RECHT EN ONDERNEMING
Ondernemingsrecht in hoofdlijnen
Hoofdstuk 1: Begrippen en algemene regelen
A. Ondernemingsrecht
Vanaf 1 november 2018 spreken we van ondernemingsrecht
Ondernemingsrecht:
- De tak van het recht die de activiteiten van ondernemingen regelt
- In de ruime zin van het woord: omvat zowel het economisch recht als het
vennootschapsrecht
o Economisch recht bestaat uit het:
a) Publiek recht sturing
b) Privaatrecht = vroeger handelsrecht, betrekking op het functioneren van een
onderneming ordening
Die de economische activiteit organiseren met het oog op het verwezenlijken van een
economische ordening en van een economisch sturingsbeleid
o Vennootschapsrecht: regelen de oprichting, de werking en de vereffening van
vennootschappen, alsook de verhouding tussen de verschillende vennoten
Tot 1 november 2018 spreken we van handelsrecht en economisch recht
- Handelsrecht: bevatte alle regelen die specifiek van toepassing waren op commerciële
verrichtingen en op handelaars en had onder meer tot doel handelstransacties handiger
en vlotter te laten verlopen
- Economisch recht: bepaalde hoe men zich op de markt moest gedragen
B. Handelaars en ondernemingen
1. Onderneming
1980-1990: verschillende auteurs pogingen voor een definitie voor het begrip onderneming.
Een eerste begrip werd geschreven door Walter Van Gerven.
Algemene ondernemingsbegrip door de wetgever in het Wetboek van economisch recht
(WER) in het allereerste artikel: art. I.1, 1° WER:
a) Elke natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit verricht
b) Elke rechtspersoon
a) Elke andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid die hetzij een uitkeringsoogmerk
heeft, hetzij in feite uitkeringen verricht aan haar leden of aan personen die een
beslissende invloed hebben op het beleid
Pagina 1 van 22
,RECHT EN ONDERNEMING
Deze is op 1 november 2018 in werking getreden i.p.v. de Wet Marktpraktijken (2010) en het
Wetboek van economisch recht (2013) met als definitie: “elke natuurlijke persoon of
rechtspersoon die op duurzame wijze een economisch doel nastreeft, alsmede zijn
verenigingen”.
Natuurlijke personen zijn ondernemingen als zij zelfstandig een beroepsactiviteit verrichten.
- Niet: een natuurlijk persoon die een beroepsactiviteit verricht in dienstverband vb:
werknemers en ambtenaren.
- In theorie impliceert een beroepsmatige activiteit dat die op duurzame wijze/ met een
zekere regelmaat wordt verricht onderscheid tussen occasioneel- en met regelmaat
verrichte activiteit
Vraag?
1. Enerzijds wordt geoordeeld dat bestuurders en zaakvoerders geen onderneming kunnen
zijn, omdat ze geen eigen economische activiteit uitvoeren, of zelf geen goederen of
diensten op de markt aanbieden.
2. Anderzijds wordt bevestigd dat bestuurders wel degelijk een eigen beroepsactiviteit
kunnen verrichten, voor zover ze met regelmaat optreden en tot doel hebben om met het
bestuursmandaat bestaansmiddelen te verwerven.
Memorie:
- Eigenlijke uitkeringen: leiden niet tot de kwalificatie als onderneming
- Vermomde uitkeringen: leiden wel tot de kwalificatie als onderneming
Sleutel: onderneming
De sleutel die bepaalt of het recht van toepassing is op een onderneming
3. Handelszaak/ handelsfonds
Iedere onderneming heeft een handelszaak
Belangrijk! Vb: geld lenen
Wat?
Theoretisch: Het geheel van middelen waarmee ene onderneming de ondernemingsactiviteit
voert + waarmee je uw klanten aantrekt + waarmee u uw klanten probeert te behouden
Feitelijk: vb frituur, je kan het zelf bepalen
Maar wat als je dat niet kan bepalen?
Wel deel uit maakt:
- Inrichting
- Handelsnaam
- Recht op huur?
Pagina 2 van 22
, RECHT EN ONDERNEMING
- Gemeenschap?
Niet:
- Cash
- Onroerende goederen
- Schulden
Klanten?
Res nulius: je kan klanten niet bezitten
Op zich maakt het niet deel uit van de handelszaak
Maar: niet-concurrentiebeding wel: degene die de zaak overneemt dat die beveiligd wordt
dat die niet de oude klanten begint af te werpen
Transacties:
- verkopen
Geen juridische identiteit: geen sluitend geheel, u gaat op ieder onderdeel de
toepasselijke wet moeten voeren
- Verhuren
- In pand geven
C. BRONNEN VAN ONDERNEMINGSRECHT
- Wetboek van economisch recht (vroeger allemaal aparte regels overal wat te vinden,
daarom nu 1 boek met al deze regels)
o Bestaat allemaal uit boekdelen: 1-20
o Het is de bedoeling een boek 21 vennootschapsrecht te hebben
- Europeesrecht
o VWEU
o Richtlijnen en verordeningen
- Internationaal recht
- Nationale/ gewestelijke reglementering
o Decreten, ordonanties, federaal…
- Gebruiken
Verschil ondernemingsrecht tov het burgerlijk recht
Bevoegde rechtbanken
Ondernemingsrechtbank: specifiek voor ondernemingen
Pagina 3 van 22
Ondernemingsrecht in hoofdlijnen
Hoofdstuk 1: Begrippen en algemene regelen
A. Ondernemingsrecht
Vanaf 1 november 2018 spreken we van ondernemingsrecht
Ondernemingsrecht:
- De tak van het recht die de activiteiten van ondernemingen regelt
- In de ruime zin van het woord: omvat zowel het economisch recht als het
vennootschapsrecht
o Economisch recht bestaat uit het:
a) Publiek recht sturing
b) Privaatrecht = vroeger handelsrecht, betrekking op het functioneren van een
onderneming ordening
Die de economische activiteit organiseren met het oog op het verwezenlijken van een
economische ordening en van een economisch sturingsbeleid
o Vennootschapsrecht: regelen de oprichting, de werking en de vereffening van
vennootschappen, alsook de verhouding tussen de verschillende vennoten
Tot 1 november 2018 spreken we van handelsrecht en economisch recht
- Handelsrecht: bevatte alle regelen die specifiek van toepassing waren op commerciële
verrichtingen en op handelaars en had onder meer tot doel handelstransacties handiger
en vlotter te laten verlopen
- Economisch recht: bepaalde hoe men zich op de markt moest gedragen
B. Handelaars en ondernemingen
1. Onderneming
1980-1990: verschillende auteurs pogingen voor een definitie voor het begrip onderneming.
Een eerste begrip werd geschreven door Walter Van Gerven.
Algemene ondernemingsbegrip door de wetgever in het Wetboek van economisch recht
(WER) in het allereerste artikel: art. I.1, 1° WER:
a) Elke natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit verricht
b) Elke rechtspersoon
a) Elke andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid die hetzij een uitkeringsoogmerk
heeft, hetzij in feite uitkeringen verricht aan haar leden of aan personen die een
beslissende invloed hebben op het beleid
Pagina 1 van 22
,RECHT EN ONDERNEMING
Deze is op 1 november 2018 in werking getreden i.p.v. de Wet Marktpraktijken (2010) en het
Wetboek van economisch recht (2013) met als definitie: “elke natuurlijke persoon of
rechtspersoon die op duurzame wijze een economisch doel nastreeft, alsmede zijn
verenigingen”.
Natuurlijke personen zijn ondernemingen als zij zelfstandig een beroepsactiviteit verrichten.
- Niet: een natuurlijk persoon die een beroepsactiviteit verricht in dienstverband vb:
werknemers en ambtenaren.
- In theorie impliceert een beroepsmatige activiteit dat die op duurzame wijze/ met een
zekere regelmaat wordt verricht onderscheid tussen occasioneel- en met regelmaat
verrichte activiteit
Vraag?
1. Enerzijds wordt geoordeeld dat bestuurders en zaakvoerders geen onderneming kunnen
zijn, omdat ze geen eigen economische activiteit uitvoeren, of zelf geen goederen of
diensten op de markt aanbieden.
2. Anderzijds wordt bevestigd dat bestuurders wel degelijk een eigen beroepsactiviteit
kunnen verrichten, voor zover ze met regelmaat optreden en tot doel hebben om met het
bestuursmandaat bestaansmiddelen te verwerven.
Memorie:
- Eigenlijke uitkeringen: leiden niet tot de kwalificatie als onderneming
- Vermomde uitkeringen: leiden wel tot de kwalificatie als onderneming
Sleutel: onderneming
De sleutel die bepaalt of het recht van toepassing is op een onderneming
3. Handelszaak/ handelsfonds
Iedere onderneming heeft een handelszaak
Belangrijk! Vb: geld lenen
Wat?
Theoretisch: Het geheel van middelen waarmee ene onderneming de ondernemingsactiviteit
voert + waarmee je uw klanten aantrekt + waarmee u uw klanten probeert te behouden
Feitelijk: vb frituur, je kan het zelf bepalen
Maar wat als je dat niet kan bepalen?
Wel deel uit maakt:
- Inrichting
- Handelsnaam
- Recht op huur?
Pagina 2 van 22
, RECHT EN ONDERNEMING
- Gemeenschap?
Niet:
- Cash
- Onroerende goederen
- Schulden
Klanten?
Res nulius: je kan klanten niet bezitten
Op zich maakt het niet deel uit van de handelszaak
Maar: niet-concurrentiebeding wel: degene die de zaak overneemt dat die beveiligd wordt
dat die niet de oude klanten begint af te werpen
Transacties:
- verkopen
Geen juridische identiteit: geen sluitend geheel, u gaat op ieder onderdeel de
toepasselijke wet moeten voeren
- Verhuren
- In pand geven
C. BRONNEN VAN ONDERNEMINGSRECHT
- Wetboek van economisch recht (vroeger allemaal aparte regels overal wat te vinden,
daarom nu 1 boek met al deze regels)
o Bestaat allemaal uit boekdelen: 1-20
o Het is de bedoeling een boek 21 vennootschapsrecht te hebben
- Europeesrecht
o VWEU
o Richtlijnen en verordeningen
- Internationaal recht
- Nationale/ gewestelijke reglementering
o Decreten, ordonanties, federaal…
- Gebruiken
Verschil ondernemingsrecht tov het burgerlijk recht
Bevoegde rechtbanken
Ondernemingsrechtbank: specifiek voor ondernemingen
Pagina 3 van 22
