Sociologie hoofdstuk 1
Het concept gezondheid
disease - illness - sickness -> 3 perspectieven op gezondheid
heel moeilijk om een de nite te formuleren voor gezondheid -> er spelen verschillende persecptieven
hierbij mee.
disease: verwijzen we naar een biologische afwijking of verstoring van het lichaam -> afwijking van
de standaard op biologisch of patofysiologisch vlak. Het is meetbaar. = objectief concept.
disease een concept in de geneeskunde die we vaak gebruikten omdat het objectief is -> we zien
afwijkingen, we kunnen het meten, we kunnen het behandelen
illness: =beleving (hangt af van eerdere ervaringen) we vertrekken vanuit persoonlijke ervaringen van
het patient - hoe ervaart een patienten zijn symptomen = subjectief concept
"ik voel hoofdpijn, dat is ernsig = ik ga een ernstige aandoening hebben en niets kunnen doen
(emotioneel)
niet alleen kijken naar symptomen, maar ook de gevolgen bekijken
sickness: het sociaal functioneren van een patient -> het is een sociale en cultulere construct -> hoe
je moet functioneren hangt af van socio en culturele normen
vb omgeving tussen artsen -> ze hebben koorts - het vreemde is dat ze blijven werken als ze toch
ziek zijn = sociale norm van artsen. sickness kan een invloed hebben op hoe individuen en
gemeenschappen omgaan met ziekte.
De 3 concepten hebben op elkaar een invloed -> 3 perspectieven waardoor dat we kunnen kijken
naar een patient - er is veel invloed vanuit omgeving/maatschappij/artsen die het zullen bijsturen om
het ene dan wel het andere perspectief aan te nemen.
begrijp waarom dat die daar rond staan = voeren een druk of impact uit om de visie te bepalen van
de maatschappij
,er zitten zeer sterke intereactie tussen de persepctieven
vb. disease = objectieve afwijking van het normaal -> een manier van kijken die heel vaak door
professionals wordt gehanteert => temperatuur is te hoog je hebt een prbleem. Je ziet dat da e ect
heeft op hoe de patienten een ziekte beleven.
Als jij bepaalde angsten hebt waardoor dat de beleving (=illness) aanwezig is, maar de arts zegt dat
het normaal is en dat het kan genezen = hierdoor kan ilness persepctief veranderen van het patient.
,tabel kunnen begrijpen -> grondig bekijken en interpreteren.
Er zijn 3 verscillende perspectieven om gezondheid te kunnen begrijpen = disease / illness /
sickness
per perspectief zien we dat er verschillende onderwerpen en doelgroepen te vinden zijn.
Veld/ belanghebbenden ( eld): gaat meer om de omgeving die per perspectief te vinden is = vb
artsen zullen objectief omgaan met ziektes, politiekers gaan zich bezighouden met de socio-
culturele normen.
fundamentele verschijnselen (basic phenomena): gaat erom hoe dat de ziektes worden bekeken =
inzicht
toegang tot verschijnselen via (access to phenomena):
kennis status (knouwledge status): objectief/ subjectief/inter-subjectief (gaat om de meetbaarheid)
altruïstische benadering (altruistic approach):
recht op (entitles to): gaat om de rechten over wat er mag gebruikt worden als behandeling
(genezing/ toevlucht/ rechtvaardigheid voor de toewijzing van middelen)
resulteert in (results in): hoe dat het wordt geconcludeerd -> behandeling/ support/ economisch-
politiek etc.
, vb: depressie als je dat bekijkt vanuit een biomedisch model= inbalans serotonine in de hersenen.
Het concept gezondheid
disease - illness - sickness -> 3 perspectieven op gezondheid
heel moeilijk om een de nite te formuleren voor gezondheid -> er spelen verschillende persecptieven
hierbij mee.
disease: verwijzen we naar een biologische afwijking of verstoring van het lichaam -> afwijking van
de standaard op biologisch of patofysiologisch vlak. Het is meetbaar. = objectief concept.
disease een concept in de geneeskunde die we vaak gebruikten omdat het objectief is -> we zien
afwijkingen, we kunnen het meten, we kunnen het behandelen
illness: =beleving (hangt af van eerdere ervaringen) we vertrekken vanuit persoonlijke ervaringen van
het patient - hoe ervaart een patienten zijn symptomen = subjectief concept
"ik voel hoofdpijn, dat is ernsig = ik ga een ernstige aandoening hebben en niets kunnen doen
(emotioneel)
niet alleen kijken naar symptomen, maar ook de gevolgen bekijken
sickness: het sociaal functioneren van een patient -> het is een sociale en cultulere construct -> hoe
je moet functioneren hangt af van socio en culturele normen
vb omgeving tussen artsen -> ze hebben koorts - het vreemde is dat ze blijven werken als ze toch
ziek zijn = sociale norm van artsen. sickness kan een invloed hebben op hoe individuen en
gemeenschappen omgaan met ziekte.
De 3 concepten hebben op elkaar een invloed -> 3 perspectieven waardoor dat we kunnen kijken
naar een patient - er is veel invloed vanuit omgeving/maatschappij/artsen die het zullen bijsturen om
het ene dan wel het andere perspectief aan te nemen.
begrijp waarom dat die daar rond staan = voeren een druk of impact uit om de visie te bepalen van
de maatschappij
,er zitten zeer sterke intereactie tussen de persepctieven
vb. disease = objectieve afwijking van het normaal -> een manier van kijken die heel vaak door
professionals wordt gehanteert => temperatuur is te hoog je hebt een prbleem. Je ziet dat da e ect
heeft op hoe de patienten een ziekte beleven.
Als jij bepaalde angsten hebt waardoor dat de beleving (=illness) aanwezig is, maar de arts zegt dat
het normaal is en dat het kan genezen = hierdoor kan ilness persepctief veranderen van het patient.
,tabel kunnen begrijpen -> grondig bekijken en interpreteren.
Er zijn 3 verscillende perspectieven om gezondheid te kunnen begrijpen = disease / illness /
sickness
per perspectief zien we dat er verschillende onderwerpen en doelgroepen te vinden zijn.
Veld/ belanghebbenden ( eld): gaat meer om de omgeving die per perspectief te vinden is = vb
artsen zullen objectief omgaan met ziektes, politiekers gaan zich bezighouden met de socio-
culturele normen.
fundamentele verschijnselen (basic phenomena): gaat erom hoe dat de ziektes worden bekeken =
inzicht
toegang tot verschijnselen via (access to phenomena):
kennis status (knouwledge status): objectief/ subjectief/inter-subjectief (gaat om de meetbaarheid)
altruïstische benadering (altruistic approach):
recht op (entitles to): gaat om de rechten over wat er mag gebruikt worden als behandeling
(genezing/ toevlucht/ rechtvaardigheid voor de toewijzing van middelen)
resulteert in (results in): hoe dat het wordt geconcludeerd -> behandeling/ support/ economisch-
politiek etc.
, vb: depressie als je dat bekijkt vanuit een biomedisch model= inbalans serotonine in de hersenen.
