Gedragswetenschappen
GW 1 – Pijn
Context:
Chronische pijn is in Nederland één van de meest voorkomende gezondheidsklachten. In
Nederland is een prevalentie voor matige tot ernstige chronische pijn onder volwassenen
gevonden van 19%. In Nederland leven dus ongeveer 4 miljoen volwassenen die dagelijks
moeten leven met pijnklachten! Niet goed behandelde acute pijn is een risicofactor voor
chronische pijn. Chronische pijn wordt onvoldoende adequaat gediagnosticeerd en behandeld en
heeft een grote impact op iemands leven. Naast persoonlijk leed, zijn de kosten voor de
samenleving aanzienlijk hoog. De maatschappelijke kosten zijn in 2011 geschat op zo’n 12 en 59
miljard per jaar. Denk hierbij aan directe kosten (gezondheidszorg) en indirecte kosten
(arbeidsverzuim, uitkeringen etc.).
De international Association fort he study of pain (IASP):
Pijn is een onplezierige, sensorische emotionele ervaring, die geassocieerd wordt met werkelijke
of potentiële weefselschade of wordt omgeschreven in termen van weefselschade.
o Pijn is onzichtbaar
o Pijn is een gevoel
o Het is onplezierig
o Het voelt als schade
Wat is de functie van pijn?
Waarom hebben we pijn?
Pijn = alarm voor mogelijk gevaar
Overleven
Soorten pijn:
Acute pijn (< 3 – 6 maanden)
Chronische pijn (> 3 – 6 maanden)
Het is niet de duur van de pijn die acuut van chronisch onderscheidt, belangrijker is het dat het
lichaam niet in staat is om fysiologische functies te herstellen naar een normale homeostase.
(Loeser & Melzack, 1999)
Wat geldt voor alle soorten pijn?
Pijn is subjectief
Vertrouw en erken wat je patiënt je verteld.
Chronische pijn:
Prevalentie in Nederland 19% = 4 miljoen volwassenen
Jaarlijkse kosten samenleving 12 – 59 miljard
Co morbiditeit:
o Depressie
o Angstklachten
o Slaapstoornissen
Chronische pijn:
> 3 maanden aanwezig of langer duurt dan de verwacht hersteltijd na beschadiging of ziekte
Wisselend en onvoorspelbaar karakter
Oorzaak vaak onbekend
Geen lichamelijke verklaring
Vaak van kastje naar de muur
, Consequenties in functioneren:
De voordelen van pijn:
Primaire winst (intra persoonlijk)
Secundaire winst (interpersoonlijk)
Tertiaire winst
Consequenties van het aanmoedigen van pijngedrag:
Dramatiseren
Ziektewinst
Overmatig medicijngebruik
Afhankelijkheid
Functieverlies
René Descartes (1596 – 1650)
Pijn uitleg:
Het basisprincipe van biologische modellen.
Pijn is een perceptie = een representatie van fysieke schade
Nociceptie:
Maar wat nu?
Als je pijn hebt zonder pijnreceptoren?
Als pijn receptoren de pijn niet detecteren?
Wat is de impact van psychologische factoren op pijn?
GW 1 – Pijn
Context:
Chronische pijn is in Nederland één van de meest voorkomende gezondheidsklachten. In
Nederland is een prevalentie voor matige tot ernstige chronische pijn onder volwassenen
gevonden van 19%. In Nederland leven dus ongeveer 4 miljoen volwassenen die dagelijks
moeten leven met pijnklachten! Niet goed behandelde acute pijn is een risicofactor voor
chronische pijn. Chronische pijn wordt onvoldoende adequaat gediagnosticeerd en behandeld en
heeft een grote impact op iemands leven. Naast persoonlijk leed, zijn de kosten voor de
samenleving aanzienlijk hoog. De maatschappelijke kosten zijn in 2011 geschat op zo’n 12 en 59
miljard per jaar. Denk hierbij aan directe kosten (gezondheidszorg) en indirecte kosten
(arbeidsverzuim, uitkeringen etc.).
De international Association fort he study of pain (IASP):
Pijn is een onplezierige, sensorische emotionele ervaring, die geassocieerd wordt met werkelijke
of potentiële weefselschade of wordt omgeschreven in termen van weefselschade.
o Pijn is onzichtbaar
o Pijn is een gevoel
o Het is onplezierig
o Het voelt als schade
Wat is de functie van pijn?
Waarom hebben we pijn?
Pijn = alarm voor mogelijk gevaar
Overleven
Soorten pijn:
Acute pijn (< 3 – 6 maanden)
Chronische pijn (> 3 – 6 maanden)
Het is niet de duur van de pijn die acuut van chronisch onderscheidt, belangrijker is het dat het
lichaam niet in staat is om fysiologische functies te herstellen naar een normale homeostase.
(Loeser & Melzack, 1999)
Wat geldt voor alle soorten pijn?
Pijn is subjectief
Vertrouw en erken wat je patiënt je verteld.
Chronische pijn:
Prevalentie in Nederland 19% = 4 miljoen volwassenen
Jaarlijkse kosten samenleving 12 – 59 miljard
Co morbiditeit:
o Depressie
o Angstklachten
o Slaapstoornissen
Chronische pijn:
> 3 maanden aanwezig of langer duurt dan de verwacht hersteltijd na beschadiging of ziekte
Wisselend en onvoorspelbaar karakter
Oorzaak vaak onbekend
Geen lichamelijke verklaring
Vaak van kastje naar de muur
, Consequenties in functioneren:
De voordelen van pijn:
Primaire winst (intra persoonlijk)
Secundaire winst (interpersoonlijk)
Tertiaire winst
Consequenties van het aanmoedigen van pijngedrag:
Dramatiseren
Ziektewinst
Overmatig medicijngebruik
Afhankelijkheid
Functieverlies
René Descartes (1596 – 1650)
Pijn uitleg:
Het basisprincipe van biologische modellen.
Pijn is een perceptie = een representatie van fysieke schade
Nociceptie:
Maar wat nu?
Als je pijn hebt zonder pijnreceptoren?
Als pijn receptoren de pijn niet detecteren?
Wat is de impact van psychologische factoren op pijn?
