INLEIDING SOCIAAL WERK
Deel 1: Sociaal werk definiëren ( hoofdstuk 1)
1) Introductie
2) Een eerste beeld: De sociaalwerkboom
De sociaalwerkboom
Wortel= historie van sociaal werk
Stam= sociaal werk als gemeenschappelijke stam ( brede sector)
Dingen die gelijk zijn, bepalend zijn voor alle soorten van het sociaal werk
Takken= verschillende onderdelen in het sociaal werk
- Sociaal-cultureel werk
- Toegepaste criminologie ( verplichtende karakter, gevangenis,…) iemand die in de
gevangenis zit kiest daar zelf niet voor iemand die naar een speelplein gaat kies daar zelf
voor ( verschil met sociaal-cultureel werk)
- Welzijn en gezondheid ( maatschappelijk werk) gezinsbegeleiders ( tussen Sociaal-cultureel
werk Toegepaste criminologie)
- Arbeid en tewerkstelling ( personeelsdienst, vakbond) bv informeren hoelang je
moederschapsverlof hebben, loonberekening
Boom sociaal werker moet ook veel stormen doorstaan omdat we opkomen voor mensen hun
belangen ( kwetsbare positie) dit wordt niet door iedereen aanvaard
Metafoor waarom we sociaal werk als een boom zien, onderdeel van een bos ( andere diploma’s
kunnen ook in onze sociaal werk sector komen werken)
1) Sociaal werk definiëren in historisch perspectief
SW is onlosmakelijk verbonden met de samenleving waarvan het deel uitmaakt;
1 definitie is onmogelijk
Internationale definitie van 2001 onderstreept hoe belangrijk sociale rechtvaardigheid en mensen
rechten zijn voor het SW
Veel kritiek:
- def vooral geldig voor Westerse wereld
- Gebrek aan erkenning van de collectieve rechten en het fundamentele belang van stabiliteit,
continuïteit en sociale cohesie
- Geen aandacht voor inheemse en lokale vormen van kennis die specifiek zijn voor een
bepaald land, regio of volk
Def evolueert voortdurend onder impuls van maatschappelijke veranderingen
, 1) De huidige globale definitie van sociaal werk uitgelicht
Sociaal werk is een op de praktijk gebaseerd beroep en een academische discipline die
maatschappelijke verandering, sociale cohesie en empowerment en zelfstandigheid van mensen
bevordert.
PRINCIPES
- Sociale rechtvaardigheid
- Mensenrechten
- Collectieve verantwoordelijkheid
- Respect voor diversiteit
Onderbouwd door theorieën van sociaal werk, sociale wetenschappen, menswetenschappen, en
door de oorspronkelijke kennis van de groepen waarmee je werkt, stimuleert het sociaal werk
mensen en instituties ertoe om levensuitdagingen aan te gaan en welzijn van invidu én
samenleving te bevorderen.
Deel 1: DEFINITIE OPDELEN + UITLEGGEN
1) Beroep en studiegebied
‘Sociaal werk is een op de praktijk gebaseerd beroep en een academische discipline’
- Praktijk gebaseerd: Een begrip dat verwijst naar wat er dagdagelijks gebeurd op het
werkveld. Het is de tegenstelling of alternatief voor ‘Evidence based’ (zie verder).
Beroep( diploma):. Dat is het vast en zeker, wie zich sociaal werker wil noemen moet ook
beschikken over een diploma.
Toch is sociaal werk veel meer dan enkel dat en kunnen we het breder bekijken (zie volgende
slide).
, Sociaal werk is niet alleen een beroep,
maar ook een omschreven soort werk dat tot doel heeft mensen te ondersteunen in een
complexe samenleving
en ervoor te zorgen dat iedereen, vooral wie daarvoor slecht is toegerust als gevolg van
beperkingen van allerlei aard, op een voor hemzelf en voor de samenleving acceptabele manier
kan leven.
Breder bekijken dan een beroep , het is niet alleen een beroep
Er zijn professionals en vrijwilligers
Het benoemen van beroep sociaal werk in deze definitie zorgt voor spanning. Een te letterlijke
interpretatie zorgt voor een te vermijden scheidingslijn tussen deskundigen (gediplomeerde
sociaal werkers) en niet-deskundigen:
- Zijn professionals met een ander diploma dan minder sociaal werker?
- Wat met vrijwilligers en burgerinitiatieven waar er geen professionals werken?
-Academische discipline: Sociaal werk is een studiegebied aan zowel hoge school (bachelor) als
universiteit (master). Deze instellingen staan zowel in voor het opleiden van sociaal werkers als voor
het onderzoeken van allerlei zaken verbonden aan het sociaal werk.
Sinds enige tijd kent het evidence based werken een opmars binnen de sector. Evidence based=
werking vertrek vanuit onderzoeksresultaten
Dat wil zeggen: een werkwijze gebaseerd op ondezoeksrestultaten. Soms, vanuit beleid, nog strikter
toegepast: Sociaal-agogische activiteiten om bepaalde sociale problemen te bestrijden mogen enkel
uitgevoerd worden als hun doeltreffendheid door onderzoek is bewezen. Deze evolutie werd door
sommigen op gejuich onthaald, door anderen net verworpen.
1) Algemene doelen
die maatschappelijke verandering, sociale cohesie en empowerment en zelfstandigheid van
mensen bevordert. ‘stimuleert het sociaal werk mensen en instituties ertoe aan om
levensuitdagingen aan te gaan en welzijn van invidu én samenleving te bevorderen.’
- Sociale of Maatschappelijke verandering
Zoektocht naar betere manier om de samenleving zo goed mogelijk te organiseren
Staat nu nadrukkelijk in de globale definitie van het sociaal werk. In de vorige editie (2001) lag de
focus te veel op het individu en de individuele benadering. Daar kwam veel kritiek op.
Sociaal werkers moeten engagement opnemen om structurele oorzaken van sociale problemen aan
te pakken.
Deel 1: Sociaal werk definiëren ( hoofdstuk 1)
1) Introductie
2) Een eerste beeld: De sociaalwerkboom
De sociaalwerkboom
Wortel= historie van sociaal werk
Stam= sociaal werk als gemeenschappelijke stam ( brede sector)
Dingen die gelijk zijn, bepalend zijn voor alle soorten van het sociaal werk
Takken= verschillende onderdelen in het sociaal werk
- Sociaal-cultureel werk
- Toegepaste criminologie ( verplichtende karakter, gevangenis,…) iemand die in de
gevangenis zit kiest daar zelf niet voor iemand die naar een speelplein gaat kies daar zelf
voor ( verschil met sociaal-cultureel werk)
- Welzijn en gezondheid ( maatschappelijk werk) gezinsbegeleiders ( tussen Sociaal-cultureel
werk Toegepaste criminologie)
- Arbeid en tewerkstelling ( personeelsdienst, vakbond) bv informeren hoelang je
moederschapsverlof hebben, loonberekening
Boom sociaal werker moet ook veel stormen doorstaan omdat we opkomen voor mensen hun
belangen ( kwetsbare positie) dit wordt niet door iedereen aanvaard
Metafoor waarom we sociaal werk als een boom zien, onderdeel van een bos ( andere diploma’s
kunnen ook in onze sociaal werk sector komen werken)
1) Sociaal werk definiëren in historisch perspectief
SW is onlosmakelijk verbonden met de samenleving waarvan het deel uitmaakt;
1 definitie is onmogelijk
Internationale definitie van 2001 onderstreept hoe belangrijk sociale rechtvaardigheid en mensen
rechten zijn voor het SW
Veel kritiek:
- def vooral geldig voor Westerse wereld
- Gebrek aan erkenning van de collectieve rechten en het fundamentele belang van stabiliteit,
continuïteit en sociale cohesie
- Geen aandacht voor inheemse en lokale vormen van kennis die specifiek zijn voor een
bepaald land, regio of volk
Def evolueert voortdurend onder impuls van maatschappelijke veranderingen
, 1) De huidige globale definitie van sociaal werk uitgelicht
Sociaal werk is een op de praktijk gebaseerd beroep en een academische discipline die
maatschappelijke verandering, sociale cohesie en empowerment en zelfstandigheid van mensen
bevordert.
PRINCIPES
- Sociale rechtvaardigheid
- Mensenrechten
- Collectieve verantwoordelijkheid
- Respect voor diversiteit
Onderbouwd door theorieën van sociaal werk, sociale wetenschappen, menswetenschappen, en
door de oorspronkelijke kennis van de groepen waarmee je werkt, stimuleert het sociaal werk
mensen en instituties ertoe om levensuitdagingen aan te gaan en welzijn van invidu én
samenleving te bevorderen.
Deel 1: DEFINITIE OPDELEN + UITLEGGEN
1) Beroep en studiegebied
‘Sociaal werk is een op de praktijk gebaseerd beroep en een academische discipline’
- Praktijk gebaseerd: Een begrip dat verwijst naar wat er dagdagelijks gebeurd op het
werkveld. Het is de tegenstelling of alternatief voor ‘Evidence based’ (zie verder).
Beroep( diploma):. Dat is het vast en zeker, wie zich sociaal werker wil noemen moet ook
beschikken over een diploma.
Toch is sociaal werk veel meer dan enkel dat en kunnen we het breder bekijken (zie volgende
slide).
, Sociaal werk is niet alleen een beroep,
maar ook een omschreven soort werk dat tot doel heeft mensen te ondersteunen in een
complexe samenleving
en ervoor te zorgen dat iedereen, vooral wie daarvoor slecht is toegerust als gevolg van
beperkingen van allerlei aard, op een voor hemzelf en voor de samenleving acceptabele manier
kan leven.
Breder bekijken dan een beroep , het is niet alleen een beroep
Er zijn professionals en vrijwilligers
Het benoemen van beroep sociaal werk in deze definitie zorgt voor spanning. Een te letterlijke
interpretatie zorgt voor een te vermijden scheidingslijn tussen deskundigen (gediplomeerde
sociaal werkers) en niet-deskundigen:
- Zijn professionals met een ander diploma dan minder sociaal werker?
- Wat met vrijwilligers en burgerinitiatieven waar er geen professionals werken?
-Academische discipline: Sociaal werk is een studiegebied aan zowel hoge school (bachelor) als
universiteit (master). Deze instellingen staan zowel in voor het opleiden van sociaal werkers als voor
het onderzoeken van allerlei zaken verbonden aan het sociaal werk.
Sinds enige tijd kent het evidence based werken een opmars binnen de sector. Evidence based=
werking vertrek vanuit onderzoeksresultaten
Dat wil zeggen: een werkwijze gebaseerd op ondezoeksrestultaten. Soms, vanuit beleid, nog strikter
toegepast: Sociaal-agogische activiteiten om bepaalde sociale problemen te bestrijden mogen enkel
uitgevoerd worden als hun doeltreffendheid door onderzoek is bewezen. Deze evolutie werd door
sommigen op gejuich onthaald, door anderen net verworpen.
1) Algemene doelen
die maatschappelijke verandering, sociale cohesie en empowerment en zelfstandigheid van
mensen bevordert. ‘stimuleert het sociaal werk mensen en instituties ertoe aan om
levensuitdagingen aan te gaan en welzijn van invidu én samenleving te bevorderen.’
- Sociale of Maatschappelijke verandering
Zoektocht naar betere manier om de samenleving zo goed mogelijk te organiseren
Staat nu nadrukkelijk in de globale definitie van het sociaal werk. In de vorige editie (2001) lag de
focus te veel op het individu en de individuele benadering. Daar kwam veel kritiek op.
Sociaal werkers moeten engagement opnemen om structurele oorzaken van sociale problemen aan
te pakken.
