Scheikunde 6 vwo Chemie
Overal samenvatting – H15 t/m
H19
Inhoud
Hoofdstuk 15: Groene Chemie...............................................................................................................2
Hoofdstuk 16: Buffers en enzymen........................................................................................................5
Hoofdstuk 17: Accu’s en brandstoffen...................................................................................................7
Hoofdstuk 18: Nieuwe materialen..........................................................................................................8
Hoofdstuk 19: Van grijze stroom naar groene stroom..........................................................................12
1
, Hoofdstuk 15: Groene Chemie
Groene chemie = het toepassen van duurzame ontwikkelingen in de chemische
industrie. Gebaseerd op de principes van groene chemie.
Principes van de groene chemie:
- veiliger zijn
- minder grondstoffen en energie gebruiken
- zoveel mogelijk gebruik van duurzame energie/grondstoffen
- minder vervuiling
Synthese = aantal reactiestappen. Je wilt max hoeveelheid product met zo min
mogelijk beginstoffen + zo min mogelijk bijproducten. Bij een synthese waar
meerdere reacties na elkaar verlopen, moet je de rendementen van alle stappen
met elkaar vermenigvuldigen. Om te bepalen hoe groen de synthese is, kijk je
naar de E- en Q-factor
Atoomeconomie = massapercentage atomen van de beginstoffen dat in het
gewenste eindproduct komt. mgewenst product / mbeginstoffen x 100
Rendement = praktische opbrengst als percentage van de theoretische
opbrengst. Wat je er daadwerkelijk uit haalt. Praktische opbrengst / theoretische
opbrengst x 100
Theoretische opbrengst = massa van het product die volgens een kloppende
rv zou ontstaan
Praktische opbrengst = massa van het product zoals die bij een bepaalde
synthese wordt gevormd
E-factor = hoeveelheid afval per kg product. Het is klein voor een synthese
waarin weinig niet-bruikbare producten zijn. Informatie uit atoomeconomie en
rendement worden samengevoegd. Handig voor vergelijken van efficiëntie van
verschillende processen. Nieuw – oud / oud
Q-factor = vervuilingsfactor. De mate waarin een stof vervuilend is
Grenswaarde = maximale toegestane hoeveelheid van een stof in mg per m 3
(of ppb) lucht op een werkplek. De gezondheid mag niet worden geschaad.
TGG = tijdgewogen gemiddelde. Geeft aan hoe lang je in het bijzijn van de stof
mag zijn. Hoe lager de waarde, hoe schadelijker de stof
ppb = parts per billion (109). Wordt gebruikt bij hele giftige stoffen met een
kleine grenswaarde
Wet van behoud van energie = energie gaat nooit verloren
Energiebalans = energie wordt omgezet in andere vormen energie zoals licht,
warmte, elektriciteit
Energie-effect = gelijk aan het verschil in chemische energie deltaE, van de
reactieproducten en de beginstoffen. ɅE = E reactie-procuten-Ebeginstoffen
Exotherm proces chemische energie in reactieproducten is kleiner dan die van
de beginstoffen. Energie-effect is een negatief getal. deltaE < 0 J
Endotherm proces chemische energie in de reactieproducten is groter dan in
de beginstoffen. Energie-effect is een positief getal. deltaE > 0 J
Reactietemperatuur = temperatuur die nog is voor een reactie om plaats te
vinden
Activeringsenergie = energie die nodig is voor het plaatsvinden van een
reactie
2
Overal samenvatting – H15 t/m
H19
Inhoud
Hoofdstuk 15: Groene Chemie...............................................................................................................2
Hoofdstuk 16: Buffers en enzymen........................................................................................................5
Hoofdstuk 17: Accu’s en brandstoffen...................................................................................................7
Hoofdstuk 18: Nieuwe materialen..........................................................................................................8
Hoofdstuk 19: Van grijze stroom naar groene stroom..........................................................................12
1
, Hoofdstuk 15: Groene Chemie
Groene chemie = het toepassen van duurzame ontwikkelingen in de chemische
industrie. Gebaseerd op de principes van groene chemie.
Principes van de groene chemie:
- veiliger zijn
- minder grondstoffen en energie gebruiken
- zoveel mogelijk gebruik van duurzame energie/grondstoffen
- minder vervuiling
Synthese = aantal reactiestappen. Je wilt max hoeveelheid product met zo min
mogelijk beginstoffen + zo min mogelijk bijproducten. Bij een synthese waar
meerdere reacties na elkaar verlopen, moet je de rendementen van alle stappen
met elkaar vermenigvuldigen. Om te bepalen hoe groen de synthese is, kijk je
naar de E- en Q-factor
Atoomeconomie = massapercentage atomen van de beginstoffen dat in het
gewenste eindproduct komt. mgewenst product / mbeginstoffen x 100
Rendement = praktische opbrengst als percentage van de theoretische
opbrengst. Wat je er daadwerkelijk uit haalt. Praktische opbrengst / theoretische
opbrengst x 100
Theoretische opbrengst = massa van het product die volgens een kloppende
rv zou ontstaan
Praktische opbrengst = massa van het product zoals die bij een bepaalde
synthese wordt gevormd
E-factor = hoeveelheid afval per kg product. Het is klein voor een synthese
waarin weinig niet-bruikbare producten zijn. Informatie uit atoomeconomie en
rendement worden samengevoegd. Handig voor vergelijken van efficiëntie van
verschillende processen. Nieuw – oud / oud
Q-factor = vervuilingsfactor. De mate waarin een stof vervuilend is
Grenswaarde = maximale toegestane hoeveelheid van een stof in mg per m 3
(of ppb) lucht op een werkplek. De gezondheid mag niet worden geschaad.
TGG = tijdgewogen gemiddelde. Geeft aan hoe lang je in het bijzijn van de stof
mag zijn. Hoe lager de waarde, hoe schadelijker de stof
ppb = parts per billion (109). Wordt gebruikt bij hele giftige stoffen met een
kleine grenswaarde
Wet van behoud van energie = energie gaat nooit verloren
Energiebalans = energie wordt omgezet in andere vormen energie zoals licht,
warmte, elektriciteit
Energie-effect = gelijk aan het verschil in chemische energie deltaE, van de
reactieproducten en de beginstoffen. ɅE = E reactie-procuten-Ebeginstoffen
Exotherm proces chemische energie in reactieproducten is kleiner dan die van
de beginstoffen. Energie-effect is een negatief getal. deltaE < 0 J
Endotherm proces chemische energie in de reactieproducten is groter dan in
de beginstoffen. Energie-effect is een positief getal. deltaE > 0 J
Reactietemperatuur = temperatuur die nog is voor een reactie om plaats te
vinden
Activeringsenergie = energie die nodig is voor het plaatsvinden van een
reactie
2
