Written by students who passed Immediately available after payment Read online or as PDF Wrong document? Swap it for free 4.6 TrustPilot
logo-home
Document preview thumbnail
Preview 4 out of 252 pages
Summary

Samenvatting Grondwettelijk recht | Sottiaux | 13/29 &e zit!! | KU Leuven | 2025/26

Document preview thumbnail
Preview 4 out of 252 pages

Deze samenvatting behandeld het eerste deel van Grondwettelijk recht aan de KU Leuven onder leiding van professor S. Sottiaux. Volledig zelf gemaakt met alle lesnota's, powepoints en aangevuld met boek!! leerde enkel dit en slaagde in eerste zit met 13/20

Content preview

Grondwettelijk recht
PROFESSOR S. SOTTIAUX

2025 - 2026

, INHOUDSOPGAVE

DEEL 1. ALGEMENE INLEIDING.................................................................................................................................3
I. BASISBEGINSELEN EN CENTRALE THEMA’S VAN HET GRONDWETTELIJK RECHT..............................................3
afdeling 1. Inleiding.........................................................................................................................................3
Afdeling 2. De Grondwet..................................................................................................................................3
§1. Betekenis en functies van de grondwet................................................................................................................3
A. Eerste functie: democratische organisatie van de overheidsmacht..................................................................3
b. Tweede functie: beperken van de overheidsmacht...........................................................................................3
a. machtenscheiding........................................................................................................................................3
i. horizontale machtenscheiding.................................................................................................................4
ii. Verticale machtenscheiding....................................................................................................................4
b. Verankering van rechten en vrijheden.........................................................................................................5
C. Overige functies................................................................................................................................................5
D. Besluit: de grondwet als maatschappelijk contract..........................................................................................5
§2. Grondwet in materiële en formele zin.................................................................................................................6
§3. Enkele belangrijke classificaties............................................................................................................................6
A. grondwet en democratievorm..........................................................................................................................7
B. Grondwet en regeringsvorm.............................................................................................................................8
C. Grondwet en staatsvorm..................................................................................................................................9
a. Eenheidsstaat, centralisatie en decentralisatie..........................................................................................10
b. Federalisme...............................................................................................................................................11
Afdeling 3. Enkele centrale thema’s van het grondwettelijk recht................................................................13
§1. Verankering........................................................................................................................................................ 13
§2. rechterlijke controle op wetgevende en uitvoerende macht.............................................................................13
II. BRONNEN VAN HET GRONDWETTELIJK RECHT.......................................................................................................................................15
Afdeling 1. Inleiding.......................................................................................................................................15
Afdeling 2. Belgische bestuursniveau............................................................................................................15
§1. Belgisch grondwet..............................................................................................................................................15
A. Historische context.........................................................................................................................................15
a. Kritiek op het Nederlandse bestuursmodel................................................................................................15
b. Onafhankelijkheid en nieuwe Grondwet...................................................................................................16
c. Latere historische evoluties........................................................................................................................16
B. Basisbeginselen van de belgische grondwet...................................................................................................17
C. Wijziging en interpretatie van de grondwet....................................................................................................19
a. Algemeen...................................................................................................................................................19
b. Artikel 195 Gw...........................................................................................................................................19
c. Omzeiling van artikel 195 Gw.....................................................................................................................20
d. Interpretatiemethodes...............................................................................................................................21
§2. Overige belgische constitutioneelrechtelijke bronnen.......................................................................................22
A. Wet, decreet en ordonnantie..........................................................................................................................22
B. besluiten en verordeningen............................................................................................................................25
C. (grondwettelijk) gewoonterecht......................................................................................................................25
D. Algemene rechtsbeginselen............................................................................................................................26
Afdeling 3. Het europese bestuursniveau......................................................................................................27
§1. Europese unie.....................................................................................................................................................27
A. VerdrageN....................................................................................................................................................... 27
a. Historische context....................................................................................................................................27
b. De unieverdragen.......................................................................................................................................28
c. Basisbeginselen van de Unieverdragen......................................................................................................29
d. Wijziging en interpretatie van de Unieverdragen.......................................................................................29
B. Wetgeving....................................................................................................................................................... 30
§2. Raad van europa................................................................................................................................................30
Afdeling 4. Het internationale bestuursniveau..............................................................................................30
III. VERHOUDINGEN IN DE GELAAGDE RECHTSORDE..................................................................................................................................31
Afdeling 1. Inleiding.......................................................................................................................................31
Afdeling 2. Algemene begrippen...................................................................................................................31




3

, Afdeling 3. Verhouding tussen de rechtsnormen van de internationale, europese en nationale rechtsordes
......................................................................................................................................................................33
§1. Internationaal perspectief..................................................................................................................................33
§2. Europese unie-perspectief..................................................................................................................................34
A. Algemeen........................................................................................................................................................ 34
B. rechtstreekse toepasselijkheid en directe werking.........................................................................................34
C. Voorrang......................................................................................................................................................... 34
D. Gevolgen......................................................................................................................................................... 35
§3. nationale perspectieven.....................................................................................................................................35
A. Algemeen........................................................................................................................................................ 35
B. nationale perspectieven op de doorwerking van het eu-recht.......................................................................35
a. Algemeen...................................................................................................................................................35
b. Nationale grondwet als grondslag van de voorrang van het EU-recht.......................................................36
c. Nationale grondwet als een beperking op de voorrang van het EU-recht..................................................36
d. Ultra vires controle als beperking op de voorrang van het EU-recht.........................................................36
e. Conclusie: constitutioneel pluralisme of multilevel constitutionalism........................................................36
§4. Belgisch perspectief............................................................................................................................................37
A. Algemeen........................................................................................................................................................ 37
b. rechtstreekse toepasselijkheid........................................................................................................................37
C. Directe werking...............................................................................................................................................37
D. Voorrang......................................................................................................................................................... 38
a. Hof van Cassatie.........................................................................................................................................38
b. Grondwettelijk Hof en Raad van State.......................................................................................................38
E. Gevolgen......................................................................................................................................................... 38
F. grondslag......................................................................................................................................................... 39
G. vergelijkend besluit.........................................................................................................................................39
Afdeling 4. Verhoudingen tussen de rechtsnormen in een federale staat....................................................39
DEEL 2. DEMOCRATIEVORM...................................................................................................................................41
I. ALGEMENE PRINCIPES...............................................................................................................................................................................41
Afdeling 1. Inleiding.......................................................................................................................................41
Afdeling 2. Representatief stelsel en directe democratie..............................................................................41
§1. inleiding.............................................................................................................................................................. 41
§2. Grondwettigheid en referanda...........................................................................................................................41
§3. Gewestelijke en lokale volksraadpleging............................................................................................................42
afdeling 3. Politieke partijen..........................................................................................................................43
Afdeling 4. Constitutionele monarchie..........................................................................................................45
Afdeling 5. Constitutieve autonomie.............................................................................................................46
II. SAMENSTELLING, STATUUT EN WERKING VAN HET PARLEMENT..........................................................................................................47
Afdeling 1. Federale overheid........................................................................................................................47
§1. kiesstelsel........................................................................................................................................................... 47
A. Algemeen........................................................................................................................................................ 47
B. Historisch overzicht.........................................................................................................................................49
C. Huidig stelsel...................................................................................................................................................49
D. Federale kieskring...........................................................................................................................................51
§2. Samenstelling van kamer en senaat...................................................................................................................51
a. kamer van volksvertegenwoordigers...............................................................................................................51
B. Senaat............................................................................................................................................................. 52
§3. Werking van kamer en senaat............................................................................................................................52
§4. Statuut van de parlementsleden........................................................................................................................53
B. onverenigbaarheden.......................................................................................................................................53
C. Immuniteiten..................................................................................................................................................53
a. Parlementaire onverantwoordelijkheid......................................................................................................54
b. Parlementaire onschendbaarheid..............................................................................................................55
Afdeling 2. Gemeenschappen en gewesten...................................................................................................56
§1. kiesstelsel........................................................................................................................................................... 56
§2. Samenstelling parlementen................................................................................................................................56
§3. Werking parlementen.........................................................................................................................................57
§4. Statuut van de parlementsleden........................................................................................................................57



4

III. SAMENSTELLING, STATUUT EN WERKING VAN DE REGERING..............................................................................................................58

, AFdeling 1. Federale overheid.......................................................................................................................58
§1. samenstelling van de regering............................................................................................................................58
§2. Werking van de regering....................................................................................................................................59
§3. Statuut van regeringsleden.................................................................................................................................59
Afdeling 2. Gemeenschappen en gewesten..................................................................................................60
§1. Samenstelling van de regering............................................................................................................................60
§2. werking van de regering.....................................................................................................................................60
§3. Statuut van regeringsleden.................................................................................................................................61
IV. PACIFICATIEMECHANISMEN....................................................................................................................................................................62
Afdeling 2. federale overheid........................................................................................................................62
Afdeling 3. gemeenschappen en gewesten...................................................................................................63
§1. Brusselse instellingen.........................................................................................................................................63
§2. gemeenschapsparlementen................................................................................................................................63

3. DE REGERINGSVORM..........................................................................................................................................64
I. INLEIDING...................................................................................................................................................................................................64
II. TWEEKAMERSTELSEL.................................................................................................................................................................................64
III. INSTUTITIONELE SAMENHANG TUSSEN PARLEMENT EN REGERING......................................................................................................64
afdeling 1. inleiding.......................................................................................................................................64
Afdeling 2. Historisch overzicht van het parlementair regime in belgië.......................................................65
Afdeling 3. huidig stelsel: de federale overheid............................................................................................66
A. Vorming van de regering.................................................................................................................................66
B. Parlementaire controlemiddelen.....................................................................................................................67
a. Algemeen...................................................................................................................................................67
b. Vragenrecht...............................................................................................................................................67
c. Interpellatierecht........................................................................................................................................67
d. Recht van onderzoek..................................................................................................................................68
e. Goedkeuring van begroting en rekeningen................................................................................................69
C. ontslag van de regering...................................................................................................................................70
a. Algemeen...................................................................................................................................................70
b. lopende zaken............................................................................................................................................71
d. ontbinding van het parlement...................................................................................................................71
Afdeling 4. Huidig stelsel: de gemeenschappen en gewesten.......................................................................72
a. Vorming van de regering.................................................................................................................................72
B. Parlementaire controlemiddelen.....................................................................................................................72
C. ontslag van de regering...................................................................................................................................72
D. ontbinding van het parlement........................................................................................................................72
IV. FUNCTIONELE SAMENWERKING TUSSEN PARLEMENT EN REGERING..................................................................................................73
Afdeling 1. Algemene principes.....................................................................................................................73
Afdeling 2. Wetgevende functies...................................................................................................................73
A. Wetgevende procedure..................................................................................................................................73
a. initiatief......................................................................................................................................................73
b. Parlementaire behandeling........................................................................................................................74
c. Bekrachtiging, afkondiging en bekendmaking............................................................................................74
B. Bevoegdsheidsverdeling tussen Kamer en senaat..........................................................................................75
Afdeling 3. uitvoerende functie.....................................................................................................................76
A. algemeen........................................................................................................................................................76
B. veroderdeningsbevoegdheid gebaseerd op de grondwet...............................................................................76
C. Verordeningsbevoegdheid gebaseerd op de wet............................................................................................77
a. Algemeen...................................................................................................................................................77
b. Voorbehouden aangelegenheden..............................................................................................................77
c. opdrachtwetten, kaderwetten en bijzondere machtenwetten...................................................................78
d. Delegatie van verodeningsbevoegdheid..........................................................................................................79
a. Algemeen...................................................................................................................................................79
b. Delegatie aan een minister........................................................................................................................79
c. Delegatie aan autonome overheidsinstellingen..........................................................................................80
E. overige bevoegdheden van de UM............................................................................................................81

Document information

Study
Uploaded on
August 18, 2026
Number of pages
252
Written in
2025/2026
Type
Summary
$11.51

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Seller avatar
stva1234
5.0
(2)
Sold
7
Followers
0
Items
11
Last sold
1 day ago



Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions