EN INTERVISIE
,1. DE OPLOSSINGSGERICHTE MINDSET
• Niet zwart-wit toepassen: oplossingsgericht coachen afgestemd zijn op team
• Aandacht voor het subjectieve perspectief van het team
• Het maakt vaak niet uit waar je begint: laat het team mee kiezen waar te starten
• De coach is een expert in procesbegeleiding, niet in de inhoud (je weet niets)
• Gebruik zo weinig mogelijk gesloten vragen
• Werken binnen een kader of met technieken is mogelijk, maar het blijft maatwerk
• Coachen voelt aan als gewone babbel, maar een coach heeft een kader in achterhoofd
• Fouten maken mag; benoem ook wat goed gaat
• Niet focussen op het probleem, maar ruimte geven om het wel te benoemen
• Waarderend luisteren en inspelen op sterktes
• Vb: “Op welke manier ga je daar op dit moment mee om?”
• Taal afstemmen op de mensen met wie je werkt (joinen)
• Belang van echt contact maken met de persoon voor je
• Geef keuzemogelijkheden aan het team
• Help het team om op een andere manier naar situaties te kijken
• Oplossingsgericht = verschillende manieren om tot hetzelfde resultaat te komen
• Teamcoaching = je kan je niet perfect voorbereiden, aanpassen aan je doelgroep
• Doelstellingsvraag = ‘Wat moet er zeker bereikt zijn op het einde van dit traject?’
Anders kijken naar situaties – herhaling vorig jaar:
Probleemgericht Oplossingsgericht
Wat is het probleem? Wat willen we?
• Wat gaat er mis? Wat is er te kort? • Wat zijn daar de voordelen van?
• Wanneer is het ergst? • Waar moeten we aandacht aan besteden?
• Wat zijn de gevolgen v/h probleem? • Hoe houden we het zo eenvoudig mogelijk?
Wanneer hebben we dat probleem? Waar staan we al?
• Waaraan ligt het? • Welke vooruitgang hebben we al geboekt?
• Aan wie ligt het? • Welke resources hebben we?
• Waarom doet die persoon dat? • Met wie kunnen we samenwerken?
• Waar maakt dit zo complex? • Hoe is iets vergelijkbaars al gelukt?
Hoe kunnen we dit beheersen?
• Wat moet er gebeuren? Wat zijn de volgende stappen?
• Wat gaan we doen als…?
1
,Oefening oplossingsgericht denken
Elke uitkomst van de rekensom is 9
Alles wat te zwart-wit wordt toegepast in de praktijk gaat niet werken. Je gaat
de mensen die je begeleid kwijtraken als je over de positieve dingen begint
Het maakt niet uit waar we beginnen in teamcoaching
GEVOLG? Team kan kiezen waar we beginnen in de teamcoaching. Je bent
expert op vlak van begeleiding.
10 rekensommen en 1 foutJe kan een fout maken. Dit is het verschil tussen
oplossingsgericht en probleemgericht denken. Bij probleemgericht denken
wordt eerst wordt de fout benoemd.
Voorbeeld auto
• Je auto rijdt niet meer: ‘Waar ben je nog tevreden over bij je auto -> niet goed
• Probleemgericht denken vertaald naar mensen, dan haal je mensen omlaag
• Bij oplossingsgericht werken moet je mensen tevreden zien buitenkomen
• Oplossingsgericht: aan de slag gaan met de vraag, vragen wat werkt en nadien tips
Je hebt niet het hele verhaal nodig om een team te coachen !!
• Realiteit wordt toch herschreven in het verhaal: werkelijkheid bestaat niet
• We hebben niet altijd achtergrondinformatie nodig
• “The map is not the territory” – Alfred Korzybski
We maken denkfouten en redeneerfouten. We onthouden stukken, waardoor verhalen herschreven
worden. We blijven te lang hangen om tot het juiste verhaal te komen, terwijl dit niet haalbaar is.
Negaties worden snel onthouden (bv. niet denken aan een roze olifant). We denken dat we weten wat
mensen willen, we vullen dit zelf in. Maar eigenlijk weet je nog niet. Het moet dus een reflect worden
om direct te vragen wat ze daaruit verstaan.
2
, 1.1 PROBLEEMGERICHT DENKEN IS VAAK NUTTIG
Probleemgericht denken is nuttig in technische/medische situaties (bv. tandpijn, defecten)
Probleemgericht denken volgt 5 stappen – zie schema
1) Beschrijving van de huidige situatie
2) Verzamelen van gegevens/informatie
3) Analyse van gegevens/ zoeken naar oorzaken
4) Interventies bepalen
5) Evalueren en bijsturen
Minder geschikt bij het werken met mensen
• Focus verdwijnt van constructieve doelen
• Kan aanvallend overkomen -> mensen gaan in de verdediging
• Leidt tot wederzijds omlaag trekken, onvrede, geen vooruitgang
• Te veel gericht op "hoe zit het in elkaar?" ipv "waar willen we naartoe?"
Foto van mensen op het strand-metafoor
• We zien maar een deel van de realiteit
• Hoe iets verteld wordt ≠ hoe het écht is verlopen
• Mensen maken denk- en redeneerfouten
• Wees voorzichtig met “de waarheid” zoeken
Negaties vermijden
• Mensen zeggen vaak wat ze niet willen
• Belangrijk: Wat willen ze wél?
• Focus op doelen: waar wil iemand/team naartoe?
3