MENS EN GEZONDHEID 1
1. Kennismaking en Introductie
1.2 Kennismaking
1.3 Introductie
Situering in de opleiding
Studiewijzer: Algemeen
Studiewijzer: Leerdoelen
Studiewijzer: Lesthema’s
• Psychosociale problemen, gezondheidsproblemen en chronische ziektes
o Wat verstaan we onder deze problemen?
o Wat zijn de belangrijkste symptomen?
o Hoe vaak komen ze voor?
o Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van deze problemen?
o Hoe kunnen we preventief omgaan met deze problemen?
o Hoe kunnen we mensen begeleiden die met deze problemen te maken krijgen?
Studiewijzer: Toetsing
• Groepsopdracht (40%)
o 4 studenten per groep
o Psycho-educatief aanbod uitwerken
o + sessie geven aan de klasgroep
▪ Tijdens WC 20, 21 en 22
= evaluatiemoment
= aanwezigheid verplicht
▪ Indienen opdracht: 2 mei 2021
o Meer toelichting en groepsverdeling
tijdens WC 4
1
,Belangrijke concepten
• Bio-psycho-sociaal model
• Classificatiesystemen
o ICF:
o DSM-5:
Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (fifth edition)
• Diagnostische cyclus (tekst digitap)
2
,• Hulpvraag
• Oefening: Types Hulpvragen
o Welk soort hulpvraag is:
▪ Lijd ik aan een depressie? (Onderkennend)
▪ Kan ik een hogere studie aan? (Onderkennend)
▪ Zijn mijn angsten buitensporig? (Onderkennend)
▪ Waarom kan ik geen stabiele relatie onderhouden? (Verklarend)
▪ Waarom val ik telkens terug in alcoholgebruik? (Verklarend)
▪ Hoe kom ik van mijn depressie af? (Indicerend)
▪ Heeft mijn kind ADHD? (Onderkennend)
▪ Hoe lossen wij onze relatieproblemen op? (Indicerend)
▪ Hoe komt het dat ik buitenshuis zo angstig word? (Verklarend)
▪ Hoe kan ik omgaan met mijn zieke partner? (Indicerend)
• Psychosociale problemen
o Psychische problemen: gevoelens en gedachten
o Sociale problemen: anderen, instanties, …
→ Combinatie van beiden
o Voorbeelden
▪ Stress
▪ Slaapproblemen
▪ Verslaving
▪ Rouw
▪ Relationele problemen
• Gezondheidsproblemen
=> kunnen ontstaan door leefstijl/gedrag, omgevingsfactoren, aangeboren (genetische aanleg), …
o Voorbeelden
▪ Roken, drinken, drugsgebruik
▪ Overgewicht en obesitas
▪ Te weinig bewegen
▪ Ongezonde voeding
▪ Hiv-aids-soa's
▪ Covid19 en andere virale infecties
• Chronische ziekten
o Een ziekte die een continue of repetitieve behandeling van minstens zes maanden noodzaakt (RIZIV)
o Langdurige ziekten die niet spontaan verdwijnen en zelden volledig genezen (Sciensano.be)
▪ Hart- en vaatziekten, kanker, chronische luchtwegaandoeningen en diabetes
=> grootste oorzaak van overlijden wereldwijd
▪ Psychische aandoeningen, gevolgen van verwondingen, artrose, neurologische aandoeningen,
leverziekten en chronische nierziekten
3
, • Psycho-educatie
o Samenvoeging van psychotherapie & educatie
o Psychoeducation, patient education, patient teaching, patient interventions
= methode met als doel personen competenties te laten verwerven die bijdragen tot hun geestelijke
gezondheid (Van Daele et al 2010)
➢ Overdragen van kennis of informatie
➢ Én aanreiken/aanleren van vaardigheden
➢ Én/of uitwerken en inzetten van strategieën of hulpmiddelen
4
1. Kennismaking en Introductie
1.2 Kennismaking
1.3 Introductie
Situering in de opleiding
Studiewijzer: Algemeen
Studiewijzer: Leerdoelen
Studiewijzer: Lesthema’s
• Psychosociale problemen, gezondheidsproblemen en chronische ziektes
o Wat verstaan we onder deze problemen?
o Wat zijn de belangrijkste symptomen?
o Hoe vaak komen ze voor?
o Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van deze problemen?
o Hoe kunnen we preventief omgaan met deze problemen?
o Hoe kunnen we mensen begeleiden die met deze problemen te maken krijgen?
Studiewijzer: Toetsing
• Groepsopdracht (40%)
o 4 studenten per groep
o Psycho-educatief aanbod uitwerken
o + sessie geven aan de klasgroep
▪ Tijdens WC 20, 21 en 22
= evaluatiemoment
= aanwezigheid verplicht
▪ Indienen opdracht: 2 mei 2021
o Meer toelichting en groepsverdeling
tijdens WC 4
1
,Belangrijke concepten
• Bio-psycho-sociaal model
• Classificatiesystemen
o ICF:
o DSM-5:
Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (fifth edition)
• Diagnostische cyclus (tekst digitap)
2
,• Hulpvraag
• Oefening: Types Hulpvragen
o Welk soort hulpvraag is:
▪ Lijd ik aan een depressie? (Onderkennend)
▪ Kan ik een hogere studie aan? (Onderkennend)
▪ Zijn mijn angsten buitensporig? (Onderkennend)
▪ Waarom kan ik geen stabiele relatie onderhouden? (Verklarend)
▪ Waarom val ik telkens terug in alcoholgebruik? (Verklarend)
▪ Hoe kom ik van mijn depressie af? (Indicerend)
▪ Heeft mijn kind ADHD? (Onderkennend)
▪ Hoe lossen wij onze relatieproblemen op? (Indicerend)
▪ Hoe komt het dat ik buitenshuis zo angstig word? (Verklarend)
▪ Hoe kan ik omgaan met mijn zieke partner? (Indicerend)
• Psychosociale problemen
o Psychische problemen: gevoelens en gedachten
o Sociale problemen: anderen, instanties, …
→ Combinatie van beiden
o Voorbeelden
▪ Stress
▪ Slaapproblemen
▪ Verslaving
▪ Rouw
▪ Relationele problemen
• Gezondheidsproblemen
=> kunnen ontstaan door leefstijl/gedrag, omgevingsfactoren, aangeboren (genetische aanleg), …
o Voorbeelden
▪ Roken, drinken, drugsgebruik
▪ Overgewicht en obesitas
▪ Te weinig bewegen
▪ Ongezonde voeding
▪ Hiv-aids-soa's
▪ Covid19 en andere virale infecties
• Chronische ziekten
o Een ziekte die een continue of repetitieve behandeling van minstens zes maanden noodzaakt (RIZIV)
o Langdurige ziekten die niet spontaan verdwijnen en zelden volledig genezen (Sciensano.be)
▪ Hart- en vaatziekten, kanker, chronische luchtwegaandoeningen en diabetes
=> grootste oorzaak van overlijden wereldwijd
▪ Psychische aandoeningen, gevolgen van verwondingen, artrose, neurologische aandoeningen,
leverziekten en chronische nierziekten
3
, • Psycho-educatie
o Samenvoeging van psychotherapie & educatie
o Psychoeducation, patient education, patient teaching, patient interventions
= methode met als doel personen competenties te laten verwerven die bijdragen tot hun geestelijke
gezondheid (Van Daele et al 2010)
➢ Overdragen van kennis of informatie
➢ Én aanreiken/aanleren van vaardigheden
➢ Én/of uitwerken en inzetten van strategieën of hulpmiddelen
4
