1. classificatie en diagnostiek van brandwonden
1.2 objectieve parameters voor wondbeschrijving
- Anatomische lokalisatie en wondtype
- Wondetiologie
- Diep of oppervlakkig?
- Hoeveelheid exsudaat?
- Het type weefsel in een wond
- Verloop van het helingsproces
- Microbiologische belasting
- Wondoppervlakte/wondvolume
- Al dan niet acuut
o Eerst ontstaat er een ontstekingsfase en duurt 2-5 dagen; hemostase en
inflammatie aanwezig
o Dan ontstaat er een proliferatiefase en kan 2 dagen tot 3 weken duren
Granulatie
Contractie
Epithelialisatie
o Als laatst ontstaat er een litteken en dit kan 3 weken tot 2 jaar duren
2. oorzaken van brandwonden – etiologie
- Thermisch
o Vlamverbranding
o Flash
o Scald
o Contact
o Koude
- Chemisch
o Zuur
o Base
- Elektromagnetisch
o UvA
o UvB
o Radioactieve straling
- Elektrisch
o True high tension
o Flash injury
3. oorzaken op basis van wonddiepte
⟹ bepaalt mee voor het helingspotentieel en keuze van therapie
- Oppervlakkig → conservatieve: enkel aantasting van de epidermis
- Diep → chirurgie:
1
, o Partial-thickness: verlies van de huid tot in de dermis (=aanwezigheid van
dermale adnexen)
o Full-thickness brandwonde: epidermis en volledige dermis zijn aangetast
3.1 eerstegraads verbranding
⟹ epidermis is aangetast
- Symptomen:
o Droog erytheem
o Geen blaren
o Pijn
o Mogelijk oedeem
3.2 oppervlakkig tweedegraads brandwonden
⟹ papillaire dermis is aangetast
- Symptomen:
o Blaarvorming
o Na verwijderen van de blaren is er een vochtig uitzicht
o Oedeem
o Zeer pijnlijk
o Snelle capillaire refill
3.3 diepe tweedegraadse brandwonden
⟹ reticulaire dermis is aangetast
- Symptomen:
o Wolkig wit-rood uitzicht
o Vochtig uitzicht
o Blaren dikwijls afwezig
o Oedeem
o Gedaalde pijnsensatie
o Gedaalde capillaire refill
⟹ hypodermis aangetast
- Witte/bruine/vlamachtige zwarte verkleuring
- Kartonachtig aanvoelen van de huid
- Oedeem
- Afwezige pijnsensatie
- Afwezige capillaire refill
3.4 4e graad brandwonden (subdermaal)
⟹ heeft spier, bot EN interstitieel weefsel bereikt
- Verkoold, droog, bruin of wit
- Afwezige pijnsensatie
- Beperkte of geen bewegingsmogelijkheden
- Dikwijls amputatie nodig
2
,4. classificatie op basis van helingspotentieel
⟹ met helingspotentieel bedoelen ze de tijd dat het nodig heeft om te helen en is
medebepalend voor de keuze van therapie want een snellere wondheling betekent minder
littekencomplicaties
- Wondheling binnen de 2 weken: waarschijnlijk geen zichtbare littekens
- Wondheling langer dan 3 weken: zeer hoog risico op hypertrofie littekens
- Wondheling tussen de 2-3 weken: matig risico op hypertrofie littekens
5. classificatie op ernst:
Doorverwijzing naar brandwondencentrum
- TBSA >10% indien <10 jaar of >49 jaar
- TBSA van >20% indien tussen 10 jaar en 49 jaar
- TBSA 3e graad >5% (alle leeftijden)
- Brandwonde t.h.v. aangezicht, handen, genitalia, perianaal of gewrichten
- Ernstige brandwonden tgv elektrocutie of chemische oorsprong
- Ernstige beschadiging van het longweefsel door inhalatie
- Brandwonden en psychosociale antecedenten (incl. mishandeling)
- Brandwonden met geassocieerde traumatische letsels
- Syndroom van Lyell, SSSS,…
- Ernstige weefselnecrose door trauma of medische oorsprong over een oppervlakte
van >10% (abces van Fournier, necrotiserende fasciitis, deglovement…)
Opname ziekenhuisafdeling
- TBSA 3 – 10% indien <10 jaar of >49 jaar
- TBSA 5 – 20% indien tussen 10 en 49 jaar
- TBSA 3e graad 2-5% (alle leeftijden)
- Vermoeden inhalatietrauma
- Circulaire verbranding
- Bijkomende medische problematiek die vatbaarder maakt voor infectie
- Bijkomende psychosociale problematiek
Poliklinische opvolging/thuiszorg
- TBSA <3% indien <10 jaar of >49 jaar
- TBSA <5% indien tussen 10 jaar en 49 jaar
- TBSA 3e graad <2% (alle leeftijden)
6. diagnostiek van brandwonden
⟹ je moet altijd de uitgebreidheid van de wonde inschatten → de TBSA = Total burned
surface area of totaal verbrand lichaamsoppervlak (TVL)
- Hierbij geeft men vaak aan welk oppervlak van het lichaam 2e en/of 3e graad verbrand
is
- 1e graad tellen niet mee
3
, - En kan door volgende schalen: regel van 9 (Wallace), hand
van de patiënt, lund browder, e-burn app
o Regel van Wallace:
Snel
Lichaam wordt in zones verdeeld van 9% of een
veelvoud van 9
Is belangrijk bij rampen met meerdere
slachtoffers = zorgt voor snelle en correcte
triage
Bij volwassenen is het hoofd 9%, been 18% en
bij een kind is het hoofd 19% en het been 14%
o Hand van de patiënt:
Zeer eenvoudig
Handpalm met gesloten en gestrekte vingers =
1% van het lichaamsoppervlakte
Kan in de thuissituatie
Vaak voor meer kleinere brandwonden tot 15-20%
o Lund browder: meer gedetailleerd dus eerder voor in een instelling
⟹ je moet steeds ook kijken naar de weefselschade en dus ook de diepte van de
brandwonde en inschatten van het helingspotentieel
5.1 diepte en helingspotentieel
⟹ is een klinische evaluatie, soms met een biopsie voor histologische analyse. Meten van
weefselperfusie is de ideale methode;
- Thermografie
- Kleurstoffen
- Laser doppler imaging
o Brandwonde wordt gescand (afgetast) met een
infrarood laser
o LDI geeft een inschatting van de microvasculaire
circulatie
o Bewegende RBC in de brandwonde weerkaatsen het
laserlicht en zorgen voor een frequentieverandering →
dit is evenredig met de weefselperfusie
o De weefselperfusie wordt visueel weergegeven op een
monitor als een kleur gecodeerd beeld
o Hoge perfusie = intact
o Lage perfusie = tekort aan dermale perfusie (niet
verbrande huid kan ook blauw kleuren!
o Oppassen met blaren, crèmes en vuil →
dit kan de doorbloeding maskeren!
o Niet te veel bewegen want ook dit kan doorbloeding maskeren
o Voordelen:
Dit samen met klinische evaluatie is het 95-100% accuraat
Resultaten zijn direct beschikbaar
Best post-burn day 2 tot 5
- Klinische evaluatie
o Uitzicht
o Capillaire refill
4