Algemene beginselen van
behoorlijk bestuur (abbb)
,I. Reden van bestaan en oorsprong
• In België is er (nog steeds) geen
algemene wet die bepaalt hoe een
administratieve overheid een beslissing
moet nemen, noch wat de vorm betreft,
noch wat de inhoud betreft.
,I. Reden van bestaan en oorsprong
• Daaruit volgt dat, in beginsel, de overheid
vormloos („zo maar‟) mag beslissen.
• Voorbeeld. De „rechten van de
verdediging‟:
Behoudens uitdrukkelijk voorschrift, dat
“
ter zake niet bestaat, is het recht van
verdediging alleen van toepassing in
tuchtzaken en was deze overheid niet
verplicht betrokkene te horen. “(RvS 25
juni 2009, nr.194.649)
, I. Reden en oorsprong
• Dat een overheid alleen maar de vormen
en eisen in acht moet nemen die bij
formele regel zijn opgelegd, en overigens
„zo maar‟ mag beslissen, is niet
aanvaardbaar in een rechtsstaat
,I. Reden van bestaan en oorsprong
• Vandaar dat de rechter (Raad van State)
de algemene beginselen van behoorlijk
bestuur heeft „uitgevonden‟.
• Ook zo in andere landen: in Frankrijk, “les
principes généraux de droit”, in Nederland,
de algemene beginselen van behoorlijk
bestuur.
• Thans unaniem aanvaard,door alle
rechtscolleges
, II. Definitie
• De algemene beginselen van behoorlijk
bestuur duiden op een
behoorlijkheidscontrole op het
overheidsoptreden: is de overheid in een
concreet geval de op haar - zonder
uitdrukkelijke tekst - rustende
verplichtingen van bestuurlijk fatsoen
nagekomen?
, III. Kenmerken
• Algemene beginselen van behoorlijk
bestuur zijn geen “gewoonte”
• Algemene beginselen van behoorlijk
bestuur zijn ongeschreven (wel verwoord
in rechterlijke uitspraken)
• Algemene beginselen zijn niet steeds
op
alle bestuurshandelingen van toepassing
, IV. Plaats in de normenhiërarchie
• 1. In principe hebben abbb geen voorrang
op een formele rechtsregel (noodzaak van
„discretionaire bevoegdheid‟)
• 2. Maar sommige beginselen hebben
grondwettelijke waarde: rechtszekerheids-
en vertrouwensbeginsel. Die beginselen
kunnen voorrang hebben op een formele
wet.
behoorlijk bestuur (abbb)
,I. Reden van bestaan en oorsprong
• In België is er (nog steeds) geen
algemene wet die bepaalt hoe een
administratieve overheid een beslissing
moet nemen, noch wat de vorm betreft,
noch wat de inhoud betreft.
,I. Reden van bestaan en oorsprong
• Daaruit volgt dat, in beginsel, de overheid
vormloos („zo maar‟) mag beslissen.
• Voorbeeld. De „rechten van de
verdediging‟:
Behoudens uitdrukkelijk voorschrift, dat
“
ter zake niet bestaat, is het recht van
verdediging alleen van toepassing in
tuchtzaken en was deze overheid niet
verplicht betrokkene te horen. “(RvS 25
juni 2009, nr.194.649)
, I. Reden en oorsprong
• Dat een overheid alleen maar de vormen
en eisen in acht moet nemen die bij
formele regel zijn opgelegd, en overigens
„zo maar‟ mag beslissen, is niet
aanvaardbaar in een rechtsstaat
,I. Reden van bestaan en oorsprong
• Vandaar dat de rechter (Raad van State)
de algemene beginselen van behoorlijk
bestuur heeft „uitgevonden‟.
• Ook zo in andere landen: in Frankrijk, “les
principes généraux de droit”, in Nederland,
de algemene beginselen van behoorlijk
bestuur.
• Thans unaniem aanvaard,door alle
rechtscolleges
, II. Definitie
• De algemene beginselen van behoorlijk
bestuur duiden op een
behoorlijkheidscontrole op het
overheidsoptreden: is de overheid in een
concreet geval de op haar - zonder
uitdrukkelijke tekst - rustende
verplichtingen van bestuurlijk fatsoen
nagekomen?
, III. Kenmerken
• Algemene beginselen van behoorlijk
bestuur zijn geen “gewoonte”
• Algemene beginselen van behoorlijk
bestuur zijn ongeschreven (wel verwoord
in rechterlijke uitspraken)
• Algemene beginselen zijn niet steeds
op
alle bestuurshandelingen van toepassing
, IV. Plaats in de normenhiërarchie
• 1. In principe hebben abbb geen voorrang
op een formele rechtsregel (noodzaak van
„discretionaire bevoegdheid‟)
• 2. Maar sommige beginselen hebben
grondwettelijke waarde: rechtszekerheids-
en vertrouwensbeginsel. Die beginselen
kunnen voorrang hebben op een formele
wet.
