Samenvatting Psychologie 1.3
Verschillende soorten stressoren benoemen
- Traumatische stressoren --> situatie waarin onze eigen lichamelijke veiligheid of die van
anderen wordt bedreigd en waarin gevoelens van angst, vrees of machteloosheid worden
opgewekt.
- Posttraumatische stresstoornis (PTSS) --> mensen die ernstige trauma’s hebben opgelopen
– bijv. verkrachting, mishandeling – vertonen soms een vertraagd patroon van
stresssymptomen, dat zich maanden of zelfs jaren na het trauma nog kan openbaren.
- Chronische stressoren --> zijn stress volle omstandigheden die mogelijk geleidelijk beginnen
en een geringere intensiteit hebben maar die langdurig zijn. Bijv. echtscheiding, burn out
Uitleggen op welke wijze strategieën voor coping en keuzes t.a.v. leefstijl van invloed zijn op onze
stressreacties:
- Strategieën voor coping
1. Probleem gerichte – problemen zelf oplossen minder vet.
2. emotie gerichte coping - ontspannen
3. Cognitieve herstructurering – (van een andere kant kijken): ik ben blij dat ik er nu weet
wat ik er aan kan doen.
4. Sociale vergelijkingen – kan altijd nog erger kijk maar naar de buurvrouw
5. Positieve emoties – iets doen waar je blij van wordt.
6. Betekenis vinden – dit is een teken dat ik gezond moet gaan eten. (bijv. burn out, teken
van paar stapjes terug moeten doen.)
Uitleggen welke denk fouten (o.a. fundamentele attributie fout) we gebruiken om onze om onze
omgeving te begrijpen
We zoeken voortdurend verklaringen voor andermans gedrag
- Fundamentele attributie fout --> psychologen hebben de neiging om bij het interpreteren van
gedrag van anderen enerzijds een over matige nadruk te leggen op persoonlijke karakter
trekken terwijl anderzijds de situationele invloeden worden geminimaliseerd.
- Vertekend denken over jezelf
- Universele dimensies van de sociale cognitie: warmte en compentie
- Liefdes relaties
Reward theory of attraction --> we geven (meestal) de voorkeur aan belonende relaties
Die stelt dat aantrekkingskracht een vorm van sociaal leren is. Als we de sociale kosten en baten van
een relatie overzien, zo kunnen we meestal wel begrijpen waarom mensen zich tot elkaar
aangetrokken worden.
Vier belonende factoren:
- nabijheid
- gelijkenis
- jezelf laten zien
- fysieke aantrekkelijkheid
Cognitieve dissonantie: als iemand een tegenstrijdigheid ervaart tussen zijn cognities en zijn gedrag
(dissonantie), reduceert hij het conflict meestal door zijn denken aan te passen dan zijn gedrag.
Bijv. ontgroening bij studente vereniging.
Fundamentele attributie fout: de neiging om bij het interpreteren van gedrag van anderen enerzijds
een overmatige nadruk te leggen op persoonlijke karaktertrekken, terwijl anderzijds de situationele
invloeden worden geminimaliseerd.
Bijv. Als de toets niet goed ging zegt je de docent stelde lastige vragen.
, Self serving bias: jezelf de toets heb gehaald ligt het aan jezelf, heb je goed geleerd. Als je niet het
gehaald ligt het aan de docent.
3Lesdoelen psychologie wc 2
Uitleggen welk nut emoties hebben:
Emotie is een proces waarbij fysiologische arousal, cognitieve interpretatie, subjectieve gevoelens en
gedragsmatige uitingen een rol spelen. Emoties kunnen ook als motieven werken.
Evolutionair gezien kunnen we met behulp van emoties steeds terugkerende stimuli naderen, of
vermijden die van belang zijn voor onze overleving en de voorplanting.
Sociaal gezien hebben emotionele uitingen als functie gevoelens en bedoelingen over te brengen.
*met behulp van emoties kunnen we opmerkzaam zijn, op belangrijke situaties reageren en onze
bedoelingen aan andere overbrengen.
Omschrijven welke zeven elementaire emoties in alle culturen voorkomen
Afkeer, geluk of blijdschap, woede, verdriet, verrassing, angst, minachting
De neuro wetenschap van emoties uitleggen (o.a. bewuste en onbewuste emoties)
Onbewuste emotie: Een emotioneel systeem, een systeem met snelle respons, werkt grotendeels
op een onbewust niveau, waar het binnenkomende stimuli controleert en ervoor zorgt dat je snel op
cues van potentieel belangrijke gebeurtenissen reageert, zelfs voordat ze het bewustzijn bereiken.
Het berust voornamelijk op verbindingen die diep in de hersenen verborgen liggen en daar
automatisch hun werk doen, zonder dat je er bewust over hoeft na te denken. Dankzij natuurlijke
selectie bezitten onze onbewuste emotiecircuits een aangeboren gevoeligheid voor bepaalde cues.
Daarnaast is dit systeem in staat om snel nieuwe emotionele responsen aan te leren via klassieke
conditionering. Maar het onbewuste systeem kan slecht vergeten. Als je een keer door een hond
bent gebeten, is de kans groot dat je in het vervolg van alle honden in de stress schiet.
Bewust emotie: het bewuste emotie systeem maakt gebruik van bewuste verwerking, en het is
verbonden met het expliciete geheugen. Dit circuit is bijvoorbeeld verantwoordelijk voor de angst
die je voelt als je een toespraak moet houden en voor de opwinding die je ervaart als je in het
karretje van de achtbaan stapt. De verwerking van emoties gaat hier veel langzamer dan de
onbewust banen, maar is grondiger en doelbewuster. Dit proces speelt zich grotendeels af in de
cerebale cortex , hierdoor kunnen de resultaten heel anders zijn dan die van het onbewuste
verwerkingssysteem. De fobische persoon kan dus angst voelen, hoewel hij weet dat er geen reeele
grond is voor dat gevoel.
Uitleggen hoe emotie, cognitie en lichamelijke reacties samenhangen, hierbij;
Het verschil tussen de James-Lange, Cannon en twee-factortheorie van emotie uitleggen
James-lange: onze lichamelijke toestand kan invloed uit oefenen op onze emoties. Al onze reacties
worden voorafgegaan door lichamelijke responsen. Bijv. We voelen ons verdrietig omdat we huilen.
We zijn boos omdat we schreeuwen.
Cannon: cannons conclusie was dat emotionele gevoelens en interne lichamelijke responsen
gelijktijdig ontstaan.
De twee factor theorie: de emoties die we ervaren zijn afhankelijk van onze inschatting van a) de
interne lichamelijke toestand en b) de externe situatie waarin we ons bevinden.
Verschillende soorten stressoren benoemen
- Traumatische stressoren --> situatie waarin onze eigen lichamelijke veiligheid of die van
anderen wordt bedreigd en waarin gevoelens van angst, vrees of machteloosheid worden
opgewekt.
- Posttraumatische stresstoornis (PTSS) --> mensen die ernstige trauma’s hebben opgelopen
– bijv. verkrachting, mishandeling – vertonen soms een vertraagd patroon van
stresssymptomen, dat zich maanden of zelfs jaren na het trauma nog kan openbaren.
- Chronische stressoren --> zijn stress volle omstandigheden die mogelijk geleidelijk beginnen
en een geringere intensiteit hebben maar die langdurig zijn. Bijv. echtscheiding, burn out
Uitleggen op welke wijze strategieën voor coping en keuzes t.a.v. leefstijl van invloed zijn op onze
stressreacties:
- Strategieën voor coping
1. Probleem gerichte – problemen zelf oplossen minder vet.
2. emotie gerichte coping - ontspannen
3. Cognitieve herstructurering – (van een andere kant kijken): ik ben blij dat ik er nu weet
wat ik er aan kan doen.
4. Sociale vergelijkingen – kan altijd nog erger kijk maar naar de buurvrouw
5. Positieve emoties – iets doen waar je blij van wordt.
6. Betekenis vinden – dit is een teken dat ik gezond moet gaan eten. (bijv. burn out, teken
van paar stapjes terug moeten doen.)
Uitleggen welke denk fouten (o.a. fundamentele attributie fout) we gebruiken om onze om onze
omgeving te begrijpen
We zoeken voortdurend verklaringen voor andermans gedrag
- Fundamentele attributie fout --> psychologen hebben de neiging om bij het interpreteren van
gedrag van anderen enerzijds een over matige nadruk te leggen op persoonlijke karakter
trekken terwijl anderzijds de situationele invloeden worden geminimaliseerd.
- Vertekend denken over jezelf
- Universele dimensies van de sociale cognitie: warmte en compentie
- Liefdes relaties
Reward theory of attraction --> we geven (meestal) de voorkeur aan belonende relaties
Die stelt dat aantrekkingskracht een vorm van sociaal leren is. Als we de sociale kosten en baten van
een relatie overzien, zo kunnen we meestal wel begrijpen waarom mensen zich tot elkaar
aangetrokken worden.
Vier belonende factoren:
- nabijheid
- gelijkenis
- jezelf laten zien
- fysieke aantrekkelijkheid
Cognitieve dissonantie: als iemand een tegenstrijdigheid ervaart tussen zijn cognities en zijn gedrag
(dissonantie), reduceert hij het conflict meestal door zijn denken aan te passen dan zijn gedrag.
Bijv. ontgroening bij studente vereniging.
Fundamentele attributie fout: de neiging om bij het interpreteren van gedrag van anderen enerzijds
een overmatige nadruk te leggen op persoonlijke karaktertrekken, terwijl anderzijds de situationele
invloeden worden geminimaliseerd.
Bijv. Als de toets niet goed ging zegt je de docent stelde lastige vragen.
, Self serving bias: jezelf de toets heb gehaald ligt het aan jezelf, heb je goed geleerd. Als je niet het
gehaald ligt het aan de docent.
3Lesdoelen psychologie wc 2
Uitleggen welk nut emoties hebben:
Emotie is een proces waarbij fysiologische arousal, cognitieve interpretatie, subjectieve gevoelens en
gedragsmatige uitingen een rol spelen. Emoties kunnen ook als motieven werken.
Evolutionair gezien kunnen we met behulp van emoties steeds terugkerende stimuli naderen, of
vermijden die van belang zijn voor onze overleving en de voorplanting.
Sociaal gezien hebben emotionele uitingen als functie gevoelens en bedoelingen over te brengen.
*met behulp van emoties kunnen we opmerkzaam zijn, op belangrijke situaties reageren en onze
bedoelingen aan andere overbrengen.
Omschrijven welke zeven elementaire emoties in alle culturen voorkomen
Afkeer, geluk of blijdschap, woede, verdriet, verrassing, angst, minachting
De neuro wetenschap van emoties uitleggen (o.a. bewuste en onbewuste emoties)
Onbewuste emotie: Een emotioneel systeem, een systeem met snelle respons, werkt grotendeels
op een onbewust niveau, waar het binnenkomende stimuli controleert en ervoor zorgt dat je snel op
cues van potentieel belangrijke gebeurtenissen reageert, zelfs voordat ze het bewustzijn bereiken.
Het berust voornamelijk op verbindingen die diep in de hersenen verborgen liggen en daar
automatisch hun werk doen, zonder dat je er bewust over hoeft na te denken. Dankzij natuurlijke
selectie bezitten onze onbewuste emotiecircuits een aangeboren gevoeligheid voor bepaalde cues.
Daarnaast is dit systeem in staat om snel nieuwe emotionele responsen aan te leren via klassieke
conditionering. Maar het onbewuste systeem kan slecht vergeten. Als je een keer door een hond
bent gebeten, is de kans groot dat je in het vervolg van alle honden in de stress schiet.
Bewust emotie: het bewuste emotie systeem maakt gebruik van bewuste verwerking, en het is
verbonden met het expliciete geheugen. Dit circuit is bijvoorbeeld verantwoordelijk voor de angst
die je voelt als je een toespraak moet houden en voor de opwinding die je ervaart als je in het
karretje van de achtbaan stapt. De verwerking van emoties gaat hier veel langzamer dan de
onbewust banen, maar is grondiger en doelbewuster. Dit proces speelt zich grotendeels af in de
cerebale cortex , hierdoor kunnen de resultaten heel anders zijn dan die van het onbewuste
verwerkingssysteem. De fobische persoon kan dus angst voelen, hoewel hij weet dat er geen reeele
grond is voor dat gevoel.
Uitleggen hoe emotie, cognitie en lichamelijke reacties samenhangen, hierbij;
Het verschil tussen de James-Lange, Cannon en twee-factortheorie van emotie uitleggen
James-lange: onze lichamelijke toestand kan invloed uit oefenen op onze emoties. Al onze reacties
worden voorafgegaan door lichamelijke responsen. Bijv. We voelen ons verdrietig omdat we huilen.
We zijn boos omdat we schreeuwen.
Cannon: cannons conclusie was dat emotionele gevoelens en interne lichamelijke responsen
gelijktijdig ontstaan.
De twee factor theorie: de emoties die we ervaren zijn afhankelijk van onze inschatting van a) de
interne lichamelijke toestand en b) de externe situatie waarin we ons bevinden.
