslag van de patiënt uit het ziekenhuis is een cruciaal aspect
van hoogwaardige patiëntenzorg. Zeer betrouwbare zorg vereist nauwe samenwerking
tussen zorgverleners over organisatiegrenzen heen, waardoor een interdisciplinair netwerk
ontstaat. Helaas vergroten onvolledige of onjuiste informatie- en communicatiefouten tussen
ziekenhuiszorgverleners en de meerdere ontvangende partijen vaak de kans op
bijwerkingen.” Deze factoren kunnen voor patiënten verschillende gevolgen hebben zoals
levensbedreigende situaties, behandelingen die vermeden hadden kunnen worden,
ongeplande heropnames en extra kosten. (Hesselink et al., 2014)
Ook voor het ziekenhuis kan een niet optimaal ontslagproces grote gevolgen hebben.
Ziekenhuizen in Nederland hebben regelmatig te maken met zogenaamde onnodige
3