Samenvatting Histologie / cardiovasculair, respiratoir en urogenitaal stelsel

CARDIO-HISTOLOGIE
HISTOLOGIE VAN CARDIOVASCULAIR STELSEL

INLEIDING

Cardiovasculair systeen = bloedsomloopstelsel = circulatiesysteem
Hart, bloedvaten, lymfevaten = gemeenschappelijk basisstructuur
Transport bloed door lich
2 circuits: longcirculatie - systeemcirculatie

CARDIOVASCULAIR STELSEL

Hart:
 Continue pompfunctie  bew van bloed in circulatie
Arterieel systeem:
 Bloed weg van hart
Capillairen:
 Uitwisseling gas, voedingsstoffen, metabolieten tussen bloed en weefsel
Veneus systeem:
 Bloed uit capillairen naar hart
Lymfestelsel:
 Passief drainage systeem voor overmaat aan extravasc vocht
Macrocirculatie – microcirculatie
 Microcirculatie vanaf capillairen
Bloedvaten in begin = breed  hoe verder, hoe kleiner
Venen in begin fijn  hoe verder, hoe breder
Venen en capillairen en hart = gelijkaardige basisstructuur

FUNCTIE CARDIOVASC STELSEL

Transport bloed door lichaam
 Aanvoer zuurstof en voedingsstoffen + afvoer afvalstoffen
 Communicatie tussen orgaansystemen: hormonen endocrien stelsel – cellen – antilich van immuunsysteem
 Thermoregulatie

CIRCUITS

Longcirculatie
 Uit rechterhart – rechterkamer  a pulmonalis
 Zuurstofarm bloed naar longen voor oxygenatie
 Zuurstofrijk bloed naar linkerhart  aorta
Systeemregulatie
 Uit linkerhart
 Zuurstofrijk bloed naar organen via aorta  uitwissling adhv capillairen
 Zuurstofarm bloed naar rechterhart

GEMEENSCHAPPELIJKE BASISSTRUCTUUR

3 concentrische lagen:
 Tunica intima
 Tunica media
 Tunica adventitia/externa
In elk el van cardiovasc systeem (ook hart)
Dikte van lagen verschilt per functie van bloedvat

TUNICA INTIMA
Endotheel = afgevlakte epitheelcellen
 Op basale membr
 Functie:
barriere om lich te beschermen
uitwisseling molec
niet trombogeen milieu van uitgestootte stoffen => klonters verhinderen
vasculaire tonus + bloedflow => vasoconstrictie – vasodilatatie van gladde spiercellen door bep molec
inflammatie + lokale immuunrespons
secretie groeifactoren

, interleukines
subendotheliaal bindweefsel
 Onder basale membr van endotheel
 Variabele dikte
 Losmazig bindweefsel
 Ook gladde spiercellen bij grote bloedvaten
Lamina elastica interna
 Grens intima – media
 Enkel bij arterien en grote venen
 Longitudinale elastische vezels met openingen voor diffusie
 Beschadiging: bloedvaten vernauwen
 Rol onbekend

TUNICA MEDIA
Spierlaag
 Gladde spiercellen circulair geschikt
 Fibro-elastich bindweefsel
 Verhouding variabel
Lamina elastica externa
 Grens media – adventitia
 Niet altijd aanwezig
 Enkel bij arterien

TUNICA ADVENTITIA
= buitenste laag
fibro-elastisch bindweefsel => continue met bindweefsel van organen die hij voedt
vasa vasorum = bloedvaten die bloedvaten voorzien
 Eigen bloedvoorziening + voeding door diffusie uit lumen
 Arteriolen, capillairen, venulen = microcirculatie => meer bij venen want meer zuurstof nodig
 Tot in media => meestal veneuze vaten
Zenuwvezels => prikkels voor vasoconstrictie/…

ARTERIE VS VENE
Arterie
 Heel dikke media
 Heel dunne intima
 Dunne adventitia
 Lamina elastica interna
 Dikkere wand dan vene
Vene
 Adventitia dik
 Media dun + andere samenstelling dan arterie
 Intima heel dun
 Grotere diameter
 Kleppen tegen wand

ARTERIEEL SYSTEEM

Verder weg van hart = kleinere diameter van bloedvaten
3 types
 Elastisce arterien = grootst
 Musculaire arterien = kleiner
 Arteriolen = microcirculatie
Geleidelijke overgang tussen types
Dikkere wand, kleiner en meer regelmatig lumen (circkelvormig) in vgl met overeenkomstige
venen (meer inplooibaar)
Arteriele sensoren
Formol: stilleggen biologische mech => fixatie  bloed uit arterie op coupe + vasoconstrictie (minder bij vene => nog
RBC in lumen)

ELASTISCHE ARTERIEN

, Grootste bloedvaten: aorta, a pulmonalis, hoofdtakken
= transportarterien => continue bloedflow
Dilateren bij systole
Geen bew bij diastole => veren terug naar oorspronkelijke diameter
Downstream aftakkingen ook continue bloedflow
Tunica intima
 Goed ontwikkeld
 Gladde spiercellen in subendotheliaal bindweefsel + breder
 Lamina elastica interna moeilijk te onderscheiden
Tunica media
 Concentrishe gevensterde elastinelamellen
 Weinige gladde spiercellen
Tunica adventitia
 Vaso vasorum
 Losmazig bindweefsel

MUSCULAIRE ARTERIEN
Meest voorkomend
Distributie arterien => bloed in weefsels
Tunica intima
 Zeer dun => bloedvatwand dunner
 Duidelijke lamina elastica interna: op coupe gekronkeld door constrictie door fixatie
(in levend weefsel wel glad)
Tunica media
 Veel gladde spiercellen
 Weinig elastine
 Dik (40 spiercellagen)
 Lamina elastica externa enkel in grote vaten
Tunica adventitia
 Goed ontwikkeld
 venulen

ARTERIOLEN
Kleinste vaten van arterieel systeem = microcirculatie
Weerstandsvaten = bepalen bloeddruk
Grote arteriolen: 3 lagige normale bouw
Kleine arteriolen: structuur lijkt op cappilairen
 dunne intima
 geen lamina elastica
 media 1 laag gladde spiercellen
 geen adventitia
metartriool: regelt via precappilaire sfincterzone perfusie van capillaire netwerk

MEDISCHE TOEPASSING

IMMUUNGEMEDIEERDE VASCULITIS
Vasculitis = inflammatie bloedvatwand
Primair: oorzaak problemen
Secundair: tgv beschadiging bloedvaten
Symptomen afh van aangetast vasculair bed (welke bloedvaten) + algemene symptomen = koorts, pijn, spierpijn,
malaise
Classificatie obv grootte van aangetaste bloedvaten
 grootte vaten
 medium vaten
 kleine vaten

REUSCELRARTERITIS
= arteritis temporalis
Granulomateuze inflammatie van grote tot kleine arterie => vnl hoofd, aorta
Vorming granulomen = collectie macrofagen => grote cel met meerdere kleine cellen
Aantasting lamina elastica interna + knobbel op arterie
Oudere pt