Criminaliteit en Straf in Historisch Perspectief
Examenvragen en kernleerstof, geordend per hoofdstuk
Universiteit Gent
Bachelor Criminologische Wetenschappen — 1ste bachelor
Echte en gereconstrueerde examenvragen met correcte antwoorden
Examen & feedback — academiejaar 2025–2026 (eerste zit juni 2026)
Gebaseerd op 1.951 uitgelezen Discord-berichten + alle gedeelde oefenexamens
Theorie: Clive Emsley, Crime, Police and Penal Policy (2007) + de elf collegeslides & gastcolleges
Prof. dr. Pieter Leloup — met Vanscheeuwijck, Andresen, Drossens & O’Reilly (gastcolleges)
Examenfocus — Criminaliteit en Straf in Historisch Perspectief · 1
,Hoe gebruik je dit document?
Dit is een examenvragen-document, geen samenvatting. De kern zijn zoveel mogelijk echte en gereconstrueerde
examenvragen met correcte antwoorden, geordend per hoofdstuk. Beknopte theorie (±20%) staat erbij zodat elke
vraag te plaatsen is; de nadruk (±80%) ligt op vragen en modelantwoorden.
De boxen
THEORIE
THEORIE = de kernleerstof per thema, in de taal die prof. Leloup verwacht (correcte namen, data en begrippen).
VRAAG
VRAAG-box (rood) → ANTWOORD-box (groen)
zo ziet elke vraag eruit
De rode box bevat de vraag exact zoals ze gesteld werd of gereconstrueerd is; de groene box het
modelantwoord.
Labels: ECHTE EXAMENVRAAG = gereconstrueerd uit de examendag-discussie (eerste zit 2026). GEDEELD
OEFENEXAMEN = uit de door studenten gedeelde, gepinde oefenexamens met antwoordsleutel. OEFENVRAAG =
door ons toegevoegde extra oefening, altijd ná de echte vragen.
Zo studeer je
● Begin bij de themafrequentie-tabel op de volgende pagina: die toont wat het vaakst terugkeert en wat
MUST KNOW is.
● Leer de theorie-box per hoofdstuk, oefen dan de vragen zonder naar het antwoord te kijken.
● Let bijzonder op de VALKUILEN achteraan: dit vak zit vol instinkers (juiste eeuw, juiste auteur, niet-lineaire
evolutie).
● Het examen: ±15 meerkeuzevragen (verhoogde cesuur), 1 grote open vraag (±2 blz.) en 2 korte
begrip/persoon-vragen. Duur 2u30–3u.
Examenfocus — Criminaliteit en Straf in Historisch Perspectief · 2
,Thema-frequentie & prioriteit
Op basis van de gedeelde oefenexamens, de examendag-reconstructie (juni 2026) en de nadruk in de colleges. Balk = relatief
gewicht op het examen.
Thema Examenfrequentie Prioriteit Waarover de vragen gaan
Kenmerken, wie neemt initiatief,
Accusatoir ↔ inquisitoir █████████░
MUST KNOW godsoordeel, Romeins recht, overgang
strafproces zeer vaak
13e–16e e., Bianchi.
Compositie → publieke straf →
██████████
Straf-evolutie & niet-lineariteit MUST KNOW tuchthuis → cellulair → penal welfare;
kernthema
steeds cyclisch, nooit lineair.
Garland, Prins, Vervaeck/PAD, wet
█████████░
Penal welfarism & sociaal verweer MUST KNOW 1930, van daad naar dader,
zeer vaak
gedetermineerd mensbeeld.
Lieutenant général, Maréchaussée,
Politiebestel: Parijs 1667 & Peel ████████░░
MUST KNOW Metropolitan Police, Peelian
1829 zeer vaak
principles, haute police.
Quetelet, Guerry, dark number,
████████░░
Statistiek & gevaarlijke klassen MUST KNOW violence au vol, Frégier, classes
zeer vaak
dangereuses.
Gevangenissystemen ███████░░░ Cellulair vs. silent system, Ducpétiaux,
Hoge prio
(Pennsylvania/Auburn) vaak Vilain XIIII, tuchthuizen & Spierenburg.
Lombroso, Ferri, Franse milieuschool,
███████░░░
Wetenschappelijke criminologie Hoge prio Durkheim, Goring, eugenetica,
vaak
Bertillon.
Beccaria, 1791-wetboeken, guillotine,
███████░░░
Verlichting & Franse Revolutie Hoge prio Code 1808/1810, Emsley-nuance (taal
vaak
≠ oorzaak).
MAUP, hot spots, kernel density, Local
Geografische criminologie ██████░░░░
Hoge prio Moran’s I, ecological/atomistic fallacy,
(gastcollege) vaak
redlining.
Boemerangeffect, policy transfer,
██████░░░░
Koloniale politie (gastcollege) Hoge prio O’Reilly/COIN, PSNI,
vaak
dekolonisatiestadia.
Jailor-systeem, transport, DBFM/4G,
Privatisering strafuitvoering █████░░░░░
Middelgroot CCA; privatisering als structureel
(Feeley) middel
gegeven.
Brutaliseringsthese, banditisme na
█████░░░░░
Oorlog & interbellum Middelgroot WO1, bende van Adegem,
middel
Weimar/nazi/Gulag.
Wie is verdacht (Fielding), livret,
Ancien Régime: misdaad & █████░░░░░
Middelgroot banditisme (Hobsbawm/Blok), Ferme
infrajustitie middel
générale, smokkel.
Inleiding: historische criminologie ████░░░░░░ Middelgroot Chronocentrisme,
Examenfocus — Criminaliteit en Straf in Historisch Perspectief · 3
, Thema Examenfrequentie Prioriteit Waarover de vragen gaan
bastaardwetenschap, dialogue of the
basis
deaf → conversations, Elias/Foucault.
TIP
De grote open vraag toetst bijna altijd een EVOLUTIE over meerdere lessen heen (bv. politie, straf, notie van
gevaar of strafrechtsysteem). Oefen die vier rode draden expliciet — ze staan als aparte synthese-hoofdstukken
achteraan.
Examenfocus — Criminaliteit en Straf in Historisch Perspectief · 4