Samenvatting HOOFDSTUK 1 BEKNOPT BURGERLIJK RECHT VOOR WELZIJNSWERKERS

Recht hoofdstuk 1: inleiding
tot het recht

Definitie

 Geen algemeen aanvaarde bepaling van recht  onmogelijk maar 1 definitie

 Het recht is een geheel van regels die op een bepaald tijdstip in een bepaalde gemeenschap
gelden en op haar gezag zijn vastgesteld
o Regels en instellingen + wie ze maakt
o Flexibiliteit en veranderlijkheid vh recht
o Onderscheidend element tssn recht-leefregels en gewone leefregels

 Is recht rechtvaardig?
o Niet altijd  bv. verhaal Bart De Pauw (stalking), verkrachter loopt op vrije voeten,…



Kenmerken van het recht

Opdeling van (gedrags)regels

 Gebodsbepalingen: die u moet doen, verplichtingen
o Bv. geboorteaangifte
o Bv. belastingen
o Bv. leerplicht (geen schoolplicht)

o Bv. opkomstplicht (geen stemplicht; wettelijke verplichting om op een bep. dag, naar
en door de overheid te bepalen plaats te begeven en zich aldaar de identificeren)
 België, Luxemburg en Griekenland: opkomstplicht + meer kieslegitimiteit
 Amerika: geen opkomstplicht  daarom: kiescampagnes meer mensen
overtuigen om te stemmen

o Bv. dienstplicht (leger vervullen  hoe meer dreiging berust op een land, hoe meer
dienstplicht er nodig is)
 België net ontstaan  net onafhankelijk  dienstplicht  nu niet meer
 Israël  constant bedreigt  zeer groot beroepsleger
 Jodendom  galicische Joden  vrijstelling legerdienst vr religieuze
redenen
 Syrië: peshmerga’s  vrouwelijke/koerdische strijders  vechten mee
 Turkije: constant bedreigt  uzelf uitkomen  moet niet meer in het leger

,  Verbodsbepalingen: die u niet mag doen, onthoudingen
o Bv. wegcodes (niet door rood rijden, geen voorrang van links,…)  het strafrecht
o Bv. oneerlijke handelspraktijken (oneerlijke huis-aan-huisverkoop)

o Bv. bi- of polygamie (meerdere huwelijken)  mag wel in Noord-Korea en Arabië
 Zuid-Afrika: Jacob Zuma (president)  7 vrouwen= legaal  bouwen v
nieuw paleis want paleis v Nelson Mandela= te klein  veel kritiek (want
groot deel leefde in hongersnood)  ontslag


 Verlofbepalingen: moét niet nageleefd worden, maar wel de mogelijkheid
o Bv. indexering van woninghuur (indexering= aanpassing vd huurprijs ad kosten vh
levensonderhoud, op basis vh gezondheidsindexcijfer; 3 opties)
 Mee laten stijgen
 Niet indexeren
 Niets in contract zetten

o Bv. korfindexen (korfproducten vergelijken en prijsstijging in kaart brengen)
o Bv. wettelijk stelsel huwelijken (1 e stelsel= scheiding van goederen | 2 e stelsel=
algehele gemeenschap | 3e stelsel= scheiding van goederen met gemeenschap van
aanwinst)


 Louter technische regels: houden geen verbod/gebod in
o Bv. de akten vd Burgerlijke Stand (moeten er uniform uitzien, bv. overlijdensakte)
o Bv. de regels over de verplichte vermeldingen op een rijbewijs/identiteitskaart
o Bv. inhoud ve dagvaarding (document waarbij je wordt uitgenodigd id rechtbank)


Recht omvat het geheel van regelingen en instellingen

 Recht bestaat ook uit regelingen die geen regels of normen zijn
o Bv. beschikkingen die een individuele draagwijdte hebben; zoals benoemingen,
berichten van naamsverandering,…
o Bv. de rechtspraak

 Recht bevat ook een aantal regels die betrekking hebben op de instellingen van het land
o Bv. de staatsstructuur: de samenstelling, de werking en de bevoegdheid vd
wetgevende, uitvoerende en rechterlijke macht
o Bv. de gerechtelijke organisatie: de samenstelling, de werking en de bevoegdheden
vd rechtbanken

 Doel recht= ordenen vd samenleving