EXAMENFOCUS
Chemie
Examenvragen en kernleerstof, geordend per hoofdstuk
Universiteit Gent
1ste bachelor Industrieel Ingenieur
Echte en gereconstrueerde examenvragen met correcte antwoorden
Examenvragen 2021 -2024
Gebaseerd op de examens met modeloplossingen en de post-examendiscussies op Discord
Theorie op basis van de cursus van prof. M. Sabbe
Examenfocus Chemie · 1
, WAT IS DIT?
Dit is een examengericht vragendocument: het bundelt zo veel mogelijk échte examenvragen met correcte,
volledig uitgewerkte antwoorden, aangevuld met de volledige oefeningencursus per hoofdstuk. De
klemtoon ligt op oefenen, niet op theorie.
Hoe gebruik je dit document?
Elke vraag staat in een gekleurde box. De rode VRAAG-box geeft de opgave (met de bron), de groene ANTWOORD-
box geeft het juiste antwoord met uitleg. Bij meerkeuzevragen staat er een tabel tussenin die per optie zegt waarom
ze juist of fout is.
Volgorde: échte examenvragen eerst (per hoofdstuk), daarna de uitgewerkte oefeningen uit de cursus onder het
label OEFENVRAAG. Alles is geordend volgens de hoofdstukken van de cursus.
De tabel op de volgende pagina toont per thema hoe vaak het op de examens terugkwam en hoe belangrijk het is.
Begin bij MUST KNOW. Alle berekeningen in dit document zijn nagerekend.
EXAMENVORM
Het examen bestaat uit ± 20 meerkeuzevragen (één antwoord juist, met o.a. de optie “Geen van de overige
antwoorden is juist”) plus enkele open vragen waarbij je de stappen moet noteren (redox balanceren,
Lewis/VSEPR, buffer- en evenwichtsberekeningen). Een grafische rekenmachine en het gegeven
tabellenboekje/PSE zijn toegelaten. Let op eenheden en op de aanwijzing “noteer waarom je welke stappen
neemt” bij open vragen.
Examenfocus Chemie · 2
,Themafrequentie & prioriteit
Gebaseerd op de examens 2021, 2022 en 2023-2024. Balk = hoe vaak het thema voorkwam.
Thema Examenfrequentie Prioriteit Waarover de vragen gaan
Chemisch evenwicht (Kc/Kp, K’s ██████████ elk Kp/Kc berekenen, evenwichtstabel,
MUST KNOW
combineren, Le Chatelier) examen verschuiving, combineren van reacties
celpotentiaal, spontaan?, Nernst bij
Elektrochemie (E°, galvanische cel, ██████████ elk
MUST KNOW afwijkende [ ], accu/batterij,
Nernst) examen
elektrolyse
Zuur-base & buffers (pH, pKa, ██████████ elk pH van zuur/base/zout, buffer
MUST KNOW
indicatoren) examen opstellen en berekenen, pKa uit pH
kookpuntsverhoging, vriespuntsdaling,
Colligatieve eigenschappen ██████████ elk
MUST KNOW dampdruk oplossing, osmotische druk,
(Raoult, osmose) examen
i-factor
Lewisstructuur + formele lading,
Molecuulgeometrie & Lewis █████████░
MUST KNOW ruimtelijke structuur, hybridisatie,
(VSEPR, hybridisatie) open vraag
bindingshoeken
mol/massa%, ppm, empirische
█████████░ elk
Stoichiometrie & concentratie Hoge prio formule, limiterend reagens,
examen
rendement
Redox balanceren ███████░░░ halfreacties in zuur/basisch,
Hoge prio
(halfreactiemethode) vaak open elektronen uitgewisseld
Intermoleculaire krachten & ████████░░ elk London vs dipool vs H-brug,
Hoge prio
kookpunt examen rangschikken naar kookpunt
configuratie ionen,
Elektronenconfiguratie & ████████░░ elk
Hoge prio para-/diamagnetisch, orbitalen,
quantumgetallen examen
knoopvlakken
Periodieke trends & ████████░░ elk IE, EA, atoomstraal, roosterenergie
Hoge prio
roosterenergie examen rangschikken
Dampdruk & Clausius-Clapeyron, ██████░░░░ dampdruk bij T, condenseren?,
Middelgroot
fasediagram meestal faseovergangen, tripel-/kritisch punt
█████░░░░░ P_werkelijk vs P_ideaal, correcties a
Reële gassen (van der Waals) Middelgroot
meestal en b
███░░░░░░░ sigma/pi in meervoudige binding,
Binding σ/π, nomenclatuur Lager
soms systematische naam/brutoformule
Examenfocus Chemie · 3
, Hoofdstuk 2 -Inleiding tot stoichiometrie
Mol, massa%, ppm, empirische formule, limiterend reagens en rendement, redox balanceren met de halfreactiemethode.
THEORIE
Kernformules. n = m / M ; aantal deeltjes N = n·N_A (N_A = 6,022·10²³). Massafractie element = (aantal atomen ·
atoommassa) / molmassa molecule. ppm(m/m) = mg opgeloste stof per kg oplossing; ppm(m/V) = mg per L.
Concentratie c = n / V.
Empirische (minimale) formule: zet massa’s om naar mol, deel door het kleinste aantal mol, vermenigvuldig tot
gehele getallen. Molecuulformule = (empirische formule)·k met k = M_werkelijk / M_empirisch.
Limiterend reagens: vergelijk n_A/coëff_A met n_B/coëff_B; het kleinste getal is limiterend. Rendement =
(experimentele opbrengst / theoretische opbrengst)·100%.
Redox -halfreactiemethode: (1) splits in oxidatie- en reductiehalfreactie; (2) balanceer atomen: O met H₂O, H
met H⁺; (3) balanceer lading met e⁻; (4) maak e⁻ gelijk en tel op. In basisch milieu: voeg aan beide kanten
evenveel OH⁻ toe als er H⁺ staat en werk H⁺+OH⁻=H₂O weg.
Échte examenvragen
VRAAG
Vraag · MC
Examen 2022, vraag 2
Uit analyse van een onbekende verbinding blijkt dat de molfractie koolstof 0,333 is, die van zwavel 0,222 en die
van waterstof 0,444. Wat is de massafractie aan zwavel in de verbinding?
A) 0,62 ± 0,005
B) 0,35 ± 0,005
C) 0,04 ± 0,003
D) 0,22 ± 0,005
Optie Waarom (wel/niet) juist
m_S / m_tot = (0,222·32,06) / (0,333·12,01 + 0,222·32,06 + 0,444·1,008) = 7,12/11,57 =
A ✔
0,615 ≈ 0,62.
B ✘ 0,35 is de massafractie koolstof, niet zwavel.
C ✘ Verwart met de veel kleinere H-bijdrage.
D ✘ 0,222 is de molfractie zwavel, niet de massafractie.
ANTWOORD
Juiste antwoord: A -0,62
Neem 1 mol verbinding: 0,333 mol C (→ 4,00 g), 0,222 mol S (→ 7,12 g), 0,444 mol H (→ 0,45 g), samen 11,57 g. Massa
% zwavel = 7,12/11,57 = 62%.
VRAAG
Vraag · MC
Examen 2023-2024, vraag 1
Zilvercarbonaat ontstaat door het mengen van AgNO₃ en natriumcarbonaat via een aflopende reactie (neerslag).
Examenfocus Chemie · 4
Chemie
Examenvragen en kernleerstof, geordend per hoofdstuk
Universiteit Gent
1ste bachelor Industrieel Ingenieur
Echte en gereconstrueerde examenvragen met correcte antwoorden
Examenvragen 2021 -2024
Gebaseerd op de examens met modeloplossingen en de post-examendiscussies op Discord
Theorie op basis van de cursus van prof. M. Sabbe
Examenfocus Chemie · 1
, WAT IS DIT?
Dit is een examengericht vragendocument: het bundelt zo veel mogelijk échte examenvragen met correcte,
volledig uitgewerkte antwoorden, aangevuld met de volledige oefeningencursus per hoofdstuk. De
klemtoon ligt op oefenen, niet op theorie.
Hoe gebruik je dit document?
Elke vraag staat in een gekleurde box. De rode VRAAG-box geeft de opgave (met de bron), de groene ANTWOORD-
box geeft het juiste antwoord met uitleg. Bij meerkeuzevragen staat er een tabel tussenin die per optie zegt waarom
ze juist of fout is.
Volgorde: échte examenvragen eerst (per hoofdstuk), daarna de uitgewerkte oefeningen uit de cursus onder het
label OEFENVRAAG. Alles is geordend volgens de hoofdstukken van de cursus.
De tabel op de volgende pagina toont per thema hoe vaak het op de examens terugkwam en hoe belangrijk het is.
Begin bij MUST KNOW. Alle berekeningen in dit document zijn nagerekend.
EXAMENVORM
Het examen bestaat uit ± 20 meerkeuzevragen (één antwoord juist, met o.a. de optie “Geen van de overige
antwoorden is juist”) plus enkele open vragen waarbij je de stappen moet noteren (redox balanceren,
Lewis/VSEPR, buffer- en evenwichtsberekeningen). Een grafische rekenmachine en het gegeven
tabellenboekje/PSE zijn toegelaten. Let op eenheden en op de aanwijzing “noteer waarom je welke stappen
neemt” bij open vragen.
Examenfocus Chemie · 2
,Themafrequentie & prioriteit
Gebaseerd op de examens 2021, 2022 en 2023-2024. Balk = hoe vaak het thema voorkwam.
Thema Examenfrequentie Prioriteit Waarover de vragen gaan
Chemisch evenwicht (Kc/Kp, K’s ██████████ elk Kp/Kc berekenen, evenwichtstabel,
MUST KNOW
combineren, Le Chatelier) examen verschuiving, combineren van reacties
celpotentiaal, spontaan?, Nernst bij
Elektrochemie (E°, galvanische cel, ██████████ elk
MUST KNOW afwijkende [ ], accu/batterij,
Nernst) examen
elektrolyse
Zuur-base & buffers (pH, pKa, ██████████ elk pH van zuur/base/zout, buffer
MUST KNOW
indicatoren) examen opstellen en berekenen, pKa uit pH
kookpuntsverhoging, vriespuntsdaling,
Colligatieve eigenschappen ██████████ elk
MUST KNOW dampdruk oplossing, osmotische druk,
(Raoult, osmose) examen
i-factor
Lewisstructuur + formele lading,
Molecuulgeometrie & Lewis █████████░
MUST KNOW ruimtelijke structuur, hybridisatie,
(VSEPR, hybridisatie) open vraag
bindingshoeken
mol/massa%, ppm, empirische
█████████░ elk
Stoichiometrie & concentratie Hoge prio formule, limiterend reagens,
examen
rendement
Redox balanceren ███████░░░ halfreacties in zuur/basisch,
Hoge prio
(halfreactiemethode) vaak open elektronen uitgewisseld
Intermoleculaire krachten & ████████░░ elk London vs dipool vs H-brug,
Hoge prio
kookpunt examen rangschikken naar kookpunt
configuratie ionen,
Elektronenconfiguratie & ████████░░ elk
Hoge prio para-/diamagnetisch, orbitalen,
quantumgetallen examen
knoopvlakken
Periodieke trends & ████████░░ elk IE, EA, atoomstraal, roosterenergie
Hoge prio
roosterenergie examen rangschikken
Dampdruk & Clausius-Clapeyron, ██████░░░░ dampdruk bij T, condenseren?,
Middelgroot
fasediagram meestal faseovergangen, tripel-/kritisch punt
█████░░░░░ P_werkelijk vs P_ideaal, correcties a
Reële gassen (van der Waals) Middelgroot
meestal en b
███░░░░░░░ sigma/pi in meervoudige binding,
Binding σ/π, nomenclatuur Lager
soms systematische naam/brutoformule
Examenfocus Chemie · 3
, Hoofdstuk 2 -Inleiding tot stoichiometrie
Mol, massa%, ppm, empirische formule, limiterend reagens en rendement, redox balanceren met de halfreactiemethode.
THEORIE
Kernformules. n = m / M ; aantal deeltjes N = n·N_A (N_A = 6,022·10²³). Massafractie element = (aantal atomen ·
atoommassa) / molmassa molecule. ppm(m/m) = mg opgeloste stof per kg oplossing; ppm(m/V) = mg per L.
Concentratie c = n / V.
Empirische (minimale) formule: zet massa’s om naar mol, deel door het kleinste aantal mol, vermenigvuldig tot
gehele getallen. Molecuulformule = (empirische formule)·k met k = M_werkelijk / M_empirisch.
Limiterend reagens: vergelijk n_A/coëff_A met n_B/coëff_B; het kleinste getal is limiterend. Rendement =
(experimentele opbrengst / theoretische opbrengst)·100%.
Redox -halfreactiemethode: (1) splits in oxidatie- en reductiehalfreactie; (2) balanceer atomen: O met H₂O, H
met H⁺; (3) balanceer lading met e⁻; (4) maak e⁻ gelijk en tel op. In basisch milieu: voeg aan beide kanten
evenveel OH⁻ toe als er H⁺ staat en werk H⁺+OH⁻=H₂O weg.
Échte examenvragen
VRAAG
Vraag · MC
Examen 2022, vraag 2
Uit analyse van een onbekende verbinding blijkt dat de molfractie koolstof 0,333 is, die van zwavel 0,222 en die
van waterstof 0,444. Wat is de massafractie aan zwavel in de verbinding?
A) 0,62 ± 0,005
B) 0,35 ± 0,005
C) 0,04 ± 0,003
D) 0,22 ± 0,005
Optie Waarom (wel/niet) juist
m_S / m_tot = (0,222·32,06) / (0,333·12,01 + 0,222·32,06 + 0,444·1,008) = 7,12/11,57 =
A ✔
0,615 ≈ 0,62.
B ✘ 0,35 is de massafractie koolstof, niet zwavel.
C ✘ Verwart met de veel kleinere H-bijdrage.
D ✘ 0,222 is de molfractie zwavel, niet de massafractie.
ANTWOORD
Juiste antwoord: A -0,62
Neem 1 mol verbinding: 0,333 mol C (→ 4,00 g), 0,222 mol S (→ 7,12 g), 0,444 mol H (→ 0,45 g), samen 11,57 g. Massa
% zwavel = 7,12/11,57 = 62%.
VRAAG
Vraag · MC
Examen 2023-2024, vraag 1
Zilvercarbonaat ontstaat door het mengen van AgNO₃ en natriumcarbonaat via een aflopende reactie (neerslag).
Examenfocus Chemie · 4
