BUITENCONTRACTUELE
AANSPRAKELIJKHEIDSRECH
T EN VERZEKERINGEN
Thierry Vansweevelt
Universiteit Antwerpen – Bachelor 2 – Semester 2
Luna Verheyen
,Inhoudsopgave
algemene informatie........................................................................................................ 5
Examen................................................................................................................................................. 6
Bonuspunten......................................................................................................................................... 6
examen – open boek............................................................................................................................. 6
BCA & risicoverzekeringen.................................................................................................................... 6
Afspreken.............................................................................................................................................. 7
Doelstellingen :..................................................................................................................................... 7
Les 1 – dinsdag 10 februari 2026.......................................................................................7
CASUS : - hoge raad van Nederlands – zwiepende tak –...............................................................7
VERZEKERINGSRECHT......................................................................................................................... 10
Landverzekeringsovereenkomst....................................................................................................... 11
wettelijk verplichte verzekeringen & niet-verplichte verzekeringen..............................................11
Rechten en plichten van verzekeringsnemer & verzekeraar............................................................14
Behandeling voor medische informatie............................................................................................14
CASUS - reisannulatie................................................................................................................. 15
functionele interpretatie & restrictieve interpretatie.....................................................................16
les 2 – dinsdag 17 februari 2026......................................................................................17
Algemene informatie........................................................................................................................... 17
Cass. 14 december 2000:....................................................................................................... 17
Verplichtingen verzekeringsnemer................................................................................................... 17
arrest n°3 in rechtspraakbundel – HvB Antwerpen – 22 juni 2011..........................................18
Arrest HvB Luik (arrest n°5) – 2010 :......................................................................................19
Arrest HvB Antwerpen (nummer 6)......................................................................................... 20
Arrest HvB Luik- 26 maart 2010.............................................................................................. 21
Cass 20 april 2007 :................................................................................................................ 21
HvB Luik – 26 feb 2018........................................................................................................... 22
Verplichting vd verzekeraar............................................................................................................. 22
Verval van recht – 2 voorbeelden : opzet & grove schuld.................................................................23
Arrest gaia (dierenrechtenorganisatie) – cass 15 december 2000..........................................24
Arrest 26 oktober 2011 - HvC.................................................................................................. 24
Verval van recht – zware fout........................................................................................................... 25
Arrest HvB Bergen:................................................................................................................. 25
DES-arrest (Des = zwangerschapshormoon)...........................................................................26
les 3 – dinsdag 24 februari 2026......................................................................................28
Cfr. Vorige les...................................................................................................................................... 28
Leiding vh geschil............................................................................................................................. 30
verplichtingen vd verzekerde........................................................................................................... 31
rechtstreekse vordering................................................................................................................... 31
verhaalsrecht................................................................................................................................... 32
afsluiten aansprakelijkheidsverzekering........................................................................................... 32
rechtsbijstandsverzekering............................................................................................................... 33
bevrijdende verjaring....................................................................................................................... 34
3 essentiële elementen voor een verjaring...................................................................................35
schorsingsgronden........................................................................................................................ 36
Dekking in de tijd : vrederechter Sint-Truiden 2004.........................................................................36
1
, Arrest – hvb brussel – 10 oktober 2007...................................................................................37
Vonnis van rechtbank te brussel : 14 maart 2005...................................................................37
BCA – handboek 2........................................................................................................... 38
Zaak zwangere bestuurster na verkeersongeval krijgt die miskraam........................................39
schadevergoedingsvoorwaarden...................................................................................................... 40
2 voorwaarden.............................................................................................................................. 40
Zaak bij politiekrechtbank te luik (jaar 2000)..........................................................................41
voorwaarde 3................................................................................................................................ 41
voorwaarde 4................................................................................................................................ 42
voorwaarde 5................................................................................................................................ 42
Les 4 - 10 maart 2025..................................................................................................... 43
Algemene uitgangspunten boek 6.................................................................................................... 47
Verschilpunten & raakpunten tussen strafrecht en aansprakelijkheidsrecht....................................47
Raakvlakken..................................................................................................................................... 50
Stappersarrest => belangrijk principearrest van HvC 15 februari 1991....................................51
Verhouding BCA en verbintenissenrecht.......................................................................................... 51
Internationaal privaatrecht............................................................................................................... 52
Casus:........................................................................................................................................ 53
Problematiek samenloop.................................................................................................................. 55
HvC – 13 februari 1930.............................................................................................................. 55
Stuadorarrest – HvC – 7 december 1973....................................................................................55
arrest - Franco belge.................................................................................................................. 56
HvC – vakantieblijfarrest – 26 oktober 1990...............................................................................57
Stookoliearrest – 25 oktober 1990.............................................................................................57
Les 5 - 17 maart 2026..................................................................................................... 59
artikel 1382 oud BW – artikel 6.5 bw - schutznormtheorie...............................................................60
Vonnis – elektriciteitscabine – correctionele rechtbank Doornik 24 september 1929.................61
Tramhaltearrest van HvB Gent van 10 dec 1964.......................................................................61
artikel 6.6 BW................................................................................................................................... 62
1e verschijningsvorm begrip fout................................................................................................... 62
Cassatie 22 september 1988 - Chloreerkuiparrest.....................................................................62
2 verschijningsvrom begrip fout................................................................................................... 63
e
Arrest HvC – 16 juni 1960........................................................................................................... 63
Casus bungee jumpen............................................................................................................. 64
Casus boksen.......................................................................................................................... 64
Casus schaatsen..................................................................................................................... 65
voorkennis........................................................................................................................................ 65
Cassatie 21 oktober 1993.......................................................................................................... 65
Arrest HvB GENT: 21 april 1981 – douaniersarrest.....................................................................66
Kelderluikarrest – Nederlandse hoge raad..................................................................................66
Ervaring............................................................................................................................................ 67
Cassatie 5 juni 2003................................................................................................................... 67
HvC – 9 december 2011 (ook in rechtspraakbundel)..................................................................67
eigendom...................................................................................................................................... 68
Plaats van schadegeval................................................................................................................. 69
Regels van sport en spel............................................................................................................... 69
Minderjarigen & geesteszieken........................................................................................................ 69
Wat is er nu in boek 6?.................................................................................................................. 69
Brussel 23 maart 1979............................................................................................................... 70
HvB Bergen – 23 maart 1976..................................................................................................... 71
Douchearrest............................................................................................................................. 72
Cassatie – 10 september 1971................................................................................................... 72
2
, Hoofdstuk 2 – overheidsaansprakelijkheid........................................................................................73
Flandria-arrest............................................................................................................................ 73
Koepokkeninentingsarrest.......................................................................................................... 73
Militairpensioenarrest – 4 januari 1973......................................................................................73
Cassatiearrest : ontwareringsbelastingsarrest...........................................................................74
Urgenda-arrest – Nederlandse Hoge Raad – 20 december 2019 (rechtspraakbundel)...............74
KlimaSeniorinnen van Schweiz................................................................................................... 75
ANCA-arrest............................................................................................................................... 76
Brasserie du pêcheur................................................................................................................. 76
Baasjetzen arrest....................................................................................................................... 76
Swat-arrest : HvC 24 juni 2010.................................................................................................. 77
les 6 – dinsdag 24 maart 2026.........................................................................................79
Soorten fouten.................................................................................................................................... 79
Arrest cassatie: 16 feb 1987...................................................................................................... 80
Arrest – HvB Brussel: 26 september 1989..................................................................................81
Aansprakelijkheid voor eigen GEDRAG: aansprakelijkheidsuitsluitingsgronden..................................81
Cass – 20 april 1982................................................................................................................... 82
Cass : 7 september 1970........................................................................................................... 82
Cass - 15 mei 1930 – veerpontarrest......................................................................................... 83
Judoka-arrest – HvB Antwerpen 27 mei 1981.............................................................................83
Cassatiearest (Franse hof cass) – 29 maart 1991 – arrest blick..................................................84
Belgische HvC............................................................................................................................ 84
Cassatie – 3 december 1986...................................................................................................... 86
Luik – 29 mei 1961..................................................................................................................... 87
Cass 25 januari 1993.................................................................................................................. 87
Arrest HvB Brussel – verjaardagsfuifarrest – 15 januari 1988.....................................................88
HvC – apothekersarrest – 16 oktober 1972................................................................................90
Arrest HvC – 21 april 1971......................................................................................................... 91
Arrest – 27 maart 1944.............................................................................................................. 92
Arrest: therma palace hotel arrest (in oostende).......................................................................92
Arrest – 26 oktober 1989............................................................................................................ 92
Les 7 – 31 maart 2026..................................................................................................... 94
Aanstellersaansprakelijkheid............................................................................................................... 94
Aansprakelijkheid voor private rechtspersonen...................................................................................94
Aansprakelijkheid van en voor vrijwilligers.......................................................................................... 95
Arrest HvB Gent – 6 feb 2014 (rechtspraakbundel)....................................................................95
Aansprakelijkheid voor zaken.............................................................................................................. 96
Cass. 21 april 1972.................................................................................................................... 96
Bevaarbare waterlooparrest....................................................................................................... 97
Gebrekkige zaak................................................................................................................................. 97
Cass. 17 November 1962 – boomstamarrest..............................................................................98
Cass. 6 maart 1981 - groentearrest...........................................................................................99
Cass. Springtuigarrest 27 mei 1982........................................................................................... 99
Bewijs................................................................................................................................................ 100
3. Aangesprokenen moet bewaarder zijn vd zaak! (p569)..............................................................100
Casus:................................................................................................................................... 100
Cass 25 maart 1943................................................................................................................. 101
Cass. 23 novermber 1979........................................................................................................ 101
Pruimenarrest.......................................................................................................................... 101
Productenaansprakelijkheid.............................................................................................................. 102
3
, HvB Gent.................................................................................................................................. 103
Zaak fles water........................................................................................................................ 104
1/ product.................................................................................................................................... 104
Deense ZAAK: henning veedfald..............................................................................................105
Oostenrijkse ZAAK: 10 juni....................................................................................................... 105
2/ gebrekkig product................................................................................................................... 105
Halcionarrest – 30 juni 1989 – Hoge Raad................................................................................106
Principe arrest (Boston scientific Medizintechnik)....................................................................107
3/ schade..................................................................................................................................... 107
4/ causaal verbad........................................................................................................................ 107
5/ aangesprokene is marktdeelnemer.........................................................................................107
Les 8 – 21 april 2026..................................................................................................... 107
wie kan er worden aangesproken obv wet productenaansprakelijkheid............................................108
Fort Italia – 2024...................................................................................................................... 109
Helleen veedfald 10 mei 2001 => deense zaak.......................................................................111
Contractuele aansprakelijkheidsregelingen, verjaringen, verval....................................................112
Verjaringstermijn en vervaltermijn.................................................................................................112
Vervaltermijn............................................................................................................................... 112
Aansprakelijkheid voor schade veroorzaakt door dieren................................................................113
HvC in Twijgarrest 12 oktober 1984 (rechtspraakbundel)........................................................114
Principe arrest hvC – 5 november 1981...................................................................................114
Aansprakelijkheid voor brand en ontploffing in publiek toegankelijke inrichtingen........................115
Vonnis – RB eerste aanleg Brugge, 16 januri 2006...................................................................116
Causaliteit – causaal verband......................................................................................................... 118
Parijse vrouw – franse zaak – jaren 80......................................................................................118
Arrest – Ned Hoge Raad – zolderluik arrest..............................................................................119
HvC 15 mei 1990..................................................................................................................... 120
HvC 11 juni 1956 – Pelserarrest...............................................................................................120
Cass : 5 maart 1953 – klapstoelarrest......................................................................................122
Les 9 – 28 april 2026..................................................................................................... 123
Hoofdstuk 3 – uitzonderingen en temperingen op equivalentieleer................................................123
Cass:........................................................................................................................................ 124
Tractorarrest, 6 september 1988.............................................................................................124
GRINDARREST: 26 februari 1981..............................................................................................125
Cass 11 oktober 1989 – Poncin-arrest......................................................................................125
Bewijs van causaal verband........................................................................................................... 126
Zaak HvB Luik (niet in rechtspraakbundel)..............................................................................127
Oorzakelijkheid van een nalaten.................................................................................................... 127
Zaak 2 bedrijven................................................................................................................... 128
Arrest (rechtspraakbundel onder h fout) – cass – 19 oktober 1962..........................................128
Tot slot: de alternatieve causaliteit................................................................................................128
DES zaak.................................................................................................................................. 128
Amputatiearrest – 19 januari 1984 – HvC.................................................................................129
Rechtspraakbundel:................................................................................................................. 129
Cass – 23 sept 1974................................................................................................................. 130
Boek 6............................................................................................................................................ 131
Pluraliteit van oorzaken.................................................................................................................. 131
Overmacht – gezien in college verbintenissenrecht.......................................................................132
Schade & schadeherstel................................................................................................................. 132
Arrest HvB Gent – 3 november 2011........................................................................................ 132
Cass – 4 september 1972 – klooster… arrest...........................................................................135
Cass 15 februari 1990 – principe arrest....................................................................................135
Cass 4 april 1990..................................................................................................................... 135
4
, Concept van voorbehoud............................................................................................................... 136
Schade geleden bij weerslag.......................................................................................................... 137
Boek 6:........................................................................................................................................... 137
HvC 19 december 1962............................................................................................................ 137
Les 10: 5 mei 2026........................................................................................................ 138
Preventie van schade........................................................................................................................ 138
HvC 14 mei 1992: principe arrest.............................................................................................138
Eierschaalschedelarrest........................................................................................................... 139
Walterkee arrest 28 april 1978 (1e fase)..................................................................................140
Schrootafvalarrest – 13 april 1988 (2e fase).............................................................................141
Loonbetalingarrest – februari 2001 (fase 3).............................................................................141
Bij samenhangende problematiek (prof vindt die interessant)..........................................................141
Een daarbij aansluitende problematiek: de vrijwillige prestaties.......................................................142
grootouders arrest (in rechtspraakbundel) – cass – 6 november 2001.....................................142
Lucratieve fouten.............................................................................................................................. 142
Cass 31 maart 1952................................................................................................................. 143
cass 19 februari 1973.............................................................................................................. 143
Voordeel toerekening..................................................................................................................... 143
Indicatieve tabel:............................................................................................................................ 144
Zaakschade: ook behandeling in tabel........................................................................................146
Angstschade................................................................................................................................ 146
Schadevergoeding als gevolg van de GDPR................................................................................147
Gastcollege....................................................................................................................................... 147
les 11 – 12 mei 2026..................................................................................................... 153
Bevrijdende verjaring........................................................................................................................ 153
Korte historiek................................................................................................................................ 154
Arbitragehof – lentearrest........................................................................................................ 154
Interessant arrest: Howald Moor HvC – 11 maart 2014............................................................155
Stuitingsgronden............................................................................................................................ 155
Schorsingsgronden......................................................................................................................... 155
Buitencontractuele aansprakelijkheidsregelingen.............................................................................155
Waarschuwingen............................................................................................................................ 156
Jetblast-arrest.......................................................................................................................... 156
VRAGEN....................................................................................................................... 158
HANDBOEK VERZEKERINGSRECHT.................................................................................................... 158
Handboek aansprakelijkheidsrecht.................................................................................................... 158
VRAAG + EXAMENOVERLOOP:.......................................................................................................... 159
PROEFEXAMEN.................................................................................................................................. 160
ALGEMENE INFORMATIE
- 2 handboeken
o Handboek verzekeringsrecht : 2016 50 euro
o Handboek buitencontractuele aansprakelijkheid : (ander boek dan van vorig jaar)
nieuw handboek van 2025 60 euro
Intersentia verkoopt volgende week beide boeken
- Op bb : rechtspraakbundel
5
, - 1e en laatste college is belangrijkste
EXAMEN
- 3 vragen:
o 1 vd arresten die in college zijn gezien (6 ptn)
‘geef mij daar een abstract vd samenvatting van’
Juridisch samenvatten
In juridisch tijdschrift => vaak een sv vh arrest exact wat hij wil
o Stellingen (korte vragen) (6 ptn)
o Combinatievraag: één vraag over het aansprakelijkheidsrecht gecombineerd met
het verzekeringsrecht = altijd een casus (8 ptn)
BONUSPUNTEN
Je kan ook (max 3) bonuspunten verdienen
1) tijdens het college actief zijn, vragen te stellen, interessante
antwoorden te geven
2) door fouten te vinden in het handboek (BCA)
o Taalfout (een paar)
o Fout tegen verwijzingswijze (punt komma ipv punt OF iets
niet ingevuld ofz) (een paar)
EXAMEN – OPEN BOEK
- Open boek examen
o Je mag in het handboek schrijven wat je wil
o Geen notas/kladpapier meenemen ofzo
o Geen wetboeken meenemen naar examen enkel de 2 handboeken!!!
Alle nodige wetgeving voor examen staat op computer!!
Ook de hele rechtspraakbundel staat op computer! (die nu op bb staat)
Boek 6 staat op bb
Verzekeringswet staat op bb
- Tijdens college krijg je veel casussen : casusgericht
- Zorg ervoor dat je de structuur vh handboek kent
o 3 uur examen
- Kleine post-its mogen in het boek
BCA & RISICOVERZEKERINGEN
- Waarom noemt het BCA en risicoverzekeringen?
o Vroeger noemde het onrechtmatige daad
o Fout in de buitencontractuele rechtsverhouding
o Er ontbreekt iets => onrechtmatige daad is slechts 1 aspect vh
aansprakelijkheidsrecht
o Het verzekeringsrecht is in geen enkele rechtsfaculteit een verplicht vak
Je kan dus afstuderen zonder ooit maar 1 iets daarover te weten
We zien risicoverzekering omdat we het anders niet gedoceerd krijgen
6
,AFSPREKEN
- Begin : stipt half 9 ; nadien mag je niet meer binnen anders wachten tot de pauze
- Haat naar gsm’s
- Niet eten in aula
- Niet mailen
o Vragen : voor de les / tijdens pauze / na les
o Ook niet assistent mailen ! (puntaftrek dan)
- Laatste college = vragencollege
DOELSTELLINGEN :
- Kennisoverdracht
- Vaardigheden (mondeling)
- Aansprakelijkheidsreflex ontwikkelen (als je iets ziet in krant, weten hoe dat moet
opgelost worden)
o Casus kan gwn uit het nieuws komen
o Crans-Montana brand
Stel dat in belgie hebben mensen recht op schadevergoeding, zo ja
welke schadevergoeding?
- Hij koopt studentencursussen zelf
o Fouten hier komen examenvragen over
- Geen ppt’s
LES 1 – DINSDAG 10 FEBRUARI 2026
CASUS : - HOGE RAAD VAN NEDERLANDS – ZWIEPENDE TAK –
Feiten :
- 2 studenten gaan wandelen in het park
o Meneer van Hee
o Mevrouw Boekatcha
7
, - Meneer van Hee is ontevreden. Hij vindt dit vak vervelend en moet nog 110 euro
betalen en slecht weekend en slecht in vel. Hij trapt tegen een struik (woede &
ontevredenheid)
o Die struik zat vast. Die struik/tak zwiept terug in het oog van mevr Boekatcha. Zij
verliest volledige zicht uit linkeroog
o Mevr Boekatcha zegt dat ze schade heeft en gaat dagvaarden ookal zijn ze
vrienden.
Schade mevr Boekatcha : buitencontractuele rechtsverhouding (geen
contract tussen beide) :
Fysieke schade (verlies van oog);
Morele schade (pijn, smart)
Ziekenhuiskosten: opname, verzorging
Esthetische schade (kunnen we wel onder morele schade plaatsen)
Economische schade : bep beroepen kan ze niet meer uitoefenen
Ze zal meer inspanningen moeten leveren want nog maar uit 1 oog
kunnen kijken. Bv bij lezen
mevr Boekatcha wil de schade verhalen op meneer Van Hee
o 2 mogelijke vragen
1) is meneer Van Hee aansprakelijk?
Fout; schade; oorzakelijk verband
o Schade en causaal verband staan vast
o Is er sprake van een fout? Ja, want er was geen intentie.
Moreel element is belangrijk : opzet. -> niet nodig voor
aansprakelijkheidsrecht (doelstelling
aansprakelijkheidsrecht : schade vergoeden)
Aansprakelijkheidsrecht : volstaat dat iemand zich niet
als normaal en redelijk vooruitziend persoon heeft
gedragen
Heeft meneer Van Hee zich gedragen als
normaal en redelijk vooruitziend persoon
geplaats in dezelfde omstandigheden
o Nederlandse rechtbanken hebben hier
verschillend over geoordeeld.
normaal zorgvuldig persoon zou niet noodzakelijk tegen een tak schoppen.
Meneer Van Hee kan hierop kunnen zeggen dat hij dacht dat als ik tegen die tak
zou schoppen die een paar meter verder zou belanden.
hij moest weten dat die tak zou terug zwiepen.
als de tak verder zou schieten, kon hij ook nog iemand anders raken (dit
is nu niet gebeurd)
Het is niet dat je een fout begaat dat je aansprakelijk bent!!!! We maken allemaal fouten die
niet noodzakelijk fouten veroorzaken.
- Je kan met je wagen door rood licht rijden zonder iemand te verwonden. Je hebt dan
wel strafrechtelijke overtreding & fout begaan. Maar omdat er geen schade uit
voortvloeit ben je niet aansprakelijk.
HvB in Nederland : meneer Van Hee heeft een fout begaan.
je kan er dus verschillend over denken
8
AANSPRAKELIJKHEIDSRECH
T EN VERZEKERINGEN
Thierry Vansweevelt
Universiteit Antwerpen – Bachelor 2 – Semester 2
Luna Verheyen
,Inhoudsopgave
algemene informatie........................................................................................................ 5
Examen................................................................................................................................................. 6
Bonuspunten......................................................................................................................................... 6
examen – open boek............................................................................................................................. 6
BCA & risicoverzekeringen.................................................................................................................... 6
Afspreken.............................................................................................................................................. 7
Doelstellingen :..................................................................................................................................... 7
Les 1 – dinsdag 10 februari 2026.......................................................................................7
CASUS : - hoge raad van Nederlands – zwiepende tak –...............................................................7
VERZEKERINGSRECHT......................................................................................................................... 10
Landverzekeringsovereenkomst....................................................................................................... 11
wettelijk verplichte verzekeringen & niet-verplichte verzekeringen..............................................11
Rechten en plichten van verzekeringsnemer & verzekeraar............................................................14
Behandeling voor medische informatie............................................................................................14
CASUS - reisannulatie................................................................................................................. 15
functionele interpretatie & restrictieve interpretatie.....................................................................16
les 2 – dinsdag 17 februari 2026......................................................................................17
Algemene informatie........................................................................................................................... 17
Cass. 14 december 2000:....................................................................................................... 17
Verplichtingen verzekeringsnemer................................................................................................... 17
arrest n°3 in rechtspraakbundel – HvB Antwerpen – 22 juni 2011..........................................18
Arrest HvB Luik (arrest n°5) – 2010 :......................................................................................19
Arrest HvB Antwerpen (nummer 6)......................................................................................... 20
Arrest HvB Luik- 26 maart 2010.............................................................................................. 21
Cass 20 april 2007 :................................................................................................................ 21
HvB Luik – 26 feb 2018........................................................................................................... 22
Verplichting vd verzekeraar............................................................................................................. 22
Verval van recht – 2 voorbeelden : opzet & grove schuld.................................................................23
Arrest gaia (dierenrechtenorganisatie) – cass 15 december 2000..........................................24
Arrest 26 oktober 2011 - HvC.................................................................................................. 24
Verval van recht – zware fout........................................................................................................... 25
Arrest HvB Bergen:................................................................................................................. 25
DES-arrest (Des = zwangerschapshormoon)...........................................................................26
les 3 – dinsdag 24 februari 2026......................................................................................28
Cfr. Vorige les...................................................................................................................................... 28
Leiding vh geschil............................................................................................................................. 30
verplichtingen vd verzekerde........................................................................................................... 31
rechtstreekse vordering................................................................................................................... 31
verhaalsrecht................................................................................................................................... 32
afsluiten aansprakelijkheidsverzekering........................................................................................... 32
rechtsbijstandsverzekering............................................................................................................... 33
bevrijdende verjaring....................................................................................................................... 34
3 essentiële elementen voor een verjaring...................................................................................35
schorsingsgronden........................................................................................................................ 36
Dekking in de tijd : vrederechter Sint-Truiden 2004.........................................................................36
1
, Arrest – hvb brussel – 10 oktober 2007...................................................................................37
Vonnis van rechtbank te brussel : 14 maart 2005...................................................................37
BCA – handboek 2........................................................................................................... 38
Zaak zwangere bestuurster na verkeersongeval krijgt die miskraam........................................39
schadevergoedingsvoorwaarden...................................................................................................... 40
2 voorwaarden.............................................................................................................................. 40
Zaak bij politiekrechtbank te luik (jaar 2000)..........................................................................41
voorwaarde 3................................................................................................................................ 41
voorwaarde 4................................................................................................................................ 42
voorwaarde 5................................................................................................................................ 42
Les 4 - 10 maart 2025..................................................................................................... 43
Algemene uitgangspunten boek 6.................................................................................................... 47
Verschilpunten & raakpunten tussen strafrecht en aansprakelijkheidsrecht....................................47
Raakvlakken..................................................................................................................................... 50
Stappersarrest => belangrijk principearrest van HvC 15 februari 1991....................................51
Verhouding BCA en verbintenissenrecht.......................................................................................... 51
Internationaal privaatrecht............................................................................................................... 52
Casus:........................................................................................................................................ 53
Problematiek samenloop.................................................................................................................. 55
HvC – 13 februari 1930.............................................................................................................. 55
Stuadorarrest – HvC – 7 december 1973....................................................................................55
arrest - Franco belge.................................................................................................................. 56
HvC – vakantieblijfarrest – 26 oktober 1990...............................................................................57
Stookoliearrest – 25 oktober 1990.............................................................................................57
Les 5 - 17 maart 2026..................................................................................................... 59
artikel 1382 oud BW – artikel 6.5 bw - schutznormtheorie...............................................................60
Vonnis – elektriciteitscabine – correctionele rechtbank Doornik 24 september 1929.................61
Tramhaltearrest van HvB Gent van 10 dec 1964.......................................................................61
artikel 6.6 BW................................................................................................................................... 62
1e verschijningsvorm begrip fout................................................................................................... 62
Cassatie 22 september 1988 - Chloreerkuiparrest.....................................................................62
2 verschijningsvrom begrip fout................................................................................................... 63
e
Arrest HvC – 16 juni 1960........................................................................................................... 63
Casus bungee jumpen............................................................................................................. 64
Casus boksen.......................................................................................................................... 64
Casus schaatsen..................................................................................................................... 65
voorkennis........................................................................................................................................ 65
Cassatie 21 oktober 1993.......................................................................................................... 65
Arrest HvB GENT: 21 april 1981 – douaniersarrest.....................................................................66
Kelderluikarrest – Nederlandse hoge raad..................................................................................66
Ervaring............................................................................................................................................ 67
Cassatie 5 juni 2003................................................................................................................... 67
HvC – 9 december 2011 (ook in rechtspraakbundel)..................................................................67
eigendom...................................................................................................................................... 68
Plaats van schadegeval................................................................................................................. 69
Regels van sport en spel............................................................................................................... 69
Minderjarigen & geesteszieken........................................................................................................ 69
Wat is er nu in boek 6?.................................................................................................................. 69
Brussel 23 maart 1979............................................................................................................... 70
HvB Bergen – 23 maart 1976..................................................................................................... 71
Douchearrest............................................................................................................................. 72
Cassatie – 10 september 1971................................................................................................... 72
2
, Hoofdstuk 2 – overheidsaansprakelijkheid........................................................................................73
Flandria-arrest............................................................................................................................ 73
Koepokkeninentingsarrest.......................................................................................................... 73
Militairpensioenarrest – 4 januari 1973......................................................................................73
Cassatiearrest : ontwareringsbelastingsarrest...........................................................................74
Urgenda-arrest – Nederlandse Hoge Raad – 20 december 2019 (rechtspraakbundel)...............74
KlimaSeniorinnen van Schweiz................................................................................................... 75
ANCA-arrest............................................................................................................................... 76
Brasserie du pêcheur................................................................................................................. 76
Baasjetzen arrest....................................................................................................................... 76
Swat-arrest : HvC 24 juni 2010.................................................................................................. 77
les 6 – dinsdag 24 maart 2026.........................................................................................79
Soorten fouten.................................................................................................................................... 79
Arrest cassatie: 16 feb 1987...................................................................................................... 80
Arrest – HvB Brussel: 26 september 1989..................................................................................81
Aansprakelijkheid voor eigen GEDRAG: aansprakelijkheidsuitsluitingsgronden..................................81
Cass – 20 april 1982................................................................................................................... 82
Cass : 7 september 1970........................................................................................................... 82
Cass - 15 mei 1930 – veerpontarrest......................................................................................... 83
Judoka-arrest – HvB Antwerpen 27 mei 1981.............................................................................83
Cassatiearest (Franse hof cass) – 29 maart 1991 – arrest blick..................................................84
Belgische HvC............................................................................................................................ 84
Cassatie – 3 december 1986...................................................................................................... 86
Luik – 29 mei 1961..................................................................................................................... 87
Cass 25 januari 1993.................................................................................................................. 87
Arrest HvB Brussel – verjaardagsfuifarrest – 15 januari 1988.....................................................88
HvC – apothekersarrest – 16 oktober 1972................................................................................90
Arrest HvC – 21 april 1971......................................................................................................... 91
Arrest – 27 maart 1944.............................................................................................................. 92
Arrest: therma palace hotel arrest (in oostende).......................................................................92
Arrest – 26 oktober 1989............................................................................................................ 92
Les 7 – 31 maart 2026..................................................................................................... 94
Aanstellersaansprakelijkheid............................................................................................................... 94
Aansprakelijkheid voor private rechtspersonen...................................................................................94
Aansprakelijkheid van en voor vrijwilligers.......................................................................................... 95
Arrest HvB Gent – 6 feb 2014 (rechtspraakbundel)....................................................................95
Aansprakelijkheid voor zaken.............................................................................................................. 96
Cass. 21 april 1972.................................................................................................................... 96
Bevaarbare waterlooparrest....................................................................................................... 97
Gebrekkige zaak................................................................................................................................. 97
Cass. 17 November 1962 – boomstamarrest..............................................................................98
Cass. 6 maart 1981 - groentearrest...........................................................................................99
Cass. Springtuigarrest 27 mei 1982........................................................................................... 99
Bewijs................................................................................................................................................ 100
3. Aangesprokenen moet bewaarder zijn vd zaak! (p569)..............................................................100
Casus:................................................................................................................................... 100
Cass 25 maart 1943................................................................................................................. 101
Cass. 23 novermber 1979........................................................................................................ 101
Pruimenarrest.......................................................................................................................... 101
Productenaansprakelijkheid.............................................................................................................. 102
3
, HvB Gent.................................................................................................................................. 103
Zaak fles water........................................................................................................................ 104
1/ product.................................................................................................................................... 104
Deense ZAAK: henning veedfald..............................................................................................105
Oostenrijkse ZAAK: 10 juni....................................................................................................... 105
2/ gebrekkig product................................................................................................................... 105
Halcionarrest – 30 juni 1989 – Hoge Raad................................................................................106
Principe arrest (Boston scientific Medizintechnik)....................................................................107
3/ schade..................................................................................................................................... 107
4/ causaal verbad........................................................................................................................ 107
5/ aangesprokene is marktdeelnemer.........................................................................................107
Les 8 – 21 april 2026..................................................................................................... 107
wie kan er worden aangesproken obv wet productenaansprakelijkheid............................................108
Fort Italia – 2024...................................................................................................................... 109
Helleen veedfald 10 mei 2001 => deense zaak.......................................................................111
Contractuele aansprakelijkheidsregelingen, verjaringen, verval....................................................112
Verjaringstermijn en vervaltermijn.................................................................................................112
Vervaltermijn............................................................................................................................... 112
Aansprakelijkheid voor schade veroorzaakt door dieren................................................................113
HvC in Twijgarrest 12 oktober 1984 (rechtspraakbundel)........................................................114
Principe arrest hvC – 5 november 1981...................................................................................114
Aansprakelijkheid voor brand en ontploffing in publiek toegankelijke inrichtingen........................115
Vonnis – RB eerste aanleg Brugge, 16 januri 2006...................................................................116
Causaliteit – causaal verband......................................................................................................... 118
Parijse vrouw – franse zaak – jaren 80......................................................................................118
Arrest – Ned Hoge Raad – zolderluik arrest..............................................................................119
HvC 15 mei 1990..................................................................................................................... 120
HvC 11 juni 1956 – Pelserarrest...............................................................................................120
Cass : 5 maart 1953 – klapstoelarrest......................................................................................122
Les 9 – 28 april 2026..................................................................................................... 123
Hoofdstuk 3 – uitzonderingen en temperingen op equivalentieleer................................................123
Cass:........................................................................................................................................ 124
Tractorarrest, 6 september 1988.............................................................................................124
GRINDARREST: 26 februari 1981..............................................................................................125
Cass 11 oktober 1989 – Poncin-arrest......................................................................................125
Bewijs van causaal verband........................................................................................................... 126
Zaak HvB Luik (niet in rechtspraakbundel)..............................................................................127
Oorzakelijkheid van een nalaten.................................................................................................... 127
Zaak 2 bedrijven................................................................................................................... 128
Arrest (rechtspraakbundel onder h fout) – cass – 19 oktober 1962..........................................128
Tot slot: de alternatieve causaliteit................................................................................................128
DES zaak.................................................................................................................................. 128
Amputatiearrest – 19 januari 1984 – HvC.................................................................................129
Rechtspraakbundel:................................................................................................................. 129
Cass – 23 sept 1974................................................................................................................. 130
Boek 6............................................................................................................................................ 131
Pluraliteit van oorzaken.................................................................................................................. 131
Overmacht – gezien in college verbintenissenrecht.......................................................................132
Schade & schadeherstel................................................................................................................. 132
Arrest HvB Gent – 3 november 2011........................................................................................ 132
Cass – 4 september 1972 – klooster… arrest...........................................................................135
Cass 15 februari 1990 – principe arrest....................................................................................135
Cass 4 april 1990..................................................................................................................... 135
4
, Concept van voorbehoud............................................................................................................... 136
Schade geleden bij weerslag.......................................................................................................... 137
Boek 6:........................................................................................................................................... 137
HvC 19 december 1962............................................................................................................ 137
Les 10: 5 mei 2026........................................................................................................ 138
Preventie van schade........................................................................................................................ 138
HvC 14 mei 1992: principe arrest.............................................................................................138
Eierschaalschedelarrest........................................................................................................... 139
Walterkee arrest 28 april 1978 (1e fase)..................................................................................140
Schrootafvalarrest – 13 april 1988 (2e fase).............................................................................141
Loonbetalingarrest – februari 2001 (fase 3).............................................................................141
Bij samenhangende problematiek (prof vindt die interessant)..........................................................141
Een daarbij aansluitende problematiek: de vrijwillige prestaties.......................................................142
grootouders arrest (in rechtspraakbundel) – cass – 6 november 2001.....................................142
Lucratieve fouten.............................................................................................................................. 142
Cass 31 maart 1952................................................................................................................. 143
cass 19 februari 1973.............................................................................................................. 143
Voordeel toerekening..................................................................................................................... 143
Indicatieve tabel:............................................................................................................................ 144
Zaakschade: ook behandeling in tabel........................................................................................146
Angstschade................................................................................................................................ 146
Schadevergoeding als gevolg van de GDPR................................................................................147
Gastcollege....................................................................................................................................... 147
les 11 – 12 mei 2026..................................................................................................... 153
Bevrijdende verjaring........................................................................................................................ 153
Korte historiek................................................................................................................................ 154
Arbitragehof – lentearrest........................................................................................................ 154
Interessant arrest: Howald Moor HvC – 11 maart 2014............................................................155
Stuitingsgronden............................................................................................................................ 155
Schorsingsgronden......................................................................................................................... 155
Buitencontractuele aansprakelijkheidsregelingen.............................................................................155
Waarschuwingen............................................................................................................................ 156
Jetblast-arrest.......................................................................................................................... 156
VRAGEN....................................................................................................................... 158
HANDBOEK VERZEKERINGSRECHT.................................................................................................... 158
Handboek aansprakelijkheidsrecht.................................................................................................... 158
VRAAG + EXAMENOVERLOOP:.......................................................................................................... 159
PROEFEXAMEN.................................................................................................................................. 160
ALGEMENE INFORMATIE
- 2 handboeken
o Handboek verzekeringsrecht : 2016 50 euro
o Handboek buitencontractuele aansprakelijkheid : (ander boek dan van vorig jaar)
nieuw handboek van 2025 60 euro
Intersentia verkoopt volgende week beide boeken
- Op bb : rechtspraakbundel
5
, - 1e en laatste college is belangrijkste
EXAMEN
- 3 vragen:
o 1 vd arresten die in college zijn gezien (6 ptn)
‘geef mij daar een abstract vd samenvatting van’
Juridisch samenvatten
In juridisch tijdschrift => vaak een sv vh arrest exact wat hij wil
o Stellingen (korte vragen) (6 ptn)
o Combinatievraag: één vraag over het aansprakelijkheidsrecht gecombineerd met
het verzekeringsrecht = altijd een casus (8 ptn)
BONUSPUNTEN
Je kan ook (max 3) bonuspunten verdienen
1) tijdens het college actief zijn, vragen te stellen, interessante
antwoorden te geven
2) door fouten te vinden in het handboek (BCA)
o Taalfout (een paar)
o Fout tegen verwijzingswijze (punt komma ipv punt OF iets
niet ingevuld ofz) (een paar)
EXAMEN – OPEN BOEK
- Open boek examen
o Je mag in het handboek schrijven wat je wil
o Geen notas/kladpapier meenemen ofzo
o Geen wetboeken meenemen naar examen enkel de 2 handboeken!!!
Alle nodige wetgeving voor examen staat op computer!!
Ook de hele rechtspraakbundel staat op computer! (die nu op bb staat)
Boek 6 staat op bb
Verzekeringswet staat op bb
- Tijdens college krijg je veel casussen : casusgericht
- Zorg ervoor dat je de structuur vh handboek kent
o 3 uur examen
- Kleine post-its mogen in het boek
BCA & RISICOVERZEKERINGEN
- Waarom noemt het BCA en risicoverzekeringen?
o Vroeger noemde het onrechtmatige daad
o Fout in de buitencontractuele rechtsverhouding
o Er ontbreekt iets => onrechtmatige daad is slechts 1 aspect vh
aansprakelijkheidsrecht
o Het verzekeringsrecht is in geen enkele rechtsfaculteit een verplicht vak
Je kan dus afstuderen zonder ooit maar 1 iets daarover te weten
We zien risicoverzekering omdat we het anders niet gedoceerd krijgen
6
,AFSPREKEN
- Begin : stipt half 9 ; nadien mag je niet meer binnen anders wachten tot de pauze
- Haat naar gsm’s
- Niet eten in aula
- Niet mailen
o Vragen : voor de les / tijdens pauze / na les
o Ook niet assistent mailen ! (puntaftrek dan)
- Laatste college = vragencollege
DOELSTELLINGEN :
- Kennisoverdracht
- Vaardigheden (mondeling)
- Aansprakelijkheidsreflex ontwikkelen (als je iets ziet in krant, weten hoe dat moet
opgelost worden)
o Casus kan gwn uit het nieuws komen
o Crans-Montana brand
Stel dat in belgie hebben mensen recht op schadevergoeding, zo ja
welke schadevergoeding?
- Hij koopt studentencursussen zelf
o Fouten hier komen examenvragen over
- Geen ppt’s
LES 1 – DINSDAG 10 FEBRUARI 2026
CASUS : - HOGE RAAD VAN NEDERLANDS – ZWIEPENDE TAK –
Feiten :
- 2 studenten gaan wandelen in het park
o Meneer van Hee
o Mevrouw Boekatcha
7
, - Meneer van Hee is ontevreden. Hij vindt dit vak vervelend en moet nog 110 euro
betalen en slecht weekend en slecht in vel. Hij trapt tegen een struik (woede &
ontevredenheid)
o Die struik zat vast. Die struik/tak zwiept terug in het oog van mevr Boekatcha. Zij
verliest volledige zicht uit linkeroog
o Mevr Boekatcha zegt dat ze schade heeft en gaat dagvaarden ookal zijn ze
vrienden.
Schade mevr Boekatcha : buitencontractuele rechtsverhouding (geen
contract tussen beide) :
Fysieke schade (verlies van oog);
Morele schade (pijn, smart)
Ziekenhuiskosten: opname, verzorging
Esthetische schade (kunnen we wel onder morele schade plaatsen)
Economische schade : bep beroepen kan ze niet meer uitoefenen
Ze zal meer inspanningen moeten leveren want nog maar uit 1 oog
kunnen kijken. Bv bij lezen
mevr Boekatcha wil de schade verhalen op meneer Van Hee
o 2 mogelijke vragen
1) is meneer Van Hee aansprakelijk?
Fout; schade; oorzakelijk verband
o Schade en causaal verband staan vast
o Is er sprake van een fout? Ja, want er was geen intentie.
Moreel element is belangrijk : opzet. -> niet nodig voor
aansprakelijkheidsrecht (doelstelling
aansprakelijkheidsrecht : schade vergoeden)
Aansprakelijkheidsrecht : volstaat dat iemand zich niet
als normaal en redelijk vooruitziend persoon heeft
gedragen
Heeft meneer Van Hee zich gedragen als
normaal en redelijk vooruitziend persoon
geplaats in dezelfde omstandigheden
o Nederlandse rechtbanken hebben hier
verschillend over geoordeeld.
normaal zorgvuldig persoon zou niet noodzakelijk tegen een tak schoppen.
Meneer Van Hee kan hierop kunnen zeggen dat hij dacht dat als ik tegen die tak
zou schoppen die een paar meter verder zou belanden.
hij moest weten dat die tak zou terug zwiepen.
als de tak verder zou schieten, kon hij ook nog iemand anders raken (dit
is nu niet gebeurd)
Het is niet dat je een fout begaat dat je aansprakelijk bent!!!! We maken allemaal fouten die
niet noodzakelijk fouten veroorzaken.
- Je kan met je wagen door rood licht rijden zonder iemand te verwonden. Je hebt dan
wel strafrechtelijke overtreding & fout begaan. Maar omdat er geen schade uit
voortvloeit ben je niet aansprakelijk.
HvB in Nederland : meneer Van Hee heeft een fout begaan.
je kan er dus verschillend over denken
8
